Class 12 Advance Assamese Chapter 15 Solution ‘উপন্যাস আৰু চুটি গল্প‘ বিচাৰি থকা students-সকলৰ বাবে এই post-টো বিশেষভাৱে helpful হ’ব। Class 12 Advance Assamese subject-ৰ Chapter 15 ভালদৰে বুজি পোৱা আৰু examination-ৰ বাবে important question answer practice কৰা অতি প্ৰয়োজনীয়। সেইবাবে chapter-টোৰ বিভিন্ন প্ৰশ্নৰ সহজ আৰু বুজিবলৈ সুবিধা হোৱা solution ইয়াত পাব পাৰিব।
AHSEC Class 12 Advance Assamese Chapter 15 উপন্যাস আৰু চুটি গল্প
যিসকল students-এ online-ত Class 12 Advance Assamese Chapter 15 Solution search কৰি আছে, তেওঁলোকে আমাৰ website-ৰ পৰা chapter-wise question answer আৰু অন্যান্য study materials লাভ কৰিব পাৰিব।
Chapter 15 উপন্যাস আৰু চুটি গল্প
গোট – 7
১। শৰৎ চন্দ্ৰ গোস্বামীৰ চুটিগল্প কেইখনৰ নাম লিখা। তেওঁৰ গল্পৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য বিচাৰ কৰা।
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ পিছত অসমীয়া চুটিগল্প সাহিত্যক অধিক সমৃদ্ধ আৰু গতিশীল কৰি তোলাত যিগৰাকী সাহিত্যিকে উল্লেখযোগ্য ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিছিল, তেওঁ হৈছে শৰৎচন্দ্ৰ গোস্বামী। তেওঁ অসমীয়া গল্প সাহিত্যৰ বিকাশত এক বিশেষ স্থান অধিকাৰ কৰি আছে। তেওঁৰ প্ৰথম গল্পসংকলন ‘গল্পাঞ্জলি’। ইয়াৰ পিছত ‘ময়না’ আৰু ‘বাজিকৰ’ নামৰ গল্পপুথি প্ৰকাশ পায়। মৃত্যুৰ পিছত তেওঁৰ ‘পৰিদৰ্শন’ নামৰ গল্পসংকলনো প্ৰকাশিত হয়।
শৰৎচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ গল্পৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য হৈছে তেওঁৰ সহজ-সৰল ভাষাশৈলী। বেজবৰুৱাৰ দীঘলীয়া আৰু অলংকাৰমণ্ডিত বাক্যৰ বিপৰীতে তেওঁ সংক্ষিপ্ত আৰু স্বাভাৱিক বাক্যৰ মাধ্যমেৰে নিজৰ ভাব প্ৰকাশ কৰিছিল। ব্যংগ বা বক্ৰোক্তিৰ ব্যৱহাৰো তেওঁৰ গল্পত তুলনামূলকভাৱে কম দেখা যায়।
তেওঁৰ গল্পসমূহত সমাজৰ নিপীড়িত, দুখীয়া আৰু অৱহেলিত লোকসকলৰ প্ৰতি গভীৰ সহানুভূতি প্ৰকাশ পাইছে। সমাজৰ নিম্নবৰ্গীয় মানুহৰ জীৱন, দুখ-কষ্ট আৰু সংগ্ৰামক তেওঁ আন্তৰিকতাৰে অংকন কৰিছে। ‘ঘুনুচা’, ‘ময়না’, ‘নৈৰ দাঁতি’ আৰু ‘পশুপতিৰ বিয়া’ আদি গল্পত ভাগ্য বা অদৃষ্টৰ প্ৰভাৱ বিশেষভাৱে লক্ষ্য কৰা যায়। বহু ক্ষেত্ৰত তেওঁ জীৱনৰ কৰুণ পৰিণতিক অদৃষ্টৰ ফল বুলি উপস্থাপন কৰিছে।
গোস্বামীদেৱে প্ৰেম আৰু মানৱ-সম্পৰ্কৰ জটিলতাও গল্পত স্থান দিছে। ‘ব্ৰহ্মপুত্ৰৰ বুকুত’ আৰু ‘নদৰাম’ আদি গল্পত অবৈধ প্ৰেমৰ চিত্ৰ অংকিত হৈছে। কিছুমান গল্পত এই সম্পৰ্কৰ ফলত অনুশোচনাৰ সৃষ্টি হোৱা দেখা যায়, আনহাতে কিছুমানত বাস্তৱ জীৱনৰ স্বাভাৱিক ঘটনা হিচাপেও ইয়াক স্বীকাৰ কৰা হৈছে।
সমাজ সংস্কাৰৰ মনোভাৱ তেওঁৰ গল্পতো বিদ্যমান। কিন্তু বেজবৰুৱাৰ দৰে তীব্ৰ ব্যংগ বা ক্ষোভ প্ৰকাশ নকৰি তেওঁ শান্ত আৰু সংযতভাৱে সমাজৰ অন্যায়, অবিচাৰ আৰু অসংগতিৰ চিত্ৰ দাঙি ধৰিছে। সমাজৰ ভণ্ডামিতকৈ সামাজিক বৈষম্য আৰু শোষণক তেওঁ অধিক গুৰুত্ব দিছে।
গ্ৰাম্য জীৱনৰ নিখুঁত চিত্ৰ অংকনতও শৰৎচন্দ্ৰ গোস্বামী বিশেষ কৃতিত্বৰ অধিকাৰী। ‘ৰক্তবীজ’ গল্পত এখন অসমীয়া গাঁৱৰ বাস্তৱ চেহেৰা, মানুহৰ মনোভাৱ আৰু পাৰস্পৰিক সংঘাত সজীৱভাৱে ফুটাই তোলা হৈছে। ‘অদৃষ্ট’ আৰু ‘পশুপতিৰ বিয়া’ আদি গল্পতো দাৰিদ্ৰ্যপীড়িত গ্ৰাম্য সমাজৰ হৃদয়স্পৰ্শী ছবি দেখা যায়।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে বাস্তৱমুখী দৃষ্টিভংগী, মানৱীয় সহানুভূতি, সমাজ সচেতনতা, সংযত ভাষা, কাব্যিক অনুভূতি আৰু সুগঠিত কাহিনীৰ বাবে শৰৎচন্দ্ৰ গোস্বামীৰ গল্পসমূহ অসমীয়া সাহিত্যত এক বিশেষ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে।
২। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ চুটিগল্পৰ বিষয়ে আলোচনা কৰি তেওঁৰ গল্পত অসমীয়া সমাজ কিদৰে প্ৰতিফলিত হৈছে বিচাৰ কৰা।
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাক অসমীয়া চুটিগল্প সাহিত্যৰ জনক বুলি গণ্য কৰা হয়। ‘জোনাকী’ যুগত তেওঁ অসমীয়া গল্প সাহিত্যৰ শুভ সূচনা কৰি ইয়াক এক সুদৃঢ় ভিত্তি প্ৰদান কৰিছিল। অসমীয়া সাধুকথাৰ ঐতিহ্যক আধুনিক গল্পকলাৰ সৈতে সংযোগ ঘটাই তেওঁ নতুন ধাৰাৰ গল্প ৰচনা কৰিছিল। সেইবাবে তেওঁৰ বহু গল্পত সাধুকথা আৰু আধুনিক চুটিগল্পৰ সংমিশ্ৰণ দেখা যায়। বেজবৰুৱাই ‘সাধুকথাৰ কুকি’, ‘জোনবিৰি’, ‘সুৰভি’, ‘ককাদেউতা আৰু নাতিল’ৰা’, ‘বুঢ়ী আইৰ সাধু’ আৰু ‘জুনুকা’ আদি গল্পপুথি ৰচনা কৰে। ইয়াৰ ভিতৰত প্ৰথম তিনিখনত আধুনিক গল্পৰ বৈশিষ্ট্য অধিক স্পষ্ট।
বেজবৰুৱাৰ গল্পৰ মূল শক্তি হৈছে সমাজ-সংস্কাৰমূলক চিন্তা। তেওঁ সমাজত প্ৰচলিত জাত-পাত, কুসংস্কাৰ, অন্ধবিশ্বাস, ভণ্ডামি আৰু অসামাজিক আচৰণৰ বিৰুদ্ধে তীব্ৰ ব্যংগৰ আশ্ৰয় লৈ গল্প ৰচনা কৰিছিল। ‘লম্বোদৰ ডেকা’, ‘নিস্তাৰিনী দেৱী বা ফাতেমা বিবি’, ‘জাতিৰামৰ জাত’, ‘ধৰ্মধ্বজ ফয়চলা নবিচ’ আদি গল্পত তেওঁ জাতিভেদৰ সংকীৰ্ণ মনোভাৱৰ সমালোচনা কৰিছে। এই গল্পসমূহৰ জৰিয়তে তেওঁ মানবতা, সাম্য আৰু উদাৰতাৰ বাণী প্ৰচাৰ কৰিছে।
তেওঁৰ গল্পত কেৱল সামাজিক কু-প্ৰথাই নহয়, মধ্যবিত্ত সমাজৰ ফোঁপোলামি, শিক্ষিত শ্ৰেণীৰ ভেম আৰু আভিজাত্যৰ অহংকাৰো স্পষ্টভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে। ‘ভোকেন্দ্ৰ বৰুৱা’ গল্পত ইংৰাজী শিক্ষাৰ মোহত জাতীয় সত্তা বিস্মৃত হোৱা মানুহৰ ব্যংগাত্মক ছবি অংকন কৰা হৈছে। ‘ধোৱা খোৱা’ গল্পত বংশমৰ্যাদা ৰক্ষাৰ অৰ্থহীন প্ৰচেষ্টাৰ কুফল দেখুওৱা হৈছে। আনহাতে ‘পাতমুগী’ গল্পত সমাজৰ বৈষম্য, নাৰীৰ অৱস্থা আৰু মানৱীয় মূল্যবোধৰ দিশ উজ্জ্বলভাৱে প্ৰকাশ পাইছে।
বেজবৰুৱাৰ গল্পসমূহৰ আন এক উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট্য হ’ল সমাজৰ বিভিন্ন স্তৰৰ জীৱনৰ বাস্তৱ চিত্ৰণ। চাহ বাগিচাৰ শ্ৰমিক, দৰিদ্ৰ কৃষক, নিম্নবৰ্গীয় লোক, মধ্যবিত্ত সমাজ—সকলোকে তেওঁ সমান সহানুভূতিৰে চিত্ৰিত কৰিছে। তেওঁৰ গল্পত হাস্য-ব্যংগ, সমাজচেতনা, বাস্তৱবাদ আৰু মানবীয় আবেদন একেলগে মিলি এক অনন্য সাহিত্যিক সৌন্দৰ্য সৃষ্টি কৰিছে।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই অসমীয়া চুটিগল্প সাহিত্যক নতুন দিশ দান কৰিছিল। সমাজৰ দোষ-দুৰ্বলতা উদঙাই দিয়াৰ লগতে মানৱতাৰ মূল্যবোধ প্ৰতিষ্ঠা কৰাটো তেওঁৰ গল্পৰ অন্যতম উদ্দেশ্য। বিষয়বস্তুৰ বৈচিত্ৰ্য, সমাজ-সংস্কাৰমূলক দৃষ্টিভংগী, ব্যংগৰ কৌশল আৰু বাস্তৱধৰ্মী চিত্ৰণে তেওঁৰ গল্পসমূহক অসমীয়া সাহিত্যত এক স্থায়ী আসন প্ৰদান কৰিছে।
৩। জ্ঞানপীঠ বঁটা পোৱা প্ৰথম অসমীয়া মহিলাগৰাকী কোন? ঔপন্যাসিক হিচাপে মহিলাগৰাকীৰ এটি পৰিচয় দিয়া।
উত্তৰঃ জ্ঞানপীঠ বঁটা লাভ কৰা প্ৰথম অসমীয়া মহিলা ঔপন্যাসিকগৰাকী হ’ল মামনি বয়ছম গোস্বামী দৈৱচন্দ্ৰ তালুকদাৰ প্ৰাক্-স্বাধীনতা যুগৰ অসমীয়া সাহিত্যৰ এগৰাকী উল্লেখযোগ্য ঔপন্যাসিক। তেওঁ ‘ধুবলী-কুঁৱলী’, ‘আগ্নেয়গিৰি’, ‘বিদ্ৰোহী’, ‘আদৰ্শপীঠ’ আৰু ‘অপূৰ্ণ’ আদি উপন্যাসৰ জৰিয়তে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰিছিল। বিশেষকৈ ‘অপূৰ্ণ’ উপন্যাসখন তেওঁৰ অন্যতম উল্লেখযোগ্য সৃষ্টি হিচাপে স্বীকৃত।
তালুকদাৰৰ উপন্যাসসমূহত সমাজ-সংস্কাৰৰ চিন্তা স্পষ্টভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে। সেই সময়ৰ বহু সাহিত্যিকৰ দৰে তেওঁও সমাজৰ বিভিন্ন কুসংস্কাৰ, অন্ধবিশ্বাস আৰু সামাজিক অসংগতিৰ বিৰুদ্ধে সচেতন মনোভাৱ প্ৰকাশ কৰিছিল। ‘ধুবলী-কুঁৱলী’ এখন প্ৰেমকেন্দ্ৰিক উপন্যাস। ইয়াত মূলতঃ প্ৰেমৰ কাহিনী স্থান পাইছে যদিও সমাজজীৱনৰ গভীৰ সমস্যা বিশেষভাৱে ফুটাই তুলিব পৰা হোৱা নাই। তথাপি ইয়াত লেখকৰ যুৱ মনৰ আবেগ আৰু কল্পনাশক্তিৰ প্ৰকাশ দেখা যায়।
‘আগ্নেয়গিৰি’ উপন্যাসত বিধৱা বিবাহৰ দৰে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সামাজিক বিষয় উত্থাপন কৰা হৈছে। কনক নামৰ চৰিত্ৰই সমাজৰ বাধা-বিপত্তিক উপেক্ষা কৰি এগৰাকী বিধৱাক বিবাহ কৰায়। ইয়াৰ জৰিয়তে লেখকে সমাজ সংস্কাৰৰ এক প্ৰগতিশীল আদৰ্শ দাঙি ধৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে। ‘বিদ্ৰোহী’ উপন্যাসত এই বিদ্ৰোহী মানসিকতাক অধিক বিস্তৃত ৰূপত প্ৰকাশ কৰা হৈছে। যদিও ইয়াত কিছুমান তাত্ত্বিক আলোচনা অধিক প্ৰাধান্য পাইছে, তথাপি সমাজ পৰিৱৰ্তনৰ আকাংক্ষা স্পষ্টভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে।
‘আদৰ্শপীঠ’ উপন্যাসত শ্ৰীধৰ নামৰ আদৰ্শবাদী নায়কৰ সংগ্ৰামৰ কাহিনী বৰ্ণিত হৈছে। গাঁৱৰ উন্নয়ন আৰু সমাজসেৱাৰ কামত নামি তেওঁ নানান বাধাৰ সন্মুখীন হয়। উপন্যাসখনত গাঁৱলীয়া জীৱনৰ সমস্যা, বানপানী, মহামাৰী, দৰিদ্ৰতা, কৃষকৰ দুখ-কষ্ট আৰু বিধৱাসকলৰ অৱস্থা যথেষ্ট জীৱন্তভাৱে চিত্ৰিত কৰা হৈছে।
‘অপূৰ্ণ’ উপন্যাসখনত প্ৰেমধৰ আৰু পূৰ্ণিমাৰ অপূৰ্ণ প্ৰেমক কেন্দ্ৰ কৰি কাহিনী গঢ় লৈ উঠিছে। কিন্তু এই প্ৰেমকাহিনীৰ মাজেৰে লেখকে সমাজৰ অন্ধবিশ্বাস, কানি সেৱনৰ কু-প্ৰভাৱ, সামাজিক অধঃপতন আদি বিষয় গভীৰভাৱে উন্মোচন কৰিছে। লগতে গান্ধীবাদ, স্বাৱলম্বিতা, নৈতিকতা আৰু মাদকবস্তু বিৰোধী চিন্তাধাৰাৰ প্ৰতিও লেখকে সমৰ্থন প্ৰকাশ কৰিছে।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে দৈৱচন্দ্ৰ তালুকদাৰৰ উপন্যাসসমূহত আদৰ্শবাদৰ প্ৰভাৱ কিছু বেছি থাকিলেও সমাজ-সংস্কাৰৰ প্ৰয়াস, গাঁৱলীয়া জীৱনৰ বাস্তৱ চিত্ৰণ আৰু সমসাময়িক সমস্যাৰ সুন্দৰ উপস্থাপনে তেওঁৰ সাহিত্যক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছে।
৪। কোনখন উপন্যাসৰ বাবে নৱকান্ত বৰুৱাই সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল? তেওঁ অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ নৱকান্ত বৰুৱা অসমীয়া সাহিত্যৰ এগৰাকী বিশিষ্ট কবি, ঔপন্যাসিক আৰু চিন্তাবিদ। যদিও তেওঁ মূলতঃ কবি হিচাপে অধিক খ্যাতি লাভ কৰিছিল, তথাপিও অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যলৈও তেওঁ উল্লেখযোগ্য অৱদান আগবঢ়াইছিল। তেওঁৰ সাহিত্যকৃতিৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে ‘ককাদেউতাৰ হাড়’ উপন্যাসখনৰ বাবে তেওঁ সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰে।
নৱকান্ত বৰুৱাৰ প্ৰথম উপন্যাস ‘কপিলীপৰীয়া সাধু’ ১৯৫৪ চনত প্ৰকাশ পায়। এই উপন্যাসত কপিলী নদীক কেন্দ্ৰ কৰি গঢ় লৈ উঠা জনজীৱনৰ সুখ-দুখ, আশা-আকাংক্ষা আৰু সংগ্ৰামৰ কাহিনী কাব্যিক ভাষাৰে উপস্থাপন কৰা হৈছে। ৰূপাই নামৰ এজন কাৰ্বি যুৱকক কেন্দ্ৰীয় চৰিত্ৰ হিচাপে লৈ লেখকে মানুহ আৰু প্ৰকৃতিৰ গভীৰ সম্পৰ্ক, বানপানীৰ প্ৰভাৱ আৰু স্বাধীনতা আন্দোলনৰ কিছুমান দিশ চিত্ৰিত কৰিছে।
দীঘল সময়ৰ অন্তত ১৯৭৩ চনত প্ৰকাশিত ‘ককাদেউতাৰ হাড়’ উপন্যাসখন নৱকান্ত বৰুৱাৰ সাহিত্যজীৱনৰ এক উজ্জ্বল কীৰ্তি। এই উপন্যাসৰ পটভূমি হৈছে মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ সময়ৰ অস্থিৰ অসম। সামন্তীয় সমাজব্যৱস্থাৰ সংকট, ক্ষমতাৰ লালসা, প্ৰতিশোধস্পৃহা, আভিজাত্যৰ অহংকাৰ আৰু সাধাৰণ জনতাৰ দুৰ্দশাৰ বাস্তৱ চিত্ৰণ ইয়াত সুন্দৰভাৱে প্ৰকাশ পাইছে। দুজন ক্ষমতালোভী ব্যক্তিৰ সংঘাত আৰু তাৰ ফলত সমাজত সৃষ্টি হোৱা বিপৰ্যয়ৰ কাহিনী উপন্যাসখনৰ মূল বিষয়বস্তু। শক্তিশালী কাহিনী, জীৱন্ত চৰিত্ৰ অংকন আৰু শিল্পসম্মত ভাষা-শৈলীয়ে উপন্যাসখনক অসমীয়া সাহিত্যৰ এক স্মৰণীয় সৃষ্টি হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে।
নৱকান্ত বৰুৱাই ইয়াৰ পিছতো একাধিক উপন্যাস ৰচনা কৰি অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰে। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য উপন্যাসসমূহৰ ভিতৰত ‘গড়মা কুঁৱৰী’ (১৯৮০), ‘মানুহ আটাইবোৰ দ্বীপ’ (১৯৮১), ‘অপদাৰ্থ’ (১৯৮২), ‘পটাচাৰা’ (১৯৯০) আৰু অসম্পূৰ্ণ ‘অহিংসাৰ জুই’ বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে নৱকান্ত বৰুৱাই কবি হিচাপে যিদৰে অসমীয়া সাহিত্যত এক স্বকীয় স্থান দখল কৰিছে, ঠিক তেনেদৰে উপন্যাসিক হিচাপেও তেওঁ উল্লেখযোগ্য সফলতা অৰ্জন কৰিছে। বিশেষকৈ ‘ককাদেউতাৰ হাড়’ উপন্যাসে তেওঁৰ সৃষ্টিশীল শক্তি, ইতিহাসচেতনা আৰু শিল্পবোধৰ উজ্জ্বল নিদৰ্শন দাঙি ধৰিছে।
৫। তলৰ গল্পকাৰ কেইজনৰ গল্পসমূহৰ বিষয়ে উল্লেখ কৰি তেওঁলোকৰ গল্পৰ বৈশিষ্ট্য আলোচনা।
লক্ষ্মীনাথ ফুকন, লক্ষীধৰ শৰ্মা, হলীৰাম ডেকা, ৰমা দাস, বীনা বৰুৱা, ত্রৈলোক্যনাথ গোস্বামী, চৈয়দ আব্দুল মালিক, বীৰন্দ্ৰে কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য, যোগেশ দাস, মহিম বৰা, ভবেন্দ্ৰ নাথ শইকীয়া, হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকন, ৰজনীকান্ত বৰদলৈ।
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ ফুকন ‘আলোচনী’ নামৰ পত্ৰিকাৰ জৰিয়তে গল্প লিখিবলৈ আৰম্ভ কৰা লক্ষ্মীনাথ ফুকনৰ ছটা গল্পৰ সংকলন ‘মালা’ ১৯১৮ চনত প্ৰকাশ পায়। ইয়াৰ পিছত ‘ওফাইদাং’ আৰু ‘মৰমৰ মাধুৰী’ নামৰ গল্প সংকলন দুটাৰ জৰিয়তে তেওঁৰ প্ৰতিভাৰ প্ৰকৃত পৰিচয় প্ৰকাশ পায়। তেওঁৰ গল্পত বিশেষ বৈচিত্ৰ্য পৰিলক্ষিত নহ’লেও কেইটামান গল্প উল্লেখযোগ্য। চৰিত্ৰৰ স্বাভাৱিকতা, সাৱলীল বৰ্ণনা আৰু চিত্ৰধৰ্মিতাই তেওঁৰ গল্পসমূহক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছে।
ফুকনৰ উল্লেখযোগ্য গল্পসমূহৰ ভিতৰত ‘মেধি’ আৰু ‘টাইপিষ্টৰ জীৱন’ আদি বিশেষভাৱে উল্লেখ কৰিব পাৰি। ‘মেধি’ গল্পটোত অতি সৰল-সৰল অন্তৰৰ এজন ব্যক্তিৰ জীৱনক কেন্দ্ৰ কৰি কাহিনীটো গঢ় লৈ উঠিছে। মেধিক সৰু ল’ৰাবোৰে ‘মেধি ঔ মেধি, কুকুৰে নিলে খেদি’ বুলি জোকাইছিল। মেধিয়েও তেওঁলোকক ফমুটি মৰা যেন দেখুৱাইছিল যদিও প্ৰকৃততে কেতিয়াও মাৰিবলৈ চেষ্টা কৰা নাছিল।
মেধিৰ ঘৈণীয়েকজনী তেওঁৰ তুলনাত যথেষ্ট কম বয়সীয়া আৰু ভৰ যৌৱনা আছিল। এই কাৰণতে মেধিৰ ঘৰৰ ওচৰৰ মাইনৰ স্কুলৰ হেডমাষ্টৰজনৰ সৈতে তেওঁৰ ঘৈণীয়েকৰ প্ৰেমৰ সম্পৰ্ক গঢ় লৈ উঠিছিল। এই কথা হেডমাষ্টৰ অৱনীৰ ঘৈণীয়েকে জানিব পাৰি হস্তক্ষেপ কৰি তেওঁৰ বদলি কৰাই দিয়ে আৰু এই প্ৰেমৰ অন্ত পেলায়। কিন্তু এই ঘটনাতো মেধিৰ কোনো বিশেষ প্ৰতিক্ৰিয়া দেখা নগ’ল।
এবাৰ ঘৰ মেৰামতি কৰাৰ সময়ত খেৰৰ তলত ডেৰশ টকা পোৱাৰ পিছত মেধিয়ে নিজৰ দৰিদ্ৰ ঘৰখন মেৰামতি কৰাত সেই ধন ব্যৱহাৰ নকৰি, গাঁৱত এখন হাইস্কুল স্থাপনৰ চেষ্টা চলোৱা এজন সমাজকৰ্মীক এশ টকা দান কৰি আহে। ইয়াৰ পৰাও মেধিৰ সহজ-সৰল আৰু নিৰ্বিকাৰ স্বভাৱ প্ৰকাশ পায়।
পিছলৈ মেধিৰ এই নিৰ্বিকাৰ স্বভাৱৰ সুযোগ লৈ মেধিয়নী গাঁৱৰে মুহীধৰৰ লগত গুচি যায়। এই কথা জানিও মেধিয়ে কোনো ধৰণৰ উত্তেজনা প্ৰকাশ নকৰে। আনকি মেধিয়নীৰ বাবে বিহাৰ মেখেলা এযোৰ কিনিবলৈ সাঁচি থোৱা আঢ়ৈ কুৰি টকাও গোপালৰ হাতত দি পঠিয়ায়।
মেধিক গল্পটোত এজন নিৰ্বিকাৰ আৰু সৰল ব্যক্তি হিচাপে উপস্থাপন কৰা হৈছে যদিও তেওঁৰ চৰিত্ৰৰ মাজত এক গভীৰ মনস্তাত্ত্বিক দিশো আছে। বালিকা পত্নীৰ মনোকামনা পূৰণ কৰিব নোৱাৰা আৰু তেওঁক মাতৃত্বৰ গৌৰৱ দিব নোৱাৰাৰ ফলত মেধি স্বভাৱগতভাৱেই নিৰ্বিকাৰ হৈ পৰিবলৈ বাধ্য হৈছে। গল্পটোত নাৰীৰ মনস্তত্ত্বৰ সুন্দৰ প্ৰকাশৰ লগতে গ্ৰাম্য জীৱনৰ পৰিৱেশেও বিশেষ আকৰ্ষণ সৃষ্টি কৰিছে।
‘টাইপিষ্টৰ জীৱন’ গল্পটোত দুটা বিপৰীতধৰ্মী চৰিত্ৰ–নিষ্ঠাবান আৰু সৎ কৰ্মী মানিক শইকীয়া আৰু ব্যক্তিকেন্দ্ৰিক তথা হৃদয়হীন মেনেজাৰ–ৰ মাজেৰে সমাজৰ বিত্তবান শ্ৰেণীৰ আত্মকেন্দ্ৰিক মানসিকতা আৰু ভণ্ডামিৰ ছবি দাঙি ধৰা হৈছে। সমাজ ব্যৱস্থাৰ প্ৰতি তীব্ৰ ব্যংগ আৰু ক্ষোভ প্ৰকাশ কৰা এই গল্পটোৱে অন্তঃসাৰশূন্য সামাজিক ব্যৱস্থাৰ স্বৰূপ উদঙাই দিছে।
ফুকনৰ গল্পৰ গাঁথনি কিছু শিথিল হ’লেও গল্পসমূহ যথেষ্ট সুখপাঠ্য। তেওঁৰ গল্পৰ অন্যতম প্ৰধান বৈশিষ্ট্য হ’ল গ্ৰাম্য আৰু কোমল ভাষাৰ ব্যৱহাৰ। সাধাৰণ মানুহৰ জীৱন আৰু সমাজৰ বাস্তৱ সমস্যাবোৰ তেওঁ অতি ঘৰুৱা আৰু সহজ ভাষাৰে প্ৰকাশ কৰিছে। তেওঁৰ গল্পত সাধাৰণ মানুহৰ প্ৰতি গভীৰ সহানুভূতি আৰু সংবেদনশীলতাৰ প্ৰকাশ দেখা যায়।
লক্ষীধৰ শৰ্মা: লক্ষীধৰ শৰ্মা অসমীয়া গল্প সাহিত্যৰ এগৰাকী বিশিষ্ট গল্পকাৰ। তেওঁৰ একমাত্ৰ গল্প সংকলনখনৰ নাম ‘ব্যৰ্থতাৰ দান’। ইয়াৰ উপৰি বিভিন্ন আলোচনীতো তেওঁৰ বহু ৰচনা প্ৰকাশ পাইছে। পিছলৈ নতুন সাহিত্য পৰিষদৰ উদ্যোগত ‘লক্ষীধৰ শৰ্মা ৰচনাৱলী’ প্ৰকাশিত হয়। এই ৰচনাসমূহৰ মাজেৰে তেওঁৰ সৃষ্টিশীল প্ৰতিভাৰ পৰিচয় সুস্পষ্ট হৈ উঠে।
শৰ্মা আছিল এগৰাকী অতি সমাজ সচেতন গল্পকাৰ। অসমীয়া সাহিত্যত তেওঁক প্ৰথম সমাজ দায়বদ্ধ লেখকসকলৰ অন্যতম বুলি ক’ব পাৰি। তেওঁ কেৱল মধ্যবিত্ত সমাজৰ সীমাবদ্ধতাৰ ভিতৰতে চিন্তা নকৰি এখন বহল সমাজৰ কথা ভাবিছিল। সমাজৰ অন্যায়, অত্যাচাৰ, সামাজিক বৈষম্য আৰু অন্ধ পৰম্পৰাৰ বিৰুদ্ধে তেওঁৰ গল্পত শক্তিশালী প্ৰতিবাদ প্ৰকাশ পাইছে। পুৰণি সামাজিক মূল্যবোধৰ সলনি মানৱীয় মূল্যবোধ প্ৰতিষ্ঠা কৰাৰ আকাংক্ষাও তেওঁৰ গল্পসমূহত স্পষ্ট।
‘বিদ্ৰোহিনী’ গল্পত ললিতাই অবৈধ সন্তানৰ মাতৃ হোৱাৰ পিছতো এগৰাকী নাৰী হিচাপে নিজৰ সামাজিক মৰ্যাদা আৰু অধিকাৰ বিচাৰি আগবাঢ়িছে। একেদৰে ‘চিৰাজ’ গল্পতো অন্ধ সামাজিক মূল্যবোধৰ বিপৰীতে মানৱতাৰ জয় প্ৰকাশ কৰা হৈছে। নাৰী-পুৰুষৰ বিভিন্ন জৈৱিক আৰু সামাজিক সমস্যাক কেন্দ্ৰ কৰি শৰ্মাই বহু গল্প ৰচনা কৰিছে। এই গল্পবোৰত সামাজিক পক্ষপাতিত্বক তেওঁ নিৰ্ভীকভাৱে প্ৰকাশ কৰিছে। তেওঁৰ আধুনিক আৰু প্ৰগতিশীল চিন্তাধাৰাই আজিও পাঠকক আকৰ্ষণ কৰে।
তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য গল্পসমূহ হ’ল—‘চিৰাজ’, ‘বিদ্ৰোহিনী’, ‘ব্যৰ্থতাৰ দান’, ‘উষা’, ‘নীনা’, ‘পখিলী’ আৰু ‘মুন্না’ আদি। ‘নীনা’ গল্পত উচ্চশিক্ষিত আৰু ক্ষমতাশালী লোকসকলে কেনেদৰে এগৰাকী সৰল-নিষ্পাপ যুৱতীৰ জীৱন বিপদৰ মাজলৈ ঠেলি দিয়ে, তাৰ ছবি প্ৰকাশ পাইছে। জনজাতীয় লোকৰ সৰলতাৰ সুযোগ লৈ নিজৰ স্বাৰ্থ পূৰণ কৰা লোকসকলৰ মানসিকতাও গল্পটোত সুন্দৰভাৱে উদঙাই দিয়া হৈছে।
শৰ্মাৰ গল্পৰ ভাষা অতি সহজ, সৰল আৰু ঘৰুৱা। তেওঁ পৰিচিত শব্দ আৰু প্ৰচলিত বাক্যৰীতি ব্যৱহাৰ কৰি নিজৰ বক্তব্য স্পষ্ট কৰিছে। দীঘলীয়া আৰু জটিল বাক্যৰ পৰিৱৰ্তে সৰু সৰু বাক্যৰ সহায়ত ভাব প্ৰকাশ কৰাটো তেওঁৰ ভাষাশৈলীৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য। অনুভূতিৰ পোনপটীয়া প্ৰকাশ তেওঁৰ ভাষাত দেখা যায়। কেতিয়াবা আবেগৰ প্ৰাবল্যত ভাষাৰ সংযম কিছু কমি গ’লেও তেওঁৰ প্ৰাঞ্জল প্ৰকাশভংগীয়ে পাঠকক সহজে আকৰ্ষণ কৰে।
লক্ষীধৰ শৰ্মাৰ গল্পত সাম্যবাদী চিন্তাধাৰাৰো শক্তিশালী প্ৰকাশ ঘটিছে। তেওঁৰ বহু গল্পত নাৰী চৰিত্ৰই বিশেষ গুৰুত্ব লাভ কৰিছে। ‘লিলি’, ‘উষা’ আৰু ‘নীনা’ আদি চৰিত্ৰই পৰম্পৰাগত সামাজিক বন্ধনৰ পৰা ওলাই নতুন যুগৰ পোহৰৰ দিশে আগবাঢ়িবলৈ চেষ্টা কৰিছে। নাৰীৰ মনস্তত্ত্বৰ গভীৰ সত্য প্ৰকাশ কৰাৰ ক্ষেত্ৰতো শৰ্মাই অসমীয়া গল্প সাহিত্যত নতুন ধাৰাৰ সংযোজন কৰিছে।
কলা-কৌশলৰ দিশৰ পৰাও তেওঁৰ গল্প যথেষ্ট পৰিপক্ব। বাস্তৱ জীৱনৰ বৰ্ণনা আৰু বক্তব্যৰ স্পষ্টতাই তেওঁৰ গল্পৰ কলাত্মক সৌন্দৰ্যক নষ্ট কৰা নাই। মানসিক দ্বন্দ্ব আৰু চৰিত্ৰৰ অন্তৰ্জগতৰ প্ৰকাশে গল্পসমূহত অধিক গভীৰতা আনিছে। এইদৰে লক্ষীধৰ শৰ্মাই অসমীয়া চুটিগল্পক পৰিপক্বতাৰ এক উচ্চ স্তৰলৈ লৈ যোৱাত উল্লেখযোগ্য অৱদান আগবঢ়াইছে।
হলিৰাম ডেকা: বিংশ শতিকাৰ প্ৰথমাৰ্ধত ‘আৱাহন’ কাকতৰ জৰিয়তে গল্প ৰচনাত আত্মনিয়োগ কৰা হলিৰাম ডেকাৰ গল্পসমূহ পৃথক কোনো গল্পপুথি হিচাপে প্ৰকাশ পোৱা নাই। তেওঁৰ অধিকাংশ গল্প ‘আৱাহন’ৰ পাততে প্ৰকাশিত হৈছিল। লক্ষীধৰ শৰ্মাৰ দৰে ডেকায়ো মানুহৰ জৈৱিক সমস্যাৰ প্ৰতি গুৰুত্ব দি কেইবাটাও উল্লেখযোগ্য গল্প ৰচনা কৰিছিল।
তেওঁৰ ‘ভ্ৰষ্টলিপি’ গল্পটো আৱাহন যুগৰ সাধাৰণ গল্প ৰচনাৰ কৌশলৰ পৰা কিছু পৃথক। গল্পটোত পৰম্পৰাগতভাৱে কোনো সুস্পষ্ট কাহিনী নাই। পানীত ওপঙি থকা এখন কাগজত লিখা বিসংগতিপূৰ্ণ কথাবোৰক কেন্দ্ৰ কৰিয়েই গল্পটোৰ মূল বক্তব্য গঢ় লৈ উঠিছে। কাগজখনৰ অস্পষ্ট কথাবোৰে নায়কৰ চিন্তাধাৰাক পৰিচালিত কৰে। কাগজখনৰ লেখক কোন হ’ব পাৰে সেই কথা ভাবি তেওঁ নিজৰ প্ৰিয় পত্নী ৰমাৰ কথাও মনত পেলায়। গল্পটোত চেতনাস্ৰোতধৰ্মী (Stream of Consciousness) কৌশলৰ স্পষ্ট পৰিচয় পোৱা যায় আৰু অসমীয়া গল্পত এই ধৰণৰ প্ৰয়োগৰ ক্ষেত্ৰত ই এক উল্লেখযোগ্য গল্প।
‘পৰ্বতৰ টিঙৰ বঙলা ঘৰ’ গল্পত স্বামীৰ দীৰ্ঘদিনীয়া অনুপস্থিতিৰ ফলত পত্নী ৰমাৰ মনত সৃষ্টি হোৱা দুৰ্বলতাৰ ছবি অংকন কৰা হৈছে। অৱশ্যে শেষত সামাজিক নীতি-নিয়মৰ প্ৰভাৱত ৰমাই নিজৰ ভুল উপলব্ধি কৰি অনুতপ্ত হয়। স্বামীৰ ওচৰত ক্ষমা বিচৰাত স্বামীয়েও তেওঁক ক্ষমা কৰাৰ আশ্বাস দিয়ে।
‘ৰে বড়ে ভাই’ গল্পত চুলতান নামৰ এজন কণা মানুহৰ কৰুণ জীৱনক কেন্দ্ৰ কৰি কাহিনী আগবাঢ়িছে। ভাতৃপ্ৰেমৰ তাড়নাত চুলতানে ককায়েক হোছেনক বিচাৰি ফুৰোতে নানা দুৰ্যোগৰ সন্মুখীন হয় আৰু শেষত বজ্ৰাঘাতত তেওঁৰ কৰুণ মৃত্যু ঘটে। গল্পটোত নিপীড়িত মানুহৰ জীৱনত সমাজ, মানুহ আৰু নিয়তিৰ প্ৰভাৱ স্পষ্ট হৈছে। অধ্যাপিকা কুমাৰী চাহেৰাৰ মানৱীয় অনুভূতিৰ মাজেৰে গল্পটোত মানৱতাবাদী দৃষ্টিভংগীও প্ৰকাশ পাইছে।
হলিৰাম ডেকাৰ গল্পৰ সংখ্যা বেছি নহ’লেও অসমীয়া গল্প সাহিত্যত নতুন অভিজ্ঞতা আৰু নতুন কলা-কৌশল সংযোজনৰ প্ৰচেষ্টা তেওঁৰ ৰচনাত দেখা যায়। মানুহৰ অন্তৰ্জগত আৰু মনৰ গভীৰ অনুভূতি বিশ্লেষণৰ প্ৰতি তেওঁ বিশেষভাৱে আগ্ৰহী আছিল। ফ্ৰয়েডীয় মনস্তত্ত্ব আৰু চেতনাস্ৰোত তেওঁৰ গল্পৰ দুটা উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট্য। তেওঁৰ কথনভংগী বুদ্ধিদীপ্ত আৰু সংযত। দীঘলীয়া বৰ্ণনাৰ সলনি ইংগিতৰ মাধ্যমেৰে চৰিত্ৰৰ বৈশিষ্ট্য প্ৰকাশ কৰাটো তেওঁৰ অন্যতম কৌশল। অসমীয়া গল্পক পৰিপক্বতাৰ দিশলৈ আগুৱাই নিয়াত হলিৰাম ডেকাৰ গল্পৰ বিশেষ অৱদান আছে।
ৰমা দাশ: বিংশ শতিকাৰ প্ৰথমাৰ্ধত ‘আৱাহন’ৰ জৰিয়তে অসমীয়া গল্প সাহিত্যত আত্মপ্ৰকাশ কৰা ৰমা দাশে গল্প সাহিত্যলৈ যথেষ্ট বৰঙণি আগবঢ়াইছে। তেওঁৰ অধিকাংশ গল্প বিভিন্ন আলোচনীত প্ৰকাশ পাইছিল। তেওঁৰ ‘ৰমা দাশৰ শ্ৰেষ্ঠ গল্প’ নামৰ এখন সংকলন প্ৰকাশিত হৈছে।
ৰমা দাশৰ গল্পত নৰ-নাৰীৰ জৈৱিক প্ৰবৃত্তি আৰু বাসনা বিশেষভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে। ‘বৰ্ষা যেতিয়া নামে’ গল্পত জৈৱিক তাড়নাৰ বিভিন্ন ৰূপ প্ৰকাশ পাইছে। গল্পটোৰ বিভিন্ন চৰিত্ৰৰ আচৰণৰ মাজেৰে প্ৰেম, আকাংক্ষা আৰু জৈৱিক বাসনাৰ প্ৰকাশ ঘটিছে। বিশেষকৈ জয়ন্ত আৰু চিত্ৰাৰ চৰিত্ৰত মানুহৰ অসংযত বাসনাৰ ৰূপ স্পষ্ট হৈ উঠিছে।
‘জাহ্নৱী’ গল্পতো নাৰী-মন আৰু জৈৱিক আকাংক্ষাৰ প্ৰকাশ দেখা যায়। ইয়াৰ উপৰি ‘জীৱনৰ এৰাতি’, ‘প্ৰেম আৰু পৃথিৱী’, ‘কদ্ধ যৌৱন’ আদি গল্পতো জৈৱিক বাসনাৰ তীব্ৰ প্ৰকাশ পোৱা যায়।
‘প্ৰায়শ্চিত্ত’ গল্পত হবিশ নামৰ এজন ড্ৰাইভাৰৰ মনত জন্ম লোৱা অপৰাধবোধ আৰু বিবেকৰ দংশনক কেন্দ্ৰ কৰি কাহিনী গঢ় লৈছে। ঘটনাক্ৰমত তেওঁ আইনৰ পৰা ৰেহাই পালেও নিজৰ বিবেকৰ পৰা মুক্তি পাব নোৱাৰে। এইদৰে গল্পটোত এজন সাধাৰণ মানুহৰ অন্তৰত সৃষ্টি হোৱা অনুতাপ আৰু প্ৰায়শ্চিত্তৰ মানসিকতা প্ৰকাশ পাইছে।
‘কোন এওঁ নতুন মিৰাণ্ডা’ গল্পটোৰ বিষয়বস্তু কিছু পৃথক। গোমৰ সিং নামৰ এজন খৰি বেপাৰীয়ে নিজৰ সৰলতা আৰু সহজে আনক বিশ্বাস কৰা স্বভাৱৰ বাবে ব্যৱসায়ত ক্ষতিৰ সন্মুখীন হয়। তেওঁৰ হাতত থকা কাগজৰ টুকুৰাৰ মাজত এদিন টেম্পেষ্ট নাটকৰ মিৰাণ্ডাৰ সংলাপ থকা এখন কাগজ পোৱা যায়। খৰিৰ হিচাপৰ বাবে থকা সেই কাগজখনে গল্পটোত এক বিশেষ শ্লেষ বা Irony সৃষ্টি কৰিছে।
ৰমা দাশৰ গল্পত নৰ-নাৰীৰ প্ৰেম মূলতঃ জৈৱিক বাসনা হিচাপে প্ৰকাশিত হৈছে। অৱশ্যে প্ৰেমৰ গভীৰ বিশ্লেষণ তেওঁৰ গল্পত বিশেষ দেখা নাযায়। তেওঁৰ টেকনিক আৰু কথনভংগীও সকলো ক্ষেত্ৰতে সমান শক্তিশালী নহয়। তথাপি তেওঁৰ গল্পত জীৱন সম্পৰ্কীয় কিছুমান গভীৰ উপলব্ধি নিহিত হৈ আছে। চৰিত্ৰ নিৰ্মাণত তেওঁৰ প্ৰতিভাৰ পৰিচয় পোৱা যায় যদিও চৰিত্ৰৰ পূৰ্ণ বিকাশৰ ক্ষেত্ৰত কিছু সীমাবদ্ধতা দেখা যায়।
বীণা বৰুৱা: অসমৰ প্ৰখ্যাত গৱেষক বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাই ‘বীণা বৰুৱা’ ছদ্মনামেৰে সৃষ্টিশীল সাহিত্য ৰচনা কৰিছিল। তেওঁৰ বিখ্যাত উপন্যাস ‘জীৱনৰ বাটত’। ‘আৱাহন’ৰ পৰা ‘ৰামধেনু’ যুগলৈকে তেওঁ গল্প ৰচনা কৰিছিল। তেওঁৰ প্ৰকাশিত গল্পপুথি দুখন হ’ল ‘পট পৰিবৰ্তন’ আৰু ‘আঘোনী বাই’। এই দুয়োখন গ্ৰন্থতে অসমৰ সমাজ জীৱনৰ পৃথক পৃথক ছবি প্ৰকাশ পাইছে। ‘পট পৰিবৰ্তন’ত মূলতঃ গঢ় লৈ উঠা মধ্যবিত্ত সমাজৰ ছবি আৰু ‘আঘোনী বাই’ত অসমৰ গ্ৰাম্য সমাজৰ জীৱন প্ৰতিফলিত হৈছে।
‘জনসংখ্যা’ গল্পত আধুনিক শিক্ষাৰে শিক্ষিত নাৰীৰ পুৰণি সামাজিক বন্দীত্বৰ পৰা মুক্ত হোৱাৰ প্ৰৱণতা প্ৰকাশ পাইছে। আনহাতে ‘পট পৰিবৰ্তন’ গল্পত নিলীমা নামৰ এগৰাকী যুৱতীৰ মানসিক পৰিৱৰ্তন সুন্দৰভাৱে প্ৰকাশ কৰা হৈছে। উচ্চশিক্ষাৰ বাবে কলিকতাত থকা নিলীমাৰ মনত বিপ্লৱী চিন্তাৰ উদয় হয় যদিও পিছলৈ ব্যক্তিকেন্দ্ৰিক চিন্তাধাৰাই সেই বিপ্লৱী চেতনাক আচ্ছন্ন কৰে। বিবাহৰ পিছত এই ব্যক্তিকেন্দ্ৰিকতা আৰু অধিক বৃদ্ধি পায়।
নিলীমাৰ মানসিক পৰিৱৰ্তনৰ মাজেৰে লেখকে নাৰী মনস্তত্ত্বৰ লগতে মধ্যবিত্ত সমাজৰ মানসিকতাৰো ছবি অংকন কৰিছে। ‘এক্সপেৰিমেণ্ট’ আৰু ‘সাঁথৰ’ আদি গল্পতো অনুৰূপ সামাজিক আৰু মানসিক সমস্যাৰ প্ৰকাশ ঘটিছে।
বীণা বৰুৱাৰ অন্যতম উল্লেখযোগ্য সৃষ্টি ‘আঘোনী বাই’। গল্পটোত আঘোনী বাই নামৰ এগৰাকী বৃদ্ধাৰ জীৱন আৰু গ্ৰাম্য পৰিৱেশৰ সুন্দৰ ছবি অংকিত হৈছে। দৈনন্দিন জীৱনৰ সৰু সৰু ঘটনাৰ মাজেৰে লেখকে তেওঁৰ অতীত জীৱনৰ সুখ-দুখ, ঘাত-প্ৰতিঘাত আৰু জীৱন সংগ্ৰামৰ কথা প্ৰকাশ কৰিছে। নাতিনীয়েকৰ প্ৰতি থকা আঘোনী বাইৰ মৰম আৰু মমতাই চৰিত্ৰটো অধিক জীৱন্ত কৰি তুলিছে।
বীণা বৰুৱাৰ গল্পৰ উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট্য হ’ল দীঘলীয়া কাহিনীক একমুখী দৃষ্টিৰে উপস্থাপন কৰা, নিখুঁত পৰিকল্পনা আৰু সূক্ষ্ম পৰ্যবেক্ষণ। তেওঁৰ গল্পৰ চৰিত্ৰসমূহ স্বতন্ত্ৰ আৰু জীৱন্ত। লগতে গল্পসমূহত এক নিৰ্ভেজাল জীৱনবোধ প্ৰকাশ পাইছে। গভীৰ জীৱন-অভিজ্ঞতা আৰু বৈচিত্ৰ্যপূৰ্ণ কথনভংগীয়ে তেওঁৰ গল্পক অসমীয়া গল্প সাহিত্যৰ এক মূল্যৱান সংযোজন কৰি তুলিছে।
ত্ৰৈলোক্যনাথ গোস্বামী: ‘অবনা’, ‘মৰিচিকা’ আৰু ‘শিল্পীৰ জন্ম’ আদি গল্পপুথিৰে অসমীয়া গল্প সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰা ত্ৰৈলোক্যনাথ গোস্বামী এগৰাকী প্ৰতিষ্ঠিত গল্পকাৰ হোৱাৰ লগতে তীক্ষ্ণধী সমালোচকো আছিল। সামাজিক অন্যায়-অবিচাৰ আৰু ধনী-দুখীয়াৰ সংঘাত তেওঁৰ গল্পৰ অন্যতম প্ৰধান বিষয়। সেইবাবে তেওঁক এগৰাকী সমাজ সচেতন গল্পকাৰ বুলি ক’ব পাৰি।
তেওঁৰ ‘সাদৰী’, ‘প্ৰায়শ্চিত্ত’ আৰু ‘মৰিচিকা’ আদি গল্প ৰোমাণ্টিকধৰ্মী। এই গল্পবোৰত ব্যক্তি-স্বাধীনতাৰ সীমাবদ্ধতাৰ মাজতো মানুহৰ অন্তৰৰ গোপন বাসনাবোৰ প্ৰকাশ কৰাৰ চেষ্টা কৰা হৈছে। তেওঁৰ গল্পৰ চৰিত্ৰসমূহৰ মাজেৰে সামাজিক বাস্তৱতা আৰু মানুহৰ মানসিক দ্বন্দ্বৰ ছবি প্ৰকাশ পাইছে।
সমাজৰ দুখ-দৈন্য, অনাচাৰ আৰু অবিচাৰৰ মাজত নিপীড়িত নৰ-নাৰীৰ জীৱন তেওঁৰ গল্পৰ অন্যতম প্ৰধান বিষয়। জীৱনৰ শান্ত আৰু মধুৰ দিশৰ প্ৰতিও তেওঁৰ বিশেষ আকৰ্ষণ আছিল। তেওঁৰ ৰচনাশৈলী সহজ আৰু বহু সময়ত বৈচিত্ৰ্যহীন। নিজেই তেওঁ টেকনিকৰ ওপৰত বিশেষ গুৰুত্ব দিয়া নাছিল বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছিল।
চৈয়দ আব্দুল মালিক: অসমীয়া গল্প সাহিত্যলৈ সৰ্বাধিক সংখ্যক গল্প আগবঢ়োৱা গল্পকাৰসকলৰ ভিতৰত চৈয়দ আব্দুল মালিক অন্যতম। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য গল্পপুথিসমূহ হ’ল– ‘পৰশমণি’, ‘ৰঙা-গড়া’, ‘মবহা-পাপৰি’, ‘এজনী নতুন ছোৱালী’, ‘শিখৰে শিখৰে’ আদি। ইয়াৰ উপৰি তেওঁৰ বহু গল্প বিভিন্ন আলোচনীৰ পাতত প্ৰকাশ পাইছে।
মালিকক আৱাহন আৰু ৰামধেনু যুগৰ মাজৰ সংযোগ সেতু বুলি ক’ব পাৰি। তেওঁৰ গল্পত সমাজৰ বিভিন্ন বিষয় আৰু বিচিত্ৰ জীৱন-অভিজ্ঞতা প্ৰকাশ পাইছে।
‘প্ৰাণ পোৱাৰ পিছত’ গল্পত জুৰী নামৰ সাধাৰণ ছোৱালী এজনীয়ে হেমন্ত নামৰ নৃত্যগুৰুৰ প্ৰচেষ্টাত কেনেদৰে নতুন জীৱন লাভ কৰে আৰু পিছত প্ৰকাশ ফুকনৰ প্ৰতি আকৰ্ষিত হয়, তাৰ ছবি অংকিত হৈছে। গল্পটোৰ আৰম্ভণিত আদৰ্শৰ প্ৰতি আনুগত্য দেখা গ’লেও পিছৰ অংশত জৈৱিক বাসনাই অধিক গুৰুত্ব লাভ কৰিছে।
‘কাঠফুলা’ মালিকৰ এটা দীঘলীয়া অথচ সংহত গল্প। মমতাজ নামৰ এজন শ্ৰমিক আৰু বেদানা নামৰ এগৰাকী নিৰাশ্ৰয় ছোৱালীৰ সম্পৰ্কক কেন্দ্ৰ কৰি গল্পটো গঢ় লৈছে। বেদানাৰ অতৃপ্ত বাসনা আৰু মমতাজৰ নিৰ্বিকাৰ মনোভাৱৰ মাজেৰে মানৱ মনৰ এক বিশেষ দিশ প্ৰকাশ কৰা হৈছে। পিছত বেদানা আন এজনৰ সৈতে গুচি যায়। গল্পটোত চৰিত্ৰৰ মনস্তাত্ত্বিক দিশ সুন্দৰভাৱে অংকিত হৈছে।
‘যীশুখৃষ্টৰ ছবি’ গল্পত গভীৰ মানৱতাবাদী অনুভূতি প্ৰকাশ পাইছে। **‘হবি মাষ্টৰৰ দোকান’**ত স্বাধীনোত্তৰ সমাজত শিক্ষকৰ দৰে সন্মানীয় ব্যক্তিৰ জীৱন দৰিদ্ৰতাৰ বাবে কেনেদৰে সংকুচিত হয় তাৰ ছবি আছে। ‘তিনিচকীয়া গাড়ী’, ‘জীৱন আৰু জগত’, ‘সিত্ত মৰিল’, ‘মৰম’ আৰু ‘সিহঁতে নঠগে’ আদি গল্পতো জীৱনৰ বিভিন্ন বাস্তৱ সমস্যা আৰু মানৱীয় অনুভূতি প্ৰকাশ পাইছে।
মালিকৰ গল্পত ফ্ৰয়েডীয় মনস্তত্ত্ব, সমাজবাদী চেতনা, বৰ্ণনাৰ বিস্তৃতি আৰু ৰোমাণ্টিকতাৰ লগতে বাস্তৱতাৰ সমন্বয় দেখা যায়। তেওঁৰ ভাষা সাৱলীল আৰু বৰ্ণনাভংগী মধুৰ। কল্পনাশক্তি, অনুভূতিৰ সূক্ষ্মতা, উপমা, ব্যংগ আৰু ব্যঞ্জনাময় পৰিৱেশ সৃষ্টিৰ বাবে তেওঁৰ গল্পত কাব্যিক গুণো প্ৰকাশ পাইছে। প্ৰায় তিনিকুৰি বছৰ ধৰি গল্প ৰচনা কৰি তেওঁ অসমীয়া গল্প সাহিত্যলৈ বিপুল অৱদান আগবঢ়াইছে।
বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য: যুদ্ধোত্তৰ যুগত ‘ৰামধেনু’ৰ জৰিয়তে আত্মপ্ৰকাশ কৰা বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য এগৰাকী বলিষ্ঠ গল্পকাৰ। স্কুলীয়া দিনৰ পৰাই তেওঁ গল্প লিখিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল। ১৯৪১ চনত কটন কলেজৰ গল্প প্ৰতিযোগিতাত ‘মৰহি পৰা জীৱন’ গল্পৰ বাবে তেওঁ প্ৰথম পুৰস্কাৰ লাভ কৰে।
তেওঁৰ গল্পৰ সংখ্যা অতি বেছি নহ’লেও প্ৰতিটো গল্পৰ মাজেৰে তেওঁৰ প্ৰতিভাৰ পৰিচয় পোৱা যায়। ‘কলং আজিও বয়’ আৰু ‘সাতসৰী’ তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য গল্প সংকলন।
ভট্টাচাৰ্যৰ গল্পত আধুনিক জীৱনৰ বিভিন্ন সমস্যা প্ৰকাশ পাইছে। ভাৰতীয় নৈতিকতা, সামাজিক মূল্যবোধ আৰু মানৱীয় আদৰ্শৰ প্ৰতি তেওঁ যথেষ্ট সচেতন আছিল। তেওঁৰ অধিকাংশ গল্পতে মানৱতাবাদী দৃষ্টিভংগী প্ৰকাশ পাইছে। ‘মাকনৰ গোঁসাই’, ‘এজনী জাপানী ছোৱালী’, ‘মিঞা মনচুৰ’, ‘কলং আজিও বয়’, ‘আজি বিয়া পৰহিলৈ গাঁও পঞ্চায়ত’, ‘ছিবালা আৰু চিন্দুইন’ আদি তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য গল্প।
‘মাকনৰ গোঁসাই’ গল্পত বিধৱা মাকনৰ নৈতিক আৰু আধ্যাত্মিক শক্তিৰ সন্মুখত বাপুকন গোঁসাইৰ দৈহিক আকাংক্ষা আৰু প্ৰলোভন ব্যৰ্থ হোৱা দেখুওৱা হৈছে। ‘এজনী জাপানী ছোৱালী’ গল্পত আনৱিক আক্ৰমণৰ ভয়াবহতাৰ লগতে যুদ্ধবিৰোধী মানৱীয় চেতনাৰ প্ৰকাশ ঘটিছে। ‘মিঞা মনচুৰ’ গল্পত মিঞা মনচুৰে নিজৰ জীৱনৰ কথা চিন্তা নকৰি অনু শইকীয়াক মৃত্যুৰ পৰা ৰক্ষা কৰে। এই ঘটনাৰ মাজেৰে গভীৰ মানৱপ্ৰেমৰ প্ৰকাশ ঘটিছে।
‘কলং আজিও বয়’ গল্পত কৃষক সমাজৰ সমস্যা, বানপানী আৰু মৌজাদাৰৰ অত্যাচাৰৰ ছবি অংকিত হৈছে। ‘আজি বিয়া পৰহিলৈ গাঁও পঞ্চায়ত’ গল্পত জনজাতীয় সমাজৰ পুৰণি নিয়ম-নীতিৰ বিৰুদ্ধে এক নতুন চেতনাৰ প্ৰকাশ ঘটিছে। আনহাতে ‘ছিবালা আৰু চিন্দুইন’ গল্পত প্ৰেমক ব্যক্তিকেন্দ্ৰিকতাৰ পৰা এক বহল আৰু নৈৰ্ব্যক্তিক ৰূপলৈ লৈ যোৱাৰ চেষ্টা দেখা যায়।
সামাজিক বাস্তৱতা ভট্টাচাৰ্যৰ গল্পৰ অন্যতম প্ৰধান বৈশিষ্ট্য। তেওঁৰ গল্পসমূহত সমাজত পৰিৱৰ্তনৰ এক ইংগিত সদায় অনুভৱ কৰিব পাৰি। চৰিত্ৰ নিৰ্মাণত তেওঁৰ বিশেষ দক্ষতা আছে আৰু তেওঁৰ চৰিত্ৰসমূহ গতিশীল তথা স্বতন্ত্ৰ। নাট্যধৰ্মিতাও তেওঁৰ গল্পৰ আন এক উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট্য। ভাৰতীয় জীৱনধাৰাৰ প্ৰাণস্পন্দন আৰু নৈতিক আদৰ্শই তেওঁৰ গল্পসমূহক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছে।
যোগেশ দাস: ৰামধেনু যুগত আত্মপ্ৰকাশ কৰি আৱাহন যুগৰ পিছলৈকে গল্প লিখি অহা যোগেশ দাসে বহু সংখ্যক গল্পৰ জৰিয়তে অসমীয়া গল্প সাহিত্যৰ ভঁৰাল সমৃদ্ধ কৰিছে। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য গল্পপুথিসমূহ হ’ল—‘পপীয়া তৰা’, ‘আন্ধাৰৰ আঁৰে আঁৰে’, ‘ত্ৰিবেণী’ আদি। তেওঁৰ গল্প কোৱাৰ ধৰণ অতি সহজ-সৰল। সাধাৰণ সৰু ঘটনাকো তেওঁ আকৰ্ষণীয় ৰূপত উপস্থাপন কৰিব পাৰে।
‘গৰাখহনীয়া’ গল্পত মেডিকেলৰ ছাত্ৰ অবনী আৰু অৰ্পনাৰ প্ৰেম অৰ্পনাৰ দেউতাকৰ দৰিদ্ৰতাৰ বাবে কেনেদৰে বিফল হয়, তাৰ ছবি অংকিত হৈছে। আৰ্থিক অনাটনৰ বাবে অৰ্পনাৰ দেউতাকে তাইক এজন অৱস্থাপন্ন ঠিকাদাৰৰ সৈতে বিয়া দিয়াৰ সিদ্ধান্ত লয়। অৰ্পনাই শিক্ষিতা হোৱা সত্ত্বেও এই সিদ্ধান্তৰ বিৰুদ্ধে প্ৰতিবাদ কৰিব নোৱাৰে। ইয়াৰ মাজেৰে অৰ্থনৈতিক সমস্যাই মানুহক কেনেদৰে নিজৰ নৈতিক আদৰ্শৰ পৰা আঁতৰাই নিয়ে, সেই কথা প্ৰকাশ পাইছে।
‘কলপতুৱাৰ মৃত্যু’ গল্পত ৰূপেশ্বৰী নামৰ এগৰাকী মাউৰী ছোৱালীৰ জীৱনৰ কৰুণ কাহিনী বৰ্ণিত হৈছে। তাইক মৌজাদাৰৰ ঘৰত বনকৰা ছোৱালী হিচাপে দিয়া হৈছিল। পিছলৈ মৌজাদাৰৰ বৰপুতেকে তাইৰ প্ৰতি অন্যায় আচৰণ কৰে আৰু তাই অন্তঃসত্ত্বা হয়। ঘটনাটো সমাজত প্ৰকাশ পোৱাৰ ভয়ত মৌজাদাৰে টকা দি তাইক ঘৰৰ পৰা আঁতৰাই পঠিয়ায়। সৰল ঘটনাৰ মাজেৰে সমাজৰ ক্ষমতাশালী লোকৰ নিষ্ঠুৰতা আৰু হৃদয়হীনতা গল্পটোত প্ৰকাশ পাইছে।
‘বৰদেউতা’ গল্পত দৰিদ্ৰতাৰ বাবে সমাজৰ নিন্দাৰ সন্মুখীন হোৱা বাজেশ্বৰী আৰু মায়াৰ প্ৰতি সমাজৰ দৃষ্টিভংগীক সমালোচনা কৰা হৈছে। বৰদেউতাই স্পষ্ট কৰি দিয়ে যে কেৱল তেওঁলোকক দোষ দিয়াই সমস্যাৰ সমাধান নহয়; তেওঁলোকক এনে অৱস্থালৈ কোনবোৰ সামাজিক পৰিস্থিতিয়ে ঠেলি দিছে সেই কথাহে বিচাৰ কৰা উচিত।
যোগেশ দাসৰ গল্পৰ কাহিনী বহু সময়ত সাধাৰণ হ’লেও তেওঁৰ নিজস্ব বাকভংগীয়ে সেইবোৰক আকৰ্ষণীয় কৰি তোলে। তেওঁৰ গল্পত বাস্তৱ জীৱনৰ প্ৰতিফলন স্পষ্ট আৰু সহজ ভাষাত সৰু ঘটনাকো অৰ্থপূৰ্ণ ৰূপ দিয়াটোৱেই তেওঁৰ বিশেষ কৃতিত্ব।
মহিম বৰা: মহিম বৰা অসমীয়া সাহিত্যৰ এগৰাকী জনপ্ৰিয় গল্পকাৰ। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য গল্পপুথিসমূহৰ ভিতৰত ‘কাঠনিবাৰীৰ ঘাট’, ‘মই’, ‘পিপলি আৰু পূজা’, ‘ৰাতি ফুলা ফুল’ আদি উল্লেখযোগ্য। বিশেষকৈ ‘কাঠনিবাৰীৰ ঘাট’ গল্পৰ বাবেই তেওঁ অধিক পৰিচিত।
মহিম বৰাৰ গল্পত অসমৰ গাঁৱলীয়া জীৱন আৰু গ্ৰাম্য পৰিৱেশৰ সুন্দৰ অভিজ্ঞতা প্ৰকাশ পাইছে। জীৱনৰ সৰু সৰু ঘটনাৰ পৰাই তেওঁ গল্পৰ কাহিনী নিৰ্মাণ কৰিছে। কিছুমান গল্পত হাস্যৰসৰো সুন্দৰ ব্যৱহাৰ দেখা যায়। তেওঁৰ গল্পৰ মূল লক্ষ্য কোনো বিশেষ সামাজিক সমস্যা বা তত্ত্বৰ সমাধান দিয়া নহয়। তথাপি জীৱনৰ বিভিন্ন সমস্যা তেওঁৰ গল্পত স্বাভাৱিকভাৱে প্ৰকাশ পাইছে।
‘মাছ আৰু মানুহ’ গল্পত জীৱকান্তৰ কঠিন জীৱন-সংগ্ৰামৰ ছবি দেখা যায়। তেওঁৰ পৰাজয় ঘটিলেও জীৱন যে মূলতঃ এক অবিৰত সংগ্ৰাম, সেই সত্য গল্পটোত প্ৰকাশ পাইছে।
মহিম বৰাৰ গল্পৰ সাৰ্থকতা মূলতঃ তেওঁৰ চিত্ৰধৰ্মী বৰ্ণনা আৰু জীৱন্ত দৃশ্য সৃষ্টিৰ ক্ষমতাত। জীৱনৰ জটিল সমস্যাৰ গভীৰ বিশ্লেষণতকৈ দৈনন্দিন জীৱনৰ আবেগ, উত্তেজনা আৰু ৰহস্যময় ঘটনাক আকৰ্ষণীয় ৰূপত উপস্থাপন কৰাত তেওঁৰ বিশেষ দক্ষতা আছে।
তেওঁৰ গদ্য সৰল, সোৱাদযুক্ত আৰু প্ৰাঞ্জল। বক্তৃতাধৰ্মী ভাষাৰ আশ্ৰয় নলৈ তেওঁ সৰু সৰু বাক্য আৰু পৰিৱেশৰ বৰ্ণনাৰ জৰিয়তে গল্পক আগুৱাই নিয়ে। ‘কাঠনিবাৰীৰ ঘাট’ তেওঁৰ নিজৰ অভিজ্ঞতাৰ আধাৰত ৰচিত। জাহাজৰ অপেক্ষাত কটোৱা এটা নিশাৰ ৰোমাঞ্চকৰ পৰিৱেশ আৰু শেষৰ কৰুণ পৰিণতিয়েই গল্পটোৰ মূল বিষয়।
‘চক্ৰবৎ’ গল্পত হৰিনাথ নামৰ দৰিদ্ৰ মানুহজনৰ পুৰণি চাইকেলখনক কেন্দ্ৰ কৰি জীৱন-সংগ্ৰামৰ ছবি দাঙি ধৰা হৈছে। হাস্যৰসৰ মাজেৰে আগবাঢ়িলেও শেষত তেওঁৰ জীৱনৰ কঠিন বাস্তৱতাই গল্পটোক অধিক মৰ্মস্পৰ্শী কৰি তোলে।
মহিম বৰাৰ গল্পৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য হ’ল গ্ৰাম্য কথনভংগী আৰু চহা ভাষাৰ ব্যৱহাৰ। গম্ভীৰ বিষয়কো তেওঁ হাস্যৰসৰ মাজেৰে উপস্থাপন কৰি শেষত গভীৰ কাৰুণ্যৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে। এই অভিনৱ ৰচনাশৈলী তেওঁৰ গল্পৰ অন্যতম বিশেষত্ব।
ভবেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া: ৰামধেনু যুগৰ প্ৰতিষ্ঠিত গল্পকাৰসকলৰ ভিতৰত ভবেন্দ্ৰনাথ শইকীয়াৰ স্থান বিশেষ উল্লেখযোগ্য। ১৯৪৭ চনত ‘উদয়’ নামৰ আলোচনীত ‘পথ ৰূপমা’ গল্প প্ৰকাশৰ জৰিয়তে তেওঁৰ গল্প সাহিত্যৰ যাত্ৰা আৰম্ভ হয়। তাৰ পিছৰ পৰা তেওঁ নিৰৱচ্ছিন্নভাৱে গল্প ৰচনা কৰি আহিছে। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য গল্পসমূহৰ ভিতৰত ‘প্ৰহৰী’, ‘ঢোবাসাপ’, ‘সেন্দুৰ’, ‘বাৰাণ্ডা’, ‘শৃংখলা’, ‘দৰিদ্ৰ কুবেৰ’, ‘তৰংগ’, ‘গহ্বৰ’, ‘যাত্ৰাবধ’, ‘এন্দুৰ’ আদি উল্লেখ কৰিব পাৰি।
‘প্ৰহৰী’ গল্পত এঘাৰ বছৰ পাঠশালাত শিক্ষকতা কৰাৰ পিছত হৃদয়হীন লোকৰ ষড়যন্ত্ৰত চাকৰি হেৰুওৱা ৰজনী মাষ্টৰৰ জীৱনৰ কাহিনী প্ৰকাশ পাইছে। পিছত তেওঁৰ কন্যা নিশাৰ জীৱন আৰু মৃত্যুৰ ঘটনাই কাহিনীটো অধিক কৰুণ কৰি তোলে। গল্পটোত দৰিদ্ৰতাৰ বাস্তৱ ছবি অতি স্পষ্ট।
‘দৰিদ্ৰ কুবেৰ’ গল্পত এটা ঘটনাক বিভিন্ন দৃষ্টিকোণৰ পৰা বিশ্লেষণ কৰাৰ অভিনৱ কৌশল ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে। ‘গ্ৰহণ’ গল্পত এটা চৰিত্ৰ, এটা পৰিস্থিতি আৰু এটা মুহূৰ্তৰ ঘটনাৰ মাজেৰে গল্পটোক জীৱন্ত কৰি তোলা হৈছে। নিসংগতা আৰু কাৰুণ্যই গল্পটোক বিশেষ মৰ্যাদা দিছে।
‘গহ্বৰ’ গল্পত মানৱীয় অনুভূতিৰ এক গভীৰ আৰু হৃদয়স্পৰ্শী ৰূপ প্ৰকাশ পাইছে। মিচেচ স্মিথৰ স্বামীৰ হৃদপিণ্ড আন এজন ব্যক্তিৰ শৰীৰত সংস্থাপন কৰাৰ পিছত তেওঁৰ মনত জন্ম লোৱা অনুভূতি আৰু স্বামীৰ অস্তিত্ব অনুভৱ কৰাৰ আকাংক্ষাই গল্পটোৰ মূল মানৱীয় দিশ। গল্পটোৰ কৌশলী বৰ্ণনাই এই অনুভূতিক অধিক গভীৰ কৰি তুলিছে।
ভবেন্দ্ৰনাথ শইকীয়াৰ গল্পত অসমীয়া চুটিগল্পই এক পূৰ্ণতা লাভ কৰিছে বুলি ক’ব পাৰি। তেওঁৰ গল্প দীঘলীয়া হ’লেও যথেষ্ট সংহত। চিত্ৰধৰ্মী বৰ্ণনা, সূক্ষ্ম পৰ্যবেক্ষণ, মানৱীয় অনুভূতি আৰু নিখুঁত কলা-কৌশল তেওঁৰ গল্পৰ উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট্য। অসমীয়া চুটিগল্পক এক পৰিপক্ব স্তৰলৈ লৈ যোৱাত তেওঁৰ অৱদান বিশেষভাৱে স্মৰণীয়।
৬। অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ ক্ৰমবিকাশ সম্পৰ্কত এটি চমু প্রবন্ধ প্রস্তুত কৰা।
উত্তৰঃ ১৮৪৬ চনত খ্ৰীষ্টান মিছনেৰীসকলৰ উদ্যোগত প্ৰকাশিত ‘অৰুণোদই’ কাকতৰ জৰিয়তেই অসমীয়া সমাজে প্ৰথমবাৰৰ বাবে পাশ্চাত্য সাহিত্যৰ সৈতে পৰিচয় লাভ কৰে। এই কাকততেই ১৮৫১ চনৰ জানুৱাৰী মাহৰ পৰা ড° নাথান ব্ৰাউনে জন বানিয়ানৰ বিখ্যাত ইংৰাজী উপন্যাস The Pilgrim’s Progress–ৰ অসমীয়া অনুবাদ ‘যাত্ৰিকৰ যাত্ৰা’ নামে ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশ কৰে। ইয়াৰ মাধ্যমতেই অসমীয়া পাঠকে আধুনিক উপন্যাসধৰ্মী সাহিত্যৰ সৈতে প্ৰথম চিনাকি হয়।
ইয়াৰ পিছত এ. কে. গাৰ্ণীৰ ‘কামিনীকান্ত’, ‘এলোকেশী বেশ্যাৰ বিষয়’, ‘কথাৰ বিবৰণ আৰু যোচেফৰ বিবৰণ’ আৰু শ্ৰীমতী গাৰ্ণীৰ ‘ফুলমণি আৰু কৰুণা’ আদি ৰচনাৰ জৰিয়তে উপন্যাসধৰ্মী সাহিত্যৰ প্ৰসাৰ আৰম্ভ হয়। আনহাতে, হেমচন্দ্ৰ বৰুৱাৰ ব্যংগধৰ্মী ‘বাহিৰে ৰং চং ভিতৰে কোৱাভাতুৰী’ আৰু পদ্মাৱতী দেৱী ফুকননীৰ ‘সুধৰ্মাৰ উপাখ্যান’ আদিয়েও এই ধাৰাটোক আগুৱাই নিয়াত সহায় কৰে। যদিও এই ৰচনাবোৰ সম্পূৰ্ণ উপন্যাসৰ সকলো বৈশিষ্ট্যযুক্ত নাছিল, তথাপি অসমীয়া উপন্যাসৰ জন্মপূৰ্ব প্ৰস্তুতিপৰ্ব হিচাপে সিহঁতৰ মূল্য অপৰিসীম।
আধুনিক অসমীয়া উপন্যাসৰ প্ৰকৃত আৰম্ভণি হয় ১৮৯১ চনৰ পৰা। এই সময়ত লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘পদ্মকুমাৰী’ আৰু পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱাৰ ‘ভানুমতী’ ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশ পায়। ইয়াৰ পিছত ১৮৯২ চনত ‘লাহৰী’ প্ৰকাশ পাই আৰু ই অসমীয়া উপন্যাসৰ পূৰ্ণাঙ্গ ৰূপ প্ৰতিষ্ঠা কৰে। একে সময়তে নীলকণ্ঠ বৰুৱাৰ ‘মেম’ উপন্যাসেও সাহিত্য জগতত সমাদৰ লাভ কৰে।
১৮৯৪ চনত ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে ‘মিৰি জীয়ৰী’ উপন্যাসৰ জৰিয়তে অসমীয়া সাহিত্যত এক নতুন যুগৰ সূচনা কৰে। এই উপন্যাসে সামাজিক উপন্যাসৰ ভেটি সুদৃঢ় কৰাৰ লগতে পিছত ‘মনোমতী’, ‘বঙিলী’, ‘দন্দুৱাদ্ৰোহ’, ‘ৰহদৈ লিগিৰী’ আৰু ‘তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ’ আদি বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাসৰ দ্বাৰা অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক নতুন উচ্চতালৈ লৈ যায়।
বিশ শতিকাৰ আৰম্ভণিত হিতেশ্বৰ বৰবৰুৱা, শৰৎচন্দ্ৰ গোস্বামী, হৰিনাৰায়ণ দত্তবৰুৱা আদি ঔপন্যাসিকসকলে ঐতিহাসিক উপন্যাস ৰচনাৰ ধাৰা অব্যাহত ৰাখে। একে সময়তে নবীনচন্দ্ৰ ভট্টাচাৰ্য, ভৱদেৱ ভাগৱতী, কমলেশ্বৰ চলিহা, চিন্তাহৰণ পাটগিৰি আৰু দণ্ডিধৰ ফাটোৱালীৰ দৰে সাহিত্যিকসকলেও উল্লেখযোগ্য উপন্যাস ৰচনা কৰি সাহিত্যভাণ্ডাৰ সমৃদ্ধ কৰে।
পৰৱৰ্তী সময়ত দণ্ডিনাথ কলিতা আৰু দৈৱচন্দ্ৰ তালুকদাৰে সামাজিক সংস্কাৰ, জাতীয়তাবাদ আৰু সমাজচেতনাক ভিত্তি কৰি একাধিক উপন্যাস ৰচনা কৰে। কলিতাৰ ‘সাধনা’, ‘আৱিষ্কাৰ’, ‘ফুল’ আৰু ‘গণবিপ্লৱ’ উল্লেখযোগ্য। আনহাতে, তালুকদাৰৰ ‘অপূৰ্ণ’, ‘আগ্নেয়গিৰি’, ‘আদৰ্শপীঠ’ আদি উপন্যাসত সমাজ সংস্কাৰৰ স্পষ্ট ধ্বনি শুনা যায়।
১৯৪৪ চনত বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাই ‘বীণা বৰুৱা’ ছদ্মনামেৰে ‘জীৱনৰ বাটত’ ৰচনা কৰি অসমীয়া উপন্যাসক এক নতুন উচ্চতা প্ৰদান কৰে। পিছত ‘সেউজী পাতৰ কাহিনী’ৰ জৰিয়তে তেওঁ চাহ-বাগিচাৰ জীৱনক সাহিত্যত সজীৱ ৰূপে উপস্থাপন কৰে। এই সময়ছোৱাত দীননাথ শৰ্মা, মহম্মদ পিয়াৰ, প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী আৰু হিতেশ ডেকাৰ উপন্যাসসমূহেও বিশেষ অৱদান আগবঢ়ায়।
স্বাধীনতাৰ পিছত চৈয়দ আব্দুল মালিক আৰু বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্য অসমীয়া উপন্যাস জগতৰ দুজন শক্তিশালী ব্যক্তিত্ব হিচাপে আত্মপ্ৰকাশ কৰে। মালিকে অসংখ্য উপন্যাসৰ জৰিয়তে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক বিস্তৃত কৰে। আনহাতে, ভট্টাচাৰ্যই ‘ইয়াৰুইংগম’, ‘প্ৰতিপদ’, ‘ডাইনী’, ‘নষ্টচন্দ্ৰ’ আদি উপন্যাসৰ লগতে ‘মৃত্যুঞ্জয়’ৰ বাবে জ্ঞানপীঠ বঁটা লাভ কৰি অসমীয়া সাহিত্যক গৌৰৱান্বিত কৰে।
যোগেশ দাস, নৱকান্ত বৰুৱা, কৈলাশ শৰ্মা, উমাকান্ত শৰ্মা, স্বৰ্ণ বৰা, লুম্মেৰ দাই, য়েছে দৰজে ঠংছে, ৰংবং তেৰাং, যতীন মিপুন আদিয়ে জনজাতীয় জীৱন, সমাজ বাস্তৱতা আৰু আধুনিক চিন্তাধাৰাক উপন্যাসত স্থান দি নতুন দিশৰ সন্ধান দিয়ে।
পৰৱৰ্তী সময়ত হোমেন বৰগোহাঞি, চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া, লক্ষ্মীনন্দন বৰা, নিৰুপমা বৰগোহাঞি, মহিম বৰা, শীলভদ্ৰ, কুমাৰ কিশোৰ, দেৱব্ৰত দাস, পূৰবী বৰমুদৈ আদি সাহিত্যিকসকলে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক অধিক সমৃদ্ধ কৰে। শেহতীয়াকৈ মামণি ৰয়চম গোস্বামীয়ে শ্রমিক জীৱন, বিধৱা নাৰী, ৰাধেশ্যামী আদিৰ দৰে অভিনৱ বিষয়বস্তু লৈ উপন্যাস ৰচনা কৰি এক স্বকীয় ধাৰা সৃষ্টি কৰে। তেওঁৰ সামগ্ৰিক সাহিত্যকীৰ্তিৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে লাভ কৰা জ্ঞানপীঠ বঁটাৰে অসমীয়া সাহিত্য দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে গৌৰৱান্বিত হয়।
এইদৰে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্য প্ৰায় ডেৰশ বছৰৰ বিকাশযাত্ৰাত সমাজ, ইতিহাস, সংস্কৃতি, জাতীয় চেতনা আৰু মানৱীয় মূল্যবোধৰ এক সমৃদ্ধ ভাণ্ডাৰ হিচাপে প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰিছে।
৭। ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে কি কি উপন্যাস লিখিছিল? তেওঁৰ উপন্যাসৰ সাধাৰণ বিশেষত্ব সমূহৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা আৰু পদ্মনাথ গোহাঞিবৰুৱাৰ দৰে সাহিত্যিকসকলে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ ভেটি স্থাপন কৰিছিল যদিও এই সাহিত্যধাৰাক জনপ্ৰিয়তা আৰু পূৰ্ণতা দান কৰিছিল ঔপন্যাস সম্ৰাট ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে। তেওঁৰ সাহিত্যিক কৃতিত্বৰ বাবে বহু সমালোচকে তেওঁক “অসমীয়া স্কট” বুলিও অভিহিত কৰিছে।
ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ উল্লেখযোগ্য উপন্যাসসমূহ হ’ল— মিৰি জীয়ৰী, মনোমতী, দন্দুৱা দ্ৰোহ, বঙ্গিলী, নিৰ্মল ভকত, তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ, ৰাধাৰুক্মিণীৰ ৰণ, ৰহদৈ লিগিৰী আৰু খাম্বা-থোইবীৰ সাধু। এই উপন্যাসসমূহৰ মাজেৰে তেওঁ অসমীয়া সাহিত্যক এক নতুন দিশ প্ৰদান কৰিছিল।
বৰদলৈৰ উপন্যাসৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য হ’ল তেওঁৰ গভীৰ দেশপ্ৰেম আৰু অসমীয়া জাতিৰ মংগল সাধনৰ আকাংক্ষা। তেওঁ ইতিহাস, সমাজ আৰু সংস্কৃতিক সাহিত্যৰ জৰিয়তে জনসাধাৰণৰ ওচৰলৈ লৈ যাব বিচাৰিছিল। মিৰি জীয়ৰী আৰু খাম্বা-থোইবীৰ বাহিৰে তেওঁৰ অধিকাংশ উপন্যাসেই বুৰঞ্জীমূলক। এইবোৰত তেওঁ অসমৰ অতীত গৌৰৱ, বীৰত্ব, আহোম যুগৰ শাসন ব্যৱস্থা আৰু তাৰ পতনৰ কাৰণসমূহ সজীৱভাৱে উপস্থাপন কৰিছে। লগতে তৎকালীন সমাজৰ ৰাজনৈতিক দ্বন্দ্ব, ক্ষমতাৰ লড়াই আৰু জাতীয় জীৱনৰ নানা দিশো স্পষ্ট কৰি তুলিছে।
সামাজিক উপন্যাসসমূহত বৰদলৈয়ে অসমৰ বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ জীৱন-সংস্কৃতিৰ ছবি অংকন কৰিছে। মিৰি জীয়ৰীত মিচিং জনগোষ্ঠীৰ জীৱনধাৰা, ৰীতি-নীতি, উৎসৱ-পাৰ্বণ, বিশ্বাস-অবিশ্বাস আদিৰ সুন্দৰ বৰ্ণনা পোৱা যায়। খাম্বা-থোইবীত মণিপুৰী সমাজৰ সংস্কৃতি আৰু জীৱনচৰ্যা ফুটাই তোলা হৈছে। এইদৰে তেওঁ জাতীয় সংহতিৰ ক্ষেত্ৰতো গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে।
তেওঁৰ উপন্যাসসমূহত নাৰী চৰিত্ৰই বিশেষ স্থান লাভ কৰিছে। মনোমতী, বঙ্গিলী, ৰূপহী, ৰহদৈ আদি নাৰী চৰিত্ৰ কেৱল কাহিনীৰ অংশ নহয়, উপন্যাসৰ মূল চালিকাশক্তি। বহু ক্ষেত্ৰত উপন্যাসৰ নামো এই নাৰী চৰিত্ৰসমূহৰ নাম অনুসৰিয়েই ৰখা হৈছে। নাৰীৰ মৰ্যাদা, ত্যাগ, সাহস আৰু সামাজিক অৱস্থানৰ বিষয়ে লেখকে গভীৰ সহানুভূতি প্ৰকাশ কৰিছে।
সমাজজীৱনৰ বাস্তৱ চিত্ৰণো বৰদলৈৰ উপন্যাসৰ এক উল্লেখযোগ্য গুণ। তেওঁ অসমীয়া সমাজৰ আচাৰ-ব্যৱহাৰ, জাতি-পাতৰ ভেদাভেদ, ধৰ্মীয় বিশ্বাস, বৈষ্ণৱ সত্ৰৰ প্ৰভাৱ, লোকাচাৰ, খাদ্যাভ্যাস আৰু সামাজিক পৰম্পৰা আদি সুন্দৰভাৱে উপস্থাপন কৰিছে। ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ উপন্যাসসমূহ অসমীয়া সমাজ-সংস্কৃতিৰ এক মূল্যৱান দলিল হৈ পৰিছে।
অলৌকিকতা আৰু আধ্যাত্মিক উপাদানৰ প্ৰয়োগো তেওঁৰ কিছুমান উপন্যাসৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য। তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ আৰু ৰহদৈ লিগিৰীৰ দৰে উপন্যাসত সপোন, যোগসাধনা, অলৌকিক অভিজ্ঞতা আদি বিষয়ৰ সংযোজন দেখা যায়। যদিও এইবোৰে কাহিনীত অলপ কল্পনাৰ ৰং যোগ কৰিছে, তথাপি উপন্যাসৰ শিল্পগুণ ক্ষুণ্ণ কৰা নাই।
বৈষ্ণৱ ধৰ্ম আৰু শংকৰদেৱ-মাধৱদেৱৰ আদৰ্শৰ প্ৰতিও বৰদলৈৰ গভীৰ আস্থা আছিল। তেওঁ বিশ্বাস কৰিছিল যে এই মহাপুৰুষসকলৰ আদৰ্শই অসমীয়া জাতিক ঐক্যবদ্ধ আৰু শক্তিশালী কৰি তুলিছিল। সেয়ে তেওঁৰ বহু উপন্যাসত বৈষ্ণৱ সংস্কৃতি আৰু নৈতিক মূল্যবোধৰ সুস্পষ্ট প্ৰতিফলন দেখা যায়।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ উপন্যাসসমূহে অসমীয়া ইতিহাস, সমাজ, সংস্কৃতি আৰু জাতীয় চেতনাক সুন্দৰভাৱে প্ৰতিফলিত কৰিছে। সাহিত্যিক গুণ, সমাজচেতনা, দেশপ্ৰেম আৰু মানৱীয় মূল্যবোধৰ বাবে তেওঁৰ উপন্যাসসমূহ অসমীয়া সাহিত্যৰ অমূল্য সম্পদ হিচাপে সদায় স্মৰণীয় হৈ থাকিব।
৮। অসমীয়া সাহিত্যত্ব ‘উপন্যাস সম্রাট’ বুলিলে কাক বুজা যায়? তেঁওৰ উপন্যাসকেইখনৰ বিষয়ে এটি পৰিচয়মূলক আলচ দাঙি ধৰাঁ।
উত্তৰঃ অসমীয়া সাহিত্যত ৰজনীকান্ত বৰদলৈক “উপন্যাস সম্ৰাট” বুলি সন্মান জনোৱা হয়। অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক জনপ্ৰিয় আৰু সমৃদ্ধ কৰি তোলাত তেওঁৰ অৱদান অতুলনীয়। ইতিহাস, সমাজজীৱন, প্ৰেম আৰু জাতীয় চেতনাৰ সমন্বয়ে তেওঁ বহু উল্লেখযোগ্য উপন্যাস ৰচনা কৰিছে।
তলত তেওঁৰ কেইখনমান প্ৰধান উপন্যাসৰ চমু পৰিচয় দিয়া হ’ল—
মনোমতী (১৯০০): এইখন এখন বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাস। মানৰ তৃতীয় আক্ৰমণৰ পটভূমিত কাহিনী গঢ় লৈ উঠিছে। ইতিহাস আৰু কল্পনাৰ সুন্দৰ সমন্বয়ে উপন্যাসখন বিশেষ মৰ্যাদা লাভ কৰিছে।
মিৰিজীয়ৰী (১৮৯৫): অসমীয়া সাহিত্যৰ অন্যতম উল্লেখযোগ্য সামাজিক উপন্যাস। মিছিং (মিৰি) জনজাতিৰ জীৱন আৰু সংস্কৃতিক আধাৰ কৰি লিখা এই উপন্যাসত জংকি আৰু পানেইৰ কৰুণ প্ৰেমকাহিনী অতি মাৰ্মিকভাৱে চিত্ৰিত কৰা হৈছে।
দন্দুৱা দ্ৰোহ (১৯০৯): অসমৰ ইতিহাসত সংঘটিত দন্দুৱা বিদ্ৰোহক কেন্দ্ৰ কৰি ৰচিত এখন বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাস। ইয়াত বিদ্ৰোহৰ পটভূমি আৰু তৎকালীন সমাজ-জীৱনৰ ছবি অংকিত হৈছে।
ৰঙিলী (১৯২৫): মানৰ আক্ৰমণৰ সময়ৰ পটভূমিত ৰচিত এই উপন্যাসত চাৰিহাল যুৱক-যুৱতীৰ প্ৰেম, আশা-আকাংক্ষা আৰু জীৱনসংগ্ৰামৰ কাহিনী বৰ্ণনা কৰা হৈছে।
ৰাধা-কৃষ্ণিণী (১৯২৫): মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ সময়ৰ ঐতিহাসিক ঘটনাক আধাৰ কৰি লিখা এখন বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাস। ইয়াত সমাজ আৰু ৰাজনৈতিক অস্থিৰতাৰ বাস্তৱ চিত্ৰ প্ৰকাশ পাইছে।
নিৰ্মল ভকত (১৯২৬): মানৰ দ্বিতীয় আৰু তৃতীয় আক্ৰমণৰ সময়ছোৱাক পটভূমি হিচাপে লৈ ৰচিত এই উপন্যাসত আদৰ্শ, ভক্তি আৰু মানৱীয় মূল্যবোধৰ সুন্দৰ প্ৰকাশ ঘটিছে।
তাম্ৰেশ্বৰী মন্দিৰ (১৯২৬): এই উপন্যাসত ধনেশ্বৰ আৰু আঘোনীৰ প্ৰেমকাহিনীৰ লগতে ঐতিহাসিক আৰু সাংস্কৃতিক উপাদানৰ সাৰ্থক সংমিশ্ৰণ দেখা যায়। ই বৰদলৈৰ অন্যতম জনপ্ৰিয় সৃষ্টি।
ৰহদৈ লিগিৰী (১৯৩০): মানৰ প্ৰথম আক্ৰমণৰ পটভূমিত ৰচিত এই বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাসত ৰহদৈ আৰু দয়া বামৰ প্ৰেমকাহিনী মূল বিষয়বস্তু। ইতিহাস আৰু প্ৰেমৰ সমন্বয়ে উপন্যাসখনক অধিক আকৰ্ষণীয় কৰি তুলিছে।
সামগ্ৰিকভাৱে, ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ উপন্যাসসমূহে অসমীয়া সাহিত্যত ইতিহাস, সমাজচেতনা, প্ৰেম আৰু জাতীয় জীৱনৰ এক জীৱন্ত প্ৰতিচ্ছবি দাঙি ধৰিছে। সেইবাবেই তেওঁ অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ “উপন্যাস সম্ৰাট” হিচাপে চিৰস্মৰণীয় হৈ আছে।
৯। দণ্ডিনাথ কলিকতাৰ প্ৰথম উপন্যাসখনৰ নাম কি? কলিতাৰ দুখন উল্লেখযোগ্য সামাজিক উপন্যাসৰ নাম লিখা। তেওঁৰ যি কোনো এখন উপন্যাসৰ কাহিনীটো চমুকৈ বর্ণনা কৰা। (১৯৯২) কলিতাৰ উপন্যাসৰ বৈশিষ্ট্য কি?
উত্তৰঃ দণ্ডিনাথ কলিতা অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ এজন বিশিষ্ট সাহিত্যিক। তেওঁৰ সাহিত্যজীৱনৰ আৰম্ভণি হৈছিল ‘ফুল’ নামৰ উপন্যাসখনৰ জৰিয়তে। ১৯১৭ চনত অষ্টম শ্ৰেণীত অধ্যয়ন কৰি থকা অৱস্থাত তেওঁ এই উপন্যাসখন লিখিছিল আৰু পিছত প্ৰকাশ কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সংস্কৰণসমূহত তেওঁ ইয়াৰ বহু সংশোধন আৰু পৰিমাৰ্জনো কৰিছিল।
দণ্ডিনাথ কলিতাৰ সামাজিক উপন্যাসসমূহৰ ভিতৰত ‘সাধনা’ আৰু ‘আৱিষ্কাৰ’ বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। ‘সাধনা’ ১৯২৬ চনত ৰচিত আৰু ১৯২৮ চনত প্ৰকাশিত হয়। এই উপন্যাসখনে অসম সাহিত্য সভাৰ উপন্যাস প্ৰতিযোগিতাত প্ৰথম পুৰস্কাৰ লাভ কৰিছিল। বিশিষ্ট সমালোচক ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীয়ে ইয়াক অসমীয়া সামাজিক উপন্যাসৰ এক “কীৰ্তিস্তম্ভ” বুলি অভিহিত কৰিছে।
‘সাধনা’ উপন্যাসৰ কেন্দ্ৰীয় চৰিত্ৰ দীনবন্ধু, এজন আদৰ্শবাদী আৰু সমাজসচেতন যুৱক। তেওঁৰ উদ্যোগত গাঁৱত এখন বালিকা বিদ্যালয় স্থাপিত হয়। বিদ্যালয়খনত শিক্ষয়ত্ৰী হিচাপে যোগ দিয়ে প্ৰভা নামৰ এগৰাকী শিক্ষিতা আৰু আদৰ্শবাদী যুৱতীয়ে। দীনবন্ধু আৰু প্ৰভাই একেলগে বিদ্যালয়খনৰ উন্নতি আৰু সমাজকল্যাণমূলক কামত আত্মনিয়োগ কৰে।
কিন্তু তেওঁলোকৰ এই সফলতা সমাজৰ কিছুমান স্বাৰ্থান্বেষী আৰু পশ্চাৎপদ লোকৰ সহ্য নহ’ল। এইসকল লোকে নানা ষড়যন্ত্ৰ কৰি বিদ্যালয়ৰ পৰিচালনা সমিতি নিজৰ নিয়ন্ত্ৰণলৈ আনি দীনবন্ধুক আঁতৰাই দিয়ে। আনহাতে, প্ৰভাকো বিভিন্ন প্ৰলোভন দেখুৱাই নিজৰ প্ৰভাৱত আনিবলৈ চেষ্টা কৰে, কিন্তু প্ৰভা নিজৰ আদৰ্শৰ পৰা বিচলিত নহয়।
সময়ৰ লগে লগে দীনবন্ধু আৰু প্ৰভাৰ মাজত পাৰস্পৰিক সন্মান আৰু অনুৰাগ গঢ় লৈ উঠে। কিন্তু এই সময়তে উষা নামৰ এগৰাকী যুৱতীৰ আবিৰ্ভাৱ ঘটে, যিয়ে দীনবন্ধুক গভীৰভাৱে ভাল পায়। প্ৰভাই উষাৰ মনৰ কথা উপলব্ধি কৰি নিজৰ ব্যক্তিগত সুখ বিসৰ্জন দিয়ে। তেওঁ দীনবন্ধু আৰু উষাৰ মিলন ঘটাই নিজে আজীৱন সমাজসেৱাৰ পথ বাচি লয়। এই আত্মত্যাগে প্ৰভাৰ চৰিত্ৰক বিশেষ মহিমা প্ৰদান কৰিছে।
উপন্যাসখনত লেখকে এফালে দীনবন্ধু, প্ৰভা, উষা আৰু উমাকান্তৰ দৰে আদৰ্শবাদী আৰু সমাজসেৱী চৰিত্ৰ অংকন কৰিছে; আনফালে লক্ষীকান্ত, মহেশ আৰু বস্তাৰ দৰে ভণ্ড, কপট আৰু স্বাৰ্থান্বেষী চৰিত্ৰৰো সৃষ্টি কৰিছে। ইয়াৰ জৰিয়তে সমাজৰ দুটা বিপৰীত শক্তিৰ সংঘাত সুন্দৰভাৱে ফুটাই তোলা হৈছে।
‘সাধনা’ উপন্যাসত গান্ধীবাদৰ গভীৰ প্ৰভাৱ লক্ষ্য কৰা যায়। স্বদেশপ্ৰেম, খদ্দৰ ব্যৱহাৰ, গাঁও-উন্নয়ন, আত্মনিৰ্ভৰতা, নাৰীশিক্ষা আৰু সামাজিক সংস্কাৰৰ দৰে বিষয়সমূহে উপন্যাসখনক বিশেষ তাৎপৰ্য প্ৰদান কৰিছে। সমালোচকসকলৰ মতে, এই উপন্যাসখনত সমাজৰ প্ৰগতিশীল আৰু প্ৰতিক্ৰিয়াশীল শক্তিৰ সংঘাত অত্যন্ত বাস্তৱধৰ্মীভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে।
সামগ্ৰিকভাৱে দণ্ডিনাথ কলিতাৰ উপন্যাসসমূহত সমাজবাস্তৱতা, আদৰ্শবাদ, গান্ধীবাদী চিন্তাধাৰা, নাৰীৰ মৰ্যাদা আৰু জাতীয় চেতনা সুস্পষ্টভাৱে প্ৰকাশ পাইছে। সহজ-সৰল ভাষা, বাস্তৱধৰ্মী উপস্থাপন আৰু সমাজকল্যাণমূলক উদ্দেশ্যই তেওঁৰ সাহিত্যক অসমীয়া উপন্যাস জগতত এক বিশেষ স্থান প্ৰদান কৰিছে।
১০। ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে কোন বিধৰ উপন্যাস ৰচনা কৰিছিল? এইবিধ উপন্যাস ৰচনা কৰিবলৈ তেওঁক কোনে অনুপ্ৰেৰণা যোগাইছিল? বৰদলৈৰ উপন্যাসৰ চমু আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে মূলতঃ ঐতিহাসিক উপন্যাস ৰচনা কৰিছিল। অসমৰ অতীত ইতিহাস, বিশেষকৈ আহোম যুগৰ বিভিন্ন ঘটনা, সেই সময়ৰ সমাজ-জীৱন, মানুহৰ জীৱনধাৰা আৰু ৰাজনৈতিক পৰিস্থিতি তেওঁৰ উপন্যাসৰ মূল বিষয় হৈ উঠিছে। ঐতিহাসিক উপন্যাস ৰচনাৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁ ইংৰাজ সাহিত্যিক ৱাল্টাৰ স্কটৰ পৰা বিশেষভাৱে অনুপ্ৰেৰণা লাভ কৰিছিল। সেয়েহে অসমীয়া সাহিত্যত তেওঁক ঐতিহাসিক উপন্যাসৰ এগৰাকী উল্লেখযোগ্য স্ৰষ্টা হিচাপে গণ্য কৰা হয়।
ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ উল্লেখযোগ্য উপন্যাসসমূহ হ’ল— ‘বহদৈ লিগিৰী’, ‘মিৰিজীয়ৰী’, ‘মনোমতী’, ‘দন্দুৱাদ্ৰোহ’, ‘নিৰ্মল ভকত’, ‘তাম্ৰেশ্বৰীৰ মন্দিৰ’ আদি। এই উপন্যাসসমূহত ইতিহাসৰ ঘটনাৰ সৈতে কল্পনাৰ সুন্দৰ সমন্বয় ঘটোৱা হৈছে। তেওঁৰ উপন্যাসত কেৱল ঐতিহাসিক ঘটনাৰ বৰ্ণনাই নহয়, সেই সময়ৰ মানুহৰ সুখ-দুখ, প্ৰেম, বীৰত্ব, দেশপ্ৰেম, সামাজিক পৰিৱেশ আৰু জীৱনধাৰাৰ ছবিও সুন্দৰভাৱে প্ৰকাশ পাইছে।
‘মিৰিজীয়ৰী’ উপন্যাসত মিৰি সমাজৰ জীৱন-যাপন আৰু সামাজিক পৰিৱেশৰ এখন সুন্দৰ ছবি পোৱা যায়। ‘মনোমতী’ উপন্যাসত মানৰ আক্ৰমণৰ সময়ৰ অসমৰ সমাজ আৰু ৰাজনৈতিক পৰিস্থিতি প্ৰকাশ পাইছে। ‘দন্দুৱাদ্ৰোহ’ত ইংৰাজ শাসনৰ বিৰুদ্ধে হোৱা বিদ্ৰোহৰ কাহিনী আৰু সেই সময়ৰ জনসাধাৰণৰ অৱস্থাৰ চিত্ৰ দাঙি ধৰা হৈছে। আনহাতে, ‘তাম্ৰেশ্বৰীৰ মন্দিৰ’ আদি উপন্যাসতো ঐতিহাসিক পটভূমিৰ মাজেৰে সেই সময়ৰ সমাজ-জীৱন আৰু মানুহৰ বিভিন্ন অনুভূতি প্ৰকাশ কৰা হৈছে।
বৰদলৈৰ উপন্যাসৰ এটা বিশেষ বৈশিষ্ট্য হ’ল ইতিহাস আৰু কল্পনাৰ সুসমন্বয়। তেওঁ ইতিহাসৰ ঘটনাসমূহক কেৱল তথ্য হিচাপে উপস্থাপন নকৰি কাহিনী, চৰিত্ৰ আৰু আকৰ্ষণীয় বৰ্ণনাৰ মাধ্যমেৰে পাঠকৰ আগত জীৱন্ত কৰি তুলিছে। তেওঁৰ উপন্যাসত অসমৰ অতীত গৌৰৱ আৰু ঐতিহ্যৰ প্ৰতিও গভীৰ শ্ৰদ্ধা প্ৰকাশ পাইছে।
গতিকে ক’ব পাৰি যে, ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে ঐতিহাসিক উপন্যাসৰ জৰিয়তে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক এক নতুন মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল। ৱাল্টাৰ স্কটৰ পৰা অনুপ্ৰেৰণা লৈ তেওঁ অসমৰ ইতিহাস আৰু সমাজ-জীৱনক উপন্যাসৰ ৰূপত সুন্দৰভাৱে প্ৰকাশ কৰি অসমীয়া সাহিত্যলৈ এক অমূল্য অৱদান আগবঢ়াইছিল।
১১। ঔপন্যাসিক হিচাপে দৈৱচন্দ্ৰ তালুকদাৰৰ এটি পৰিচয় দাঙি ধৰা।
উত্তৰঃ দৈৱচন্দ্ৰ তালুকদাৰ প্ৰাক্-স্বাধীনতা যুগৰ অসমীয়া সাহিত্যৰ এগৰাকী উল্লেখযোগ্য ঔপন্যাসিক। তেওঁ ‘ধুবলী-কুঁৱলী’, ‘আগ্নেয়গিৰি’, ‘বিদ্ৰোহী’, ‘আদৰ্শপীঠ’ আৰু ‘অপূৰ্ণ’ আদি উপন্যাসৰ জৰিয়তে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰিছিল। বিশেষকৈ ‘অপূৰ্ণ’ উপন্যাসখন তেওঁৰ অন্যতম উল্লেখযোগ্য সৃষ্টি হিচাপে স্বীকৃত।
তালুকদাৰৰ উপন্যাসসমূহত সমাজ-সংস্কাৰৰ চিন্তা স্পষ্টভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে। সেই সময়ৰ বহু সাহিত্যিকৰ দৰে তেওঁও সমাজৰ বিভিন্ন কুসংস্কাৰ, অন্ধবিশ্বাস আৰু সামাজিক অসংগতিৰ বিৰুদ্ধে সচেতন মনোভাৱ প্ৰকাশ কৰিছিল। ‘ধুবলী-কুঁৱলী’ এখন প্ৰেমকেন্দ্ৰিক উপন্যাস। ইয়াত মূলতঃ প্ৰেমৰ কাহিনী স্থান পাইছে যদিও সমাজজীৱনৰ গভীৰ সমস্যা বিশেষভাৱে ফুটাই তুলিব পৰা হোৱা নাই। তথাপি ইয়াত লেখকৰ যুৱ মনৰ আবেগ আৰু কল্পনাশক্তিৰ প্ৰকাশ দেখা যায়।
‘আগ্নেয়গিৰি’ উপন্যাসত বিধৱা বিবাহৰ দৰে এক গুৰুত্বপূৰ্ণ সামাজিক বিষয় উত্থাপন কৰা হৈছে। কনক নামৰ চৰিত্ৰই সমাজৰ বাধা-বিপত্তিক উপেক্ষা কৰি এগৰাকী বিধৱাক বিবাহ কৰায়। ইয়াৰ জৰিয়তে লেখকে সমাজ সংস্কাৰৰ এক প্ৰগতিশীল আদৰ্শ দাঙি ধৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে। ‘বিদ্ৰোহী’ উপন্যাসত এই বিদ্ৰোহী মানসিকতাক অধিক বিস্তৃত ৰূপত প্ৰকাশ কৰা হৈছে। যদিও ইয়াত কিছুমান তাত্ত্বিক আলোচনা অধিক প্ৰাধান্য পাইছে, তথাপি সমাজ পৰিৱৰ্তনৰ আকাংক্ষা স্পষ্টভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে।
‘আদৰ্শপীঠ’ উপন্যাসত শ্ৰীধৰ নামৰ আদৰ্শবাদী নায়কৰ সংগ্ৰামৰ কাহিনী বৰ্ণিত হৈছে। গাঁৱৰ উন্নয়ন আৰু সমাজসেৱাৰ কামত নামি তেওঁ নানান বাধাৰ সন্মুখীন হয়। উপন্যাসখনত গাঁৱলীয়া জীৱনৰ সমস্যা, বানপানী, মহামাৰী, দৰিদ্ৰতা, কৃষকৰ দুখ-কষ্ট আৰু বিধৱাসকলৰ অৱস্থা যথেষ্ট জীৱন্তভাৱে চিত্ৰিত কৰা হৈছে।
‘অপূৰ্ণ’ উপন্যাসখনত প্ৰেমধৰ আৰু পূৰ্ণিমাৰ অপূৰ্ণ প্ৰেমক কেন্দ্ৰ কৰি কাহিনী গঢ় লৈ উঠিছে। কিন্তু এই প্ৰেমকাহিনীৰ মাজেৰে লেখকে সমাজৰ অন্ধবিশ্বাস, কানি সেৱনৰ কু-প্ৰভাৱ, সামাজিক অধঃপতন আদি বিষয় গভীৰভাৱে উন্মোচন কৰিছে। লগতে গান্ধীবাদ, স্বাৱলম্বিতা, নৈতিকতা আৰু মাদকবস্তু বিৰোধী চিন্তাধাৰাৰ প্ৰতিও লেখকে সমৰ্থন প্ৰকাশ কৰিছে।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে দৈৱচন্দ্ৰ তালুকদাৰৰ উপন্যাসসমূহত আদৰ্শবাদৰ প্ৰভাৱ কিছু বেছি থাকিলেও সমাজ-সংস্কাৰৰ প্ৰয়াস, গাঁৱলীয়া জীৱনৰ বাস্তৱ চিত্ৰণ আৰু সমসাময়িক সমস্যাৰ সুন্দৰ উপস্থাপনে তেওঁৰ সাহিত্যক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছে।
১২। পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱাৰ উপন্যাস সম্পর্কে এটি আলোচনা প্রস্তুত কৰা।
উত্তৰঃ অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ আৰম্ভণিৰ ক্ষেত্ৰত অৰুণোদই যুগে এক বিশেষ ভূমিকা পালন কৰিছিল। যদিও সেই সময়ত উপন্যাসধৰ্মী ৰচনাৰ কিছু আভাস পোৱা গৈছিল, তথাপি উপন্যাসৰ পূৰ্ণ বৈশিষ্ট্যসহ প্ৰথম সফল উপন্যাস ৰচনাৰ কৃতিত্ব পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱাৰ। ১৮৯১ চনত ‘বিজুলী’ আলোচনীত তেওঁৰ ‘ভানুমতী’ উপন্যাস ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশ পায় আৰু পিছত ১৯০৮ চনত গ্ৰন্থাকাৰে মুদ্ৰিত হয়। আনহাতে, তেওঁৰ দ্বিতীয় উপন্যাস ‘লাহৰী’ ১৮৯২ চনতেই পুথি আকাৰে প্ৰকাশিত হৈছিল। এই দুখন উপন্যাসেই অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ ইতিহাসত বিশেষ স্থান অধিকাৰ কৰি আছে।
‘ভানুমতী’ উপন্যাসৰ কেন্দ্ৰীয় চৰিত্ৰ হৈছে মৰাণ গোহাঞি বৰুৱাৰ কন্যা ভানুমতী। বৰগোহাঞিৰ পুত্ৰ চাৰুচন্দ্ৰক মৰাণ গোহাঞিৰ ঘৰত ৰখাৰ ব্যৱস্থা হোৱাত দুয়োৰে মাজত গভীৰ প্ৰেমৰ সম্পৰ্ক গঢ় লৈ উঠে। কিন্তু পৰৱৰ্তী সময়ত ৰাজকোঁৱৰৰ সৈতে ভানুমতীৰ বিয়াৰ প্ৰস্তাৱ অহাত পৰিস্থিতি জটিল হৈ পৰে। আনহাতে, ৰাজকুমাৰী তৰাও চাৰুচন্দ্ৰৰ প্ৰতি আকৃষ্ট আছিল। এই সকলো কথা গম পাই ভানুমতীয়ে পুৰুষৰ বেশ ধৰি ঘৰ এৰি পলায়ন কৰে আৰু পিছত মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহীসকলৰ লগত যোগদান কৰে।
দীৰ্ঘ সময় নানা ঘটনাৰ মাজেৰে জীৱন অতিবাহিত কৰাৰ পিছত ভানুমতীৰ প্ৰকৃত পৰিচয় উদ্ঘাটিত হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত ৰাজশক্তিৰ নিৰ্যাতন, শাস্তি আৰু পাৰিবাৰিক বিপৰ্যয়ৰ মাজেৰে কাহিনী আগবাঢ়ে। শেষত ভানুমতীয়ে আত্মাহুতি দিয়ে, ৰাজকুমাৰী তৰাই সন্ন্যাস গ্ৰহণ কৰে আৰু মৰাণ গোহাঞিও গভীৰ শোকত জীৱন ত্যাগ কৰে। এইদৰে এক কৰুণ পৰিণতিৰ মাজেৰে উপন্যাসখনৰ সামৰণি পৰে।
‘লাহৰী’ উপন্যাসতো লেখকে প্ৰেমক মূল বিষয়বস্তু হিচাপে গ্ৰহণ কৰিছে। লাহৰীক কেন্দ্ৰ কৰি কমল, ধনবৰ আৰু ৰত্নেশ্বৰ—এই তিনিজন যুৱকৰ মাজত সৃষ্টি হোৱা প্ৰেমৰ সংঘাতেই কাহিনীৰ মূল আধাৰ। বিভিন্ন ঘটনাৰ ঘাত-প্ৰতিঘাতৰ মাজেৰে কাহিনী আগবাঢ়ি শেষত সত্য আৰু পৱিত্ৰ প্ৰেমৰ জয় দেখুৱাই কমল আৰু লাহৰীৰ মিলনৰ মাজেৰে উপন্যাসখনৰ অন্ত পৰে।
পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱাৰ ‘ভানুমতী’ সামাজিক উপন্যাস হ’লেও ইয়াত আহোম শাসনৰ শেষ সময়ৰ বহু ঐতিহাসিক ঘটনাৰ প্ৰতিফলন দেখা যায়। মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহ, ৰাজনৈতিক অস্থিৰতা, ৰাজপৰিয়ালৰ জীৱনধাৰা, আচাৰ-ব্যৱহাৰ আৰু তৎকালীন সমাজ-সংস্কৃতিৰ বিভিন্ন দিশ লেখকে সজীৱভাৱে অংকন কৰিছে। সেইবাবে এই উপন্যাসখন সামাজিক আৰু ঐতিহাসিক–দুয়ো দিশৰ পৰা গুৰুত্বপূৰ্ণ।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’বলৈ গ’লে, পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱাই অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ সুদৃঢ় ভিত্তি স্থাপন কৰিছিল। ‘ভানুমতী’ আৰু ‘লাহৰী’ৰ জৰিয়তে তেওঁ অসমীয়া সাহিত্যত উপন্যাসৰ সঠিক ধাৰা প্ৰৱৰ্তন কৰে। অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ বিকাশত তেওঁৰ অৱদান সদায় সশ্ৰদ্ধভাৱে স্মৰণীয় হৈ থাকিব।
১৩। বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাই কি কি ছদ্মনামত উপন্যাস লিখিছিল? ঔপন্যাসিক হিচাপে তেওঁৰ চমু পৰিচয় দাঙি ধৰা।
উত্তৰঃ বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱা অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ অন্যতম বিশিষ্ট সাহিত্যিক। তেওঁ ‘বীনা বৰুৱা’ ছদ্মনামেৰে ‘জীৱনৰ বাটত’ আৰু ‘ৰাস্না বৰুৱা’ ছদ্মনামেৰে ‘সেউজী পাতৰ কাহিনী’ নামৰ দুখন উল্লেখযোগ্য উপন্যাস ৰচনা কৰিছিল। এই দুখন উপন্যাসেই অসমীয়া সাহিত্যত বাস্তৱবাদী ধাৰাৰ শক্তিশালী নিদৰ্শন হিচাপে পৰিগণিত।
‘জীৱনৰ বাটত’ উপন্যাসখন বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাৰ শ্ৰেষ্ঠ সৃষ্টি হিচাপে স্বীকৃত। এই উপন্যাসত গাঁও আৰু চহৰৰ জীৱনৰ সংঘাত, সামাজিক মূল্যবোধৰ পৰিৱৰ্তন আৰু নাৰীৰ জীৱনৰ বেদনাময় বাস্তৱতা সুন্দৰভাৱে চিত্ৰিত হৈছে। কাহিনীৰ কেন্দ্ৰবিন্দুত আছে গাঁৱৰ সহজ-সৰল ছোৱালী তগৰ আৰু চহুৰা শিক্ষিত যুৱক কমলাকান্ত। এখন বিয়াঘৰত দুয়োৰে পৰিচয় হয় আৰু ক্ৰমে প্ৰেমৰ সম্পৰ্ক গঢ়ি উঠে। কমলাকান্তই তগৰক আঙঠি পিন্ধাই নিজৰ প্ৰেমৰ স্বীকৃতি দিলেও পিছত ব্যক্তিগত স্বাৰ্থ আৰু সামাজিক প্ৰতিপত্তিৰ লোভত সেই প্ৰেম ত্যাগ কৰি আন এগৰাকী যুৱতীক বিয়া কৰায়।
এই ঘটনাই তগৰৰ জীৱনত গভীৰ আঘাত আনে। সমাজৰ নানা বাধা-বিঘিনি আৰু অপমানৰ মাজেৰে তাই জীৱন অতিবাহিত কৰিবলগীয়া হয়। পিছত ধৰণী মাষ্টৰৰ লগত বিয়া হ’লেও সুখৰ সংসাৰ গঢ়ি উঠা নাছিল। তগৰৰ জীৱনৰ দুখ, বঞ্চনা আৰু আত্মসংগ্ৰামৰ মাজেৰে লেখকে সেই সময়ৰ নাৰীজীৱনৰ কৰুণ বাস্তৱতা উন্মোচন কৰিছে। একে সময়তে উপন্যাসখনত অসমৰ গাঁৱলীয়া সমাজ, উদীয়মান মধ্যবিত্ত শ্ৰেণী আৰু সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰো বিস্তৃত ছবি অংকিত হৈছে।
‘সেউজী পাতৰ কাহিনী’ উপন্যাসত লেখকে চাহ-বাগিচাৰ জীৱনক বিষয়বস্তু হিচাপে গ্ৰহণ কৰিছে। ইয়াৰ মুখ্য চৰিত্ৰ ছনিয়া। তাইৰ জীৱন আৰু অভিজ্ঞতাৰ মাজেৰে চাহ-বাগিচাৰ শ্ৰমিকসকলৰ দুখ-কষ্ট, শোষণ, বঞ্চনা আৰু সংগ্ৰামৰ ছবি ফুটাই তোলা হৈছে। বাগিচাৰ বগা চাহাবসকলৰ অত্যাচাৰ, শ্ৰমিকসকলৰ অসহায় অৱস্থা আৰু সামাজিক বৈষম্য উপন্যাসখনৰ মূল আলোচ্য বিষয়। ছনিয়াৰ জীৱনৰ জৰিয়তে লেখকে শ্ৰমিক সমাজৰ অন্তৰ্নিহিত বেদনা আৰু মানৱীয় অনুভূতিক অত্যন্ত মৰ্মস্পৰ্শীভাৱে প্ৰকাশ কৰিছে।
এই দুখন উপন্যাসৰ মাজেৰে বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাই অসমৰ গাঁও, নগৰ আৰু চাহ-বাগিচা– এই তিনিওটা সমাজজীৱনৰ বাস্তৱ ৰূপ পাঠকৰ সন্মুখত দাঙি ধৰিছে। তেওঁৰ লেখনীত সমাজবাস্তৱতা, মানৱীয় অনুভূতি আৰু সূক্ষ্ম পৰ্যবেক্ষণৰ এক অপূৰ্ব সমন্বয় দেখা যায়। বাস্তৱবাদী উপন্যাসধাৰাক সুদৃঢ় ভিত্তি প্ৰদান কৰাত তেওঁৰ অৱদান অতুলনীয়। সেইবাবেই ‘জীৱনৰ বাটত’ আৰু ‘সেউজী পাতৰ কাহিনী’ অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ দুটা অনন্য সম্পদ হিচাপে আজিও সমাদৃত।
১৪। চৈয়দ আব্দুল মালিকৰ উপন্যাসৰ এটি পৰিচয় দাঙি ধৰা।
উত্তৰঃ ১৯৩০ চনত চতুৰ্থ শ্ৰেণীত অধ্যয়ন কৰি থাকোঁতেই হোমেন বৰগোহাঞি (মালিক) উপন্যাস লেখাৰ প্ৰতি আগ্ৰহী হৈছিল। সেই সময়ত তেওঁ এখন উপন্যাস লিখিবলৈ আৰম্ভ কৰিছিল যদিও সেয়া সম্পূৰ্ণ নহ’ল। পিছত ‘বাঁহী’ আলোচনীত ১৯৪৫-৪৬ চনত ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশিত ‘ল.সা.গু.’ উপন্যাসখনকেই তেওঁৰ প্ৰথম সম্পূৰ্ণ উপন্যাস হিচাপে গণ্য কৰা হয়। ইয়াৰ পৰাই আৰম্ভ হোৱা তেওঁৰ সাহিত্যিক যাত্ৰা জীৱনৰ অন্তিম সময়লৈ অব্যাহত আছিল। বহু সংখ্যক উপন্যাস ৰচনা কৰি তেওঁ অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যত এক অনন্য স্থান লাভ কৰে আৰু “মুকুটবিহীন সম্ৰাট” হিচাপে পৰিচিত হয়।
তেওঁৰ ৰচিত উপন্যাসৰ সংখ্যা প্ৰায় ষাঠিখন। উল্লেখযোগ্য উপন্যাসসমূহৰ ভিতৰত ‘বতৰ চকৰি ঘূৰে’, ‘তীৰ্থযাত্ৰী’, ‘বনজুই’, ‘ছবিঘৰ’, ‘মাটিৰ চাকি’, ‘সূৰ্যমুখীৰ স্বপ্ন’, ‘অন্য আকাশ অন্য তৰা’, ‘ৰূপতীৰ্থৰ যাত্ৰী’, ‘অঘৰী আত্মাৰ কাহিনী’, ‘প্ৰাচীৰ আৰু প্ৰান্তৰ’, ‘শৰীৰত একুৰা জুই’, ‘সোণালী সূতাৰে বন্ধা’, ‘পহুমৰা হাবিৰ বাট’, ‘ড° অৰুণাভৰ অসম্পূৰ্ণ জীৱনী’, ‘অন্যযুগ ভিন্ন তীৰ্থ’ আৰু ‘মই মৰিনো নাযাওঁ কিয়?’ আদি বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য।
‘ছবিঘৰ’ উপন্যাসখন তেওঁৰ অন্যতম সফল সৃষ্টি। এই উপন্যাসত তেওঁ ৰূপা নামৰ এগৰাকী অভিনেত্ৰীৰ জীৱন আৰু মনোজগতৰ সূক্ষ্ম চিত্ৰ অংকন কৰিছে। সেই সময়ত অভিনয় পেছাক সমাজে সন্মানৰ চকুৰে নাচাইছিল। অভিনেত্ৰীসকলক বিভিন্ন সামাজিক কুসংস্কাৰ আৰু ভুল ধাৰণাৰ সন্মুখীন হ’বলগীয়া হৈছিল। ৰূপাৰ জীৱনৰ মাজেৰে লেখকে এই বাস্তৱতাক শক্তিশালীভাৱে উপস্থাপন কৰিছে। শিল্পীজীৱনৰ ত্যাগ, সাধনা, খ্যাতি আৰু ব্যক্তিগত নিঃসঙ্গতাৰ বেদনাই উপন্যাসখনক গভীৰতা প্ৰদান কৰিছে। খ্যাতিৰ শিখৰত উপনীত হ’লেও শিল্পীৰ ব্যক্তিগত জীৱন যে বহু সময়ত শূন্যতা আৰু অপূৰ্ণতাৰে ভৰা হয়, সেই সত্য লেখকে সুন্দৰভাৱে প্ৰকাশ কৰিছে।
মালিকৰ উপন্যাসসমূহৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য হৈছে সমাজবাস্তৱতাৰ সজীৱ প্ৰতিফলন। সমাজৰ বিভিন্ন সমস্যা, সংঘাত, মূল্যবোধৰ অৱক্ষয়, মধ্যবিত্ত জীৱনৰ টানাপোড়েন আৰু মানৱীয় অনুভূতি তেওঁৰ ৰচনাত সাৰ্থকভাৱে ফুটাই তোলা হৈছে। প্ৰেম তেওঁৰ সাহিত্যৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ উপাদান যদিও সেই প্ৰেম কেৱল ৰোমান্টিক নহয়; ইয়াৰ মাজত জীৱনৰ সুখ-দুখ, আশা-নিৰাশা আৰু মানসিক জটিলতাও প্ৰকাশ পাইছে।
গ্ৰাম্য পৰিৱেশত ডাঙৰ-দীঘল হোৱা লেখকে গাঁওজীৱনক অতি ওচৰৰ পৰা অনুভৱ কৰিছিল। সেইবাবেই তেওঁৰ উপন্যাসত অসমৰ গ্ৰাম্য সমাজৰ বাস্তৱ ছবি, কৃষিজীৱনৰ সমস্যা, মানুহৰ সহজ-সৰল জীৱনধাৰা আৰু সামাজিক পৰিৱেশ জীৱন্ত ৰূপত প্ৰতিফলিত হৈছে। চুটি, সৰল আৰু সাবলীল বাক্যৰীতি, মনোগ্ৰাহী বৰ্ণনাশৈলী আৰু মানৱীয় আবেদন তেওঁৰ সাহিত্যৰ বিশেষ শক্তি।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’বলৈ গ’লে, মালিকে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যক কেৱল সংখ্যাগতভাৱেই সমৃদ্ধ কৰা নাই; বিষয়বস্তু, কলাশৈলী আৰু সমাজচেতনায়ো এক নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰিছে। তেওঁৰ উপন্যাসসমূহ অসমীয়া সাহিত্যৰ মূল্যৱান সম্পদ হিচাপে চিৰদিন স্মৰণীয় হৈ থাকিব।
১৫। বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ উপন্যাস সম্পর্কে এটি আলোচনা আগবঢ়োৱা।
উত্তৰঃ ১৯৫৫ চনত ‘ৰাজপথে ৰিঙিয়াই’ উপন্যাসখনৰ জৰিয়তে বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যই অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যত আত্মপ্ৰকাশ কৰে। তেওঁ মুঠ ১৪ (চৌদ্দখন) উপন্যাস ৰচনা কৰি অসমীয়া সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰি তোলে। তেওঁৰ উপন্যাসসমূহৰ ভিতৰত ‘ৰাজপথে ৰিঙিয়াই’, ‘ইয়াৰুইংগম’, ‘আই’, ‘কালৰ হুমুনিয়াহ’, ‘শতঘ্নী’, ‘নষ্টচন্দ্ৰ’, ‘প্ৰতিপদ’, ‘মৃত্যুঞ্জয়’, ‘চিনাকী সুঁতি’, ‘কবৰ আৰু ফুল’, ‘ডাইনী’, ‘বল্লৰী’, ‘ৰঙামেঘ’ আৰু ‘মুনিচুনিৰ পোহৰ’ বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। ‘মৃত্যুঞ্জয়’ উপন্যাসৰ বাবে তেওঁ অসমীয়া সাহিত্যলৈ প্ৰথমবাৰৰ বাবে জ্ঞানপীঠ বঁটা কঢ়িয়াই আনে।
‘ৰাজপথে ৰিঙিয়াই’ উপন্যাসত লেখকে নায়ক মোহনৰ জীৱনৰ মাজেৰে স্বাধীনতাৰ পিছৰ সমাজবাস্তৱতা চিত্ৰিত কৰিছে। দেশ স্বাধীন হ’লেও তাৰ সুফল যে সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহে সমানে ভোগ কৰিব পৰা নাছিল, সেই সত্যক তেওঁ স্পষ্টভাৱে দাঙি ধৰিছে। সমাজবাদী চিন্তাধাৰাৰ প্ৰভাৱত গঢ় লোৱা ভট্টাচাৰ্যৰ সাহিত্যত ৰাজনৈতিক সচেতনতা আৰু সামাজিক দায়বদ্ধতা সুস্পষ্টভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে।
তেওঁৰ অতি উল্লেখযোগ্য সৃষ্টি ‘মৃত্যুঞ্জয়’ স্বাধীনতা আন্দোলনৰ পটভূমিত ৰচিত। উপন্যাসখনত অসমৰ বিপ্লৱী যুৱকসকলৰ সাহস, ত্যাগ আৰু সংগ্ৰামৰ কাহিনী অংকিত হৈছে। মুখ্য চৰিত্ৰ ধনপুৰৰ মাজেৰে দেশপ্ৰেম, আত্মত্যাগ আৰু স্বাধীনতাৰ প্ৰতি অগাধ নিষ্ঠাৰ প্ৰকাশ ঘটিছে। একে সময়তে উপন্যাসখনত সেই সময়ৰ সামাজিক পৰিৱেশ, পুলিচী নিৰ্যাতন, জনজীৱনৰ সমস্যা আৰু স্বাধীনতা সংগ্ৰামৰ বিভিন্ন দিশো সজীৱভাৱে ফুটাই তোলা হৈছে। সেয়ে ‘মৃত্যুঞ্জয়’ কেৱল এখন উপন্যাস নহয়, অসমৰ স্বাধীনতা আন্দোলনৰ এক মূল্যৱান দলিল।
‘ইয়াৰুইংগম’ উপন্যাসখনক বহু সমালোচকে তেওঁৰ শ্ৰেষ্ঠ কীৰ্তি বুলি গণ্য কৰে। এই উপন্যাসত টাংখুল নগাসকলৰ জীৱন, সংস্কৃতি, ৰীতি-নীতি, বিশ্বাস, সামাজিক আচাৰ-ব্যৱহাৰ আৰু স্বাধীনতাকামী মনোভাৱৰ সাৰ্থক চিত্ৰ অংকিত হৈছে। লেখকে সূক্ষ্ম পৰ্যবেক্ষণ আৰু গভীৰ অধ্যয়নৰ জৰিয়তে নগা সমাজৰ অন্তৰঙ্গ ৰূপ পাঠকৰ সন্মুখত উন্মোচন কৰিছে। একে সময়তে ভাৰতৰ স্বাধীনতা আন্দোলনত অহিংসা আৰু সহিংসতা– এই দুয়োটা ধাৰাৰ প্ৰভাৱো উপন্যাসখনত সুন্দৰভাৱে প্ৰকাশ পাইছে।
বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ সাহিত্যচিন্তাৰ ভিত্তি আছিল মানৱতাবাদ, সামাজিক ন্যায় আৰু জাতীয় চেতনা। তেওঁৰ ৰচনাত কেতিয়াবা মার্ক্সবাদী চিন্তা, কেতিয়াবা সমাজবাদী আদৰ্শ আৰু কেতিয়াবা গান্ধীবাদী মূল্যবোধৰ প্ৰভাৱ লক্ষ্য কৰা যায়। কিন্তু সকলো চিন্তাধাৰাৰ ঊৰ্ধ্বত তেওঁ মানুহৰ কল্যাণ, স্বাধীনতা আৰু মানৱ মৰ্যাদাক অধিক গুৰুত্ব দিছিল। সমাজ আৰু ৰাজনীতিৰ গভীৰ বিশ্লেষণ, জীৱনৰ বাস্তৱ চিত্ৰণ আৰু শক্তিশালী মানৱীয় আবেদনেই তেওঁৰ উপন্যাসসমূহক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছে। অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ ইতিহাসত বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ অৱদান চিৰস্মৰণীয়।
১৬। ঔপন্যাসিক যোগেশ দাসে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যলৈ আগবঢ়োৱা অৱদানৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ ১৯৫৩ চনত ‘সঁহাৰি পাই’ উপন্যাসখনৰ জৰিয়তে যোগেশ দাসে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যত প্ৰৱেশ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ ‘ডাৱৰ আৰু নাই’, ‘নিৰুপায়, নিৰুপায়’, ‘জোনাকীৰ জুই’, ‘হেজাৰ ফুল’, ‘ছাঁ জুই খেদি’, ‘এমুঠি ধূলি’, ‘উৎকণ্ঠ উপকণ্ঠ’, ‘অবৈধ’, ‘সৰু সৰু টৌ’, ‘ডাঙৰ দা আৰু চন্দন’, ‘ৰজনী বিদূৰ’, ‘কাগজৰ বাঘ আৰু মানুহৰ তেজ’, ‘এনাজৰী’, ‘চিৰিচ গছৰ ছাঁ’, ‘এজন খঙাল মানুহ’, ‘জতুগৃহ’, ‘একা-বেঁকা’, ‘সৃষ্টি আৰু বেদনা’ আদি বহু উল্লেখযোগ্য উপন্যাস ৰচনা কৰি অসমীয়া সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰি তোলে। তেওঁৰ উপন্যাসৰ সংখ্যা প্ৰায় সাতাইশখন।
যোগেশ দাসৰ সাহিত্যজীৱনত ‘ডাৱৰ আৰু নাই’ বিশেষভাৱে উল্লেখযোগ্য। ১৯৫৪ চনত প্ৰকাশিত এই উপন্যাসখন দ্বিতীয় বিশ্বযুদ্ধৰ পটভূমিত ৰচিত। ইয়াত যুদ্ধৰ প্ৰত্যক্ষ দৃশ্য নাথাকিলেও যুদ্ধৰ প্ৰভাৱে সমাজ, সংস্কৃতি আৰু মানুহৰ মানসিকতাত কেনে গভীৰ প্ৰতিক্ৰিয়া সৃষ্টি কৰে, তাৰ জীৱন্ত চিত্ৰ অংকন কৰা হৈছে।
যুদ্ধৰ সময়ত গঢ় লৈ উঠা সামৰিক ছাউনী, বিমানঘাঁটি আৰু বিভিন্ন কাম-কাজে বহু লোকৰ বাবে উপাৰ্জনৰ নতুন পথ মুকলি কৰিছিল। কিন্তু সহজে লাভ কৰা ধন-সম্পদে একাংশ মানুহৰ নৈতিক মূল্যবোধক দুৰ্বল কৰি তুলিছিল। উপন্যাসখনৰ মুখ্য চৰিত্ৰ বাখৰ এনে পৰিস্থিতিৰ মাজতো নিজৰ আদৰ্শ আৰু নীতিবোধ অটুট ৰাখিবলৈ সচেষ্ট। আনকি তেওঁৰ দেউতাক আৰু গাঁৱৰ গিৰীনেও নতুন সুবিধাৰ মোহত পৰে। এই ধনৰ মোহে বাখৰৰ পত্নী অনুপমাকো কিছু সময়ৰ বাবে বিচলিত কৰি তোলে আৰু তাই স্বামীৰ পৰা আঁতৰি যায়। কিন্তু পিছত বাস্তৱৰ মুখামুখি হৈ তাই নিজৰ ভুল বুজি পায় আৰু পুনৰ বাখৰৰ জীৱনলৈ উভতি আহে।
বাখৰৰ চৰিত্ৰৰ মাজেৰে লেখকে আদৰ্শ, সততা আৰু আত্মবিশ্বাসৰ শক্তিক প্ৰতিষ্ঠা কৰিছে। শিক্ষাৰ প্ৰতি তেওঁৰ আগ্ৰহ, মানৱীয় দৃষ্টিভংগী আৰু দৃঢ় নৈতিকতা সমাজৰ সংকটময় সময়তো মানুহে কেনেকৈ সৎ পথত আগবাঢ়িব পাৰে, তাৰ এক উজ্জ্বল দৃষ্টান্ত। আনহাতে, অনুপমাৰ চৰিত্ৰৰ মাজেৰে নাৰীৰ মনোজগতৰ সূক্ষ্ম টানাপোড়েন আৰু সময়ৰ প্ৰভাৱ সাৰ্থকভাৱে ফুটাই তোলা হৈছে।
যোগেশ দাসৰ অধিকাংশ উপন্যাস বাস্তৱ জীৱনৰ অভিজ্ঞতাৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি গঢ় লৈ উঠিছে। বাস্তৱতাৰ মাজেদি তেওঁ মানবতা, নৈতিক মূল্যবোধ, সামাজিক দায়বদ্ধতা আৰু বৌদ্ধিক সচেতনতাক প্ৰতিষ্ঠা কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে। সহজ-সৰল ভাষা, স্বাভাৱিক উপস্থাপনভংগী আৰু গভীৰ জীৱনবোধ তেওঁৰ উপন্যাসসমূহৰ বিশেষ বৈশিষ্ট্য। সেইবাবেই অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যত যোগেশ দাসে এক সন্মানজনক আৰু স্থায়ী স্থান অধিকাৰ কৰি আছে।
১৭। চন্দ্রপ্রসাদ শইকীয়াৰ সম্পৰ্কে আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়া অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ এজন বিশিষ্ট সাহিত্যিক। ১৯৫১ চনত ‘ৰামধেনু’ আলোচনীত ধাৰাবাহিকভাৱে প্ৰকাশিত ‘এদিন’ উপন্যাসৰ জৰিয়তে তেওঁ উপন্যাস জগতত বিশেষ খ্যাতি লাভ কৰে। সেই সময়ত তেওঁ কলিকতাত এম.এ. অধ্যয়ন কৰি আছিল। প্ৰথম উপন্যাসখনতেই তেওঁ নিজৰ স্বকীয় সাহিত্যিক দৃষ্টিভংগী আৰু চিন্তাশীল মননশীলতাৰ পৰিচয় দাঙি ধৰিবলৈ সক্ষম হৈছিল। তেওঁৰ অন্যান্য উল্লেখযোগ্য উপন্যাসসমূহ হ’ল— ‘মেঘমল্লাৰ’, ‘মন্দাক্ৰান্তা’, ‘জন্মান্তৰ’, ‘মহাৰথী’ আৰু ‘তোৰে মোৰে আলোকৰে যাত্ৰা’।
চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়াৰ উপন্যাসসমূহৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য হৈছে শিক্ষা, জ্ঞান আৰু সংস্কৃতিৰ প্ৰতি গভীৰ অনুৰাগ। তেওঁৰ চৰিত্ৰসমূহৰ মাজত উচ্চশিক্ষা লাভৰ আকাংক্ষা সদায় লক্ষ্য কৰা যায়। ‘এদিন’ উপন্যাসৰ প্ৰশান্তে উচ্চশিক্ষাৰ সপোন দেখিছিল যদিও আন্দোলনত জড়িত হোৱাৰ বাবে সেই সপোন পূৰণ নহ’ল। ‘মেঘমল্লাৰ’ত উত্তৰাই উৎপলক সঁচা জ্ঞান আহৰণৰ বাবে বহল জগতৰ অভিজ্ঞতা লাভৰ প্ৰয়োজনীয়তাৰ কথা কয়। ‘মন্দাক্ৰান্তা’ত কৃষ্ণৰাম বৰুৱাই শংকৰক এজন বিদ্বান ব্যক্তি হিচাপে গঢ়ি তোলাৰ আশা প্ৰকাশ কৰিছে। একেদৰে ‘জন্মান্তৰ’ উপন্যাসতো স্বাধীনতাৰ পিছত পুনৰ শিক্ষা গ্ৰহণৰ আকাংক্ষা প্ৰকাশ পাইছে। এই উদাহৰণসমূহে লেখকৰ শিক্ষা আৰু জ্ঞানৰ প্ৰতি থকা গভীৰ আস্থাক স্পষ্ট কৰে।
শইকীয়াৰ সাহিত্যচিন্তাৰ আন এক গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশ হৈছে মানৱীয় মূল্যবোধ আৰু আদৰ্শবাদ। ভাৰতীয় সংস্কৃতি, ৰামায়ণ, মহাভাৰত, শংকৰদেৱ-মাধৱদেৱৰ ভাৱধাৰা, লগতে ৰবীন্দ্ৰনাথ ঠাকুৰ, চেক্সপীয়েৰ, টলষ্টয়, জ্যোতিপ্ৰসাদ আগৰৱালা আৰু লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ দৰে মহৎ সাহিত্যিকৰ প্ৰভাৱে তেওঁৰ চিন্তাজগতক গভীৰভাৱে প্ৰভাৱিত কৰিছিল। সেইবাবে তেওঁৰ উপন্যাসসমূহত মানুহৰ মংগল, নৈতিকতা আৰু মানৱীয় সম্পৰ্কৰ গুৰুত্ব বিশেষভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে।
তেওঁৰ উপন্যাসত প্ৰেম, ক্ষমা আৰু হৃদয়ৰ বিশুদ্ধতাক ঘৃণা আৰু প্ৰতিশোধতকৈ অধিক শক্তিশালী ৰূপত দেখুওৱা হৈছে। ‘মেঘমল্লাৰ’ উপন্যাসত উৎপলে প্ৰতিশোধ ল’বলৈ গৈ শেষত উপলব্ধি কৰে যে প্ৰেমৰ শক্তি ঘৃণাতকৈ বহুগুণে মহান। ‘মন্দাক্ৰান্তা’তো একেধৰণৰ মানৱীয় আৰু আদৰ্শবাদী দৃষ্টিভংগী প্ৰকাশ পাইছে। লগতে মাতৃ-পুত্ৰৰ স্নেহময় সম্পৰ্ক তেওঁৰ সাহিত্যৰ এক উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট্য। উত্তৰা-উৎপল, দীপক আৰু তেওঁৰ মাক, জ্যোতিপ্ৰসাদ আৰু কিৰণময়ী আদি চৰিত্ৰৰ মাজত এই মধুৰ সম্পৰ্ক সুন্দৰভাৱে প্ৰকাশ পাইছে।
চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়াৰ ভাষা-শৈলী পৰিষ্কাৰ, সংলাপ বুদ্ধিদীপ্ত আৰু কাহিনী গঠন নাটকীয়তাৰে সমৃদ্ধ। তেওঁৰ ৰচনাত সূক্ষ্ম হাস্যৰস, জীৱনৰ প্ৰতি ইতিবাচক দৃষ্টিভংগী আৰু মানৱ হৃদয়ৰ উত্তৰণৰ প্ৰতি বিশ্বাস সুস্পষ্ট। ড° আনন্দ বৰমুদৈৰ মতে, চিন্তাৰ স্বচ্ছতা, সাংস্কৃতিক চেতনা, মহৎ আদৰ্শৰ প্ৰতি আস্থা আৰু কৰ্মমুখী জীৱনদৰ্শনৰ পূৰ্ণ প্ৰকাশ ‘মহাৰথী’ আৰু ‘তোৰে মোৰে আলোকৰে যাত্ৰা’ উপন্যাসত ঘটিছে।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়াই শিক্ষা, সংস্কৃতি, মানৱতা আৰু আদৰ্শবাদক কেন্দ্ৰ কৰি অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যত এক স্বতন্ত্ৰ ধাৰা সৃষ্টি কৰিছিল। তেওঁৰ উপন্যাসসমূহে পাঠকক কেৱল আনন্দই নিদিয়ে, জীৱনৰ গভীৰ মূল্যবোধৰ প্ৰতিও সচেতন কৰি তোলে।
১৮। মামণি ৰয়ছম গোস্বামীৰ উপন্যাসৰ বিষয়ে এটি আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ ১৯৭২ চনত প্ৰকাশিত ‘চেতনাৰ সোঁত’ উপন্যাসৰ জৰিয়তে মামণি ৰয়ছম গোস্বামীয়ে উপন্যাস সাহিত্যত আত্মপ্ৰকাশ কৰে। ইয়াৰ পিছত তেওঁ ‘নীলকণ্ঠী ব্ৰজ’ (১৯৭৬), ‘মামৰে ধৰা তৰোৱাল’ (১৯৮০), ‘আইৰণ’ (১৯৮০), ‘দঁতাল হাতীৰ উঁয়ে খোৱা হাওদা’ (১৯৮৮), ‘আধা লেখা দস্তাবেজ’ (১৯৮৮), ‘সংস্কাৰ আৰু উদয়ভানুৰ চৰিত্ৰ’ (১৯৮৯), ‘জখমী যাত্ৰী’ (১৯৯০), ‘তেজ আৰু ধূলিৰে ধূসৰিত পৃষ্ঠা’ (১৯৯৪) আদি বহু উল্লেখযোগ্য উপন্যাস ৰচনা কৰি অসমীয়া সাহিত্যক সমৃদ্ধ কৰে। তেওঁৰ অসামান্য সাহিত্যসাধনাৰ স্বীকৃতি স্বৰূপে তেওঁ জ্ঞানপীঠ বঁটা লাভ কৰে, যাৰ দ্বাৰা অসমীয়া সাহিত্যই দ্বিতীয়বাৰৰ বাবে এই সৰ্বোচ্চ সাহিত্য সন্মান লাভ কৰাৰ গৌৰৱ অৰ্জন কৰে।
মামণি ৰয়ছম গোস্বামীৰ উপন্যাসসমূহৰ মূল শক্তি হৈছে বাস্তৱ জীৱনৰ গভীৰ পৰ্যবেক্ষণ আৰু মানৱীয় বেদনাৰ আন্তৰিক চিত্ৰণ। তেওঁৰ প্ৰথম উপন্যাস ‘চেতনাৰ সোঁত’ কাশ্মীৰৰ চেনাব নদীৰ ওপৰত নিৰ্মীয়মাণ দলঙৰ শ্ৰমিকসকলৰ জীৱনক কেন্দ্ৰ কৰি ৰচিত। লেখিকাৰ ব্যক্তিগত অভিজ্ঞতাৰ ভিত্তিত গঢ় লৈ উঠা এই উপন্যাসত শ্ৰমিকসকলৰ ওপৰত চলা শোষণ, বঞ্চনা আৰু কঠিন জীৱন-সংগ্ৰামৰ হৃদয়স্পৰ্শী ছবি অংকিত হৈছে।
‘নীলকণ্ঠী ব্ৰজ’ উপন্যাসত এগৰাকী অকালবিধৱা নাৰীৰ জীৱনক কেন্দ্ৰ কৰি কাহিনী আগবাঢ়িছে। ইয়াৰ জৰিয়তে বৃন্দাবনত বাস কৰা অসংখ্য অসহায় বিধৱা নাৰীৰ দুখ-দুৰ্দশা, সামাজিক অৱহেলা আৰু মানসিক যন্ত্ৰণাৰ এক মর্মস্পৰ্শী চিত্ৰ প্ৰকাশ পাইছে। আনহাতে ‘মামৰে ধৰা তৰোৱাল’ উপন্যাসতো শ্ৰমিক জীৱনৰ সুখ-দুখ, শোষণ আৰু সংগ্ৰামৰ বাস্তৱধৰ্মী বৰ্ণনা দেখা যায়।
তেওঁৰ অন্যতম শ্ৰেষ্ঠ কৃতি ‘দঁতাল হাতীৰ উঁয়ে খোৱা হাওদা’ত এখন বৈষ্ণৱ সত্ৰৰ পটভূমিত সংৰক্ষণশীল সমাজব্যৱস্থা, বিধৱা নাৰীৰ অৱদমিত জীৱন, স্বাধীনতা আন্দোলন আৰু কানি-বিৰোধী আন্দোলনৰ প্ৰভাৱ সুন্দৰভাৱে উপস্থাপিত হৈছে। এই উপন্যাসৰ জৰিয়তে লেখিকাই সমাজৰ অন্যায়-অবিচাৰৰ বিৰুদ্ধে শক্তিশালী প্ৰতিবাদ জনাইছে।
মামণি ৰয়ছম গোস্বামীৰ উপন্যাসসমূহত কল্পনাৰ তুলনাত জীৱনৰ বাস্তৱ অভিজ্ঞতাৰ প্ৰতিফলন অধিক শক্তিশালী। দুখ, বেদনা, বঞ্চনা, নিপীড়ন আৰু মানৱতাৰ প্ৰতি গভীৰ সহানুভূতি তেওঁৰ সাহিত্যৰ মূল সুৰ। সেয়েহে সমালোচক নিৰুপমা বৰগোহাঞিয়ে যথাৰ্থভাৱে কৈছে যে, “মামণি ৰয়ছম গোস্বামীৰ উপন্যাস দুখৰ বোকাত ফুলা একোপাহি ৰক্তকমল।”
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে মামণি ৰয়ছম গোস্বামীয়ে অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যলৈ এক নতুন দৃষ্টিভংগী আৰু গভীৰ মানৱীয়তা যোগান ধৰিছে। সমাজৰ অৱহেলিত, নিপীড়িত আৰু বঞ্চিত মানুহৰ জীৱনক সাহিত্যৰ কেন্দ্ৰবিন্দু কৰি তেওঁ অসমীয়া উপন্যাসক জাতীয় আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় পৰ্যায়ত এক বিশেষ মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছে।
১৯। ‘মিৰি জীয়ৰী’ উপন্যাসখনৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ উল্লেখযোগ্য উপন্যাসসমূহৰ ভিতৰত ‘মিৰি জীয়ৰী’ অন্যতম। ১৮৯৫ খ্ৰীষ্টাব্দত প্ৰকাশিত এই উপন্যাসখনত প্ৰথমবাৰৰ বাবে বিহুৰ নাচ-গীতৰ বিষয়ে বিস্তৃতভাৱে বৰ্ণনা কৰা হৈছিল। মিৰি জনজাতিৰ ৰীতি-নীতি, আচাৰ-ব্যৱহাৰ আৰু স্বভাৱ-চৰিত্ৰৰ প্ৰতি সহানুভূতিশীল দৃষ্টিভংগীৰ লগতে এগৰাকী সৰল মিৰি ডেকা আৰু গাভৰুৰ গভীৰ তথা একনিষ্ঠ প্ৰেমৰ কৰুণ কাহিনীয়ে উপন্যাসখনক আজিও জনপ্ৰিয় কৰি ৰাখিছে।
বৰদলৈদেৱে উপন্যাসখনৰ প্ৰতিটো চৰিত্ৰকে অতি সহানুভূতি আৰু আন্তৰিকতাৰে উপস্থাপন কৰিছে। চহা জীৱনৰ প্ৰতি থকা গভীৰ অনুৰাগ, নদ-নদী, পাহাৰ-পৰ্বতেৰে সমৃদ্ধ অসমৰ মনোমোহা প্ৰাকৃতিক পৰিৱেশৰ চিত্ৰ, বৈষ্ণৱ আদৰ্শৰ প্ৰতি বিশ্বাস, আশাবাদী দৃষ্টিভংগী আৰু মাংগলিক বিধানৰ ওপৰত থকা গভীৰ আস্থা তেওঁৰ উপন্যাসৰ উল্লেখযোগ্য বৈশিষ্ট্য। ইয়াৰ উপৰি বৰদলৈৰ অধিকাংশ উপন্যাসেই নায়িকা-প্ৰধান। ‘মিৰি জীয়ৰী’ উপন্যাসতো এই বৈশিষ্ট্যসমূহ সুস্পষ্টভাৱে পৰিলক্ষিত হয়।
২০। অসমীয়া সাহিত্যৰ ইতিহাসত বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাসৰ স্ৰষ্টা হিচাপে ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ অৱদান সম্পর্কে লিখা।
উত্তৰঃ ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাস: অসমীয়া সাহিত্যৰ ইতিহাসত বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাস ৰচনাৰ ক্ষেত্ৰত ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ স্থান অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। তেওঁ কেৱল বুৰঞ্জীমূলক উপন্যাসৰ স্ৰষ্টাই নহয়, তেওঁৰ হাততেই অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ ভেটি অধিক সুদৃঢ় হৈ উঠিছিল। সেই সময়ত তেওঁ উল্লেখযোগ্য উপন্যাস ৰচনা কৰি অসমীয়া সাহিত্যত নিজৰ এক সুকীয়া স্থান সৃষ্টি কৰিছিল। সেইবাবেই বিভিন্নজনে তেওঁক ‘উপন্যাস সম্ৰাট’, ‘অসমীয়া উপন্যাসৰ পিতা’, ‘অসমীয়া স্কট’, ‘অসমৰ বংকিমচন্দ্ৰ’ আদি বিভিন্ন সন্মানসূচক নামেৰে অভিহিত কৰিছে। ছাৰ ৱাল্টাৰ স্কট আৰু বংকিমচন্দ্ৰ চট্টোপাধ্যায়ৰ ঐতিহাসিক উপন্যাসসমূহে তেওঁক অসমীয়া ভাষাত উপন্যাস ৰচনাৰ বাবে বিশেষভাৱে অনুপ্ৰাণিত কৰিছিল।
ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ ‘মিৰি-জীয়ৰী’ উপন্যাসখনৰ বাহিৰে তেওঁৰ প্ৰায় সকলো উপন্যাসেই বুৰঞ্জীমূলক। এই উপন্যাসসমূহৰ কাহিনী মূলতঃ আহোম ৰাজত্বৰ অন্তিম সময়ছোৱাৰ বিভিন্ন ঐতিহাসিক ঘটনাক কেন্দ্ৰ কৰি ৰচিত। ‘মনোমতী’ (১৯৩০), ‘বাঙ্গিলী’ (১৯২৫), ‘নিৰ্মল ভকত’ (১৯২৬) আৰু ‘ৰহদৈ লিগিৰী’ (১৯৩০) মানৰ আক্ৰমণৰ পটভূমিত ৰচিত। আনহাতে, ‘দন্দুৱাদ্ৰোহ’ (১৯২৯) কামৰূপৰ দন্দুৱাদ্ৰোহৰ ঘটনাৰ ওপৰত আৰু ‘ৰাধা ৰুক্মিণীৰ ৰণ’ মোৱামৰীয়া বিদ্ৰোহৰ পটভূমিত ৰচনা কৰা হৈছে।
ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে উপন্যাস ৰচনা আৰম্ভ কৰাৰ সময়ত অসমীয়া সমাজখন যথেষ্ট পিছপৰা আৰু স্থবিৰ অৱস্থাত আছিল। নতুন শিক্ষাৰ পোহৰ অলপকৈ পৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিলেও সমাজৰ অধিকাংশ মানুহেই দৰিদ্ৰতা, নিৰক্ষৰতা, কুসংস্কাৰ আৰু অন্ধবিশ্বাসৰ মাজত আবদ্ধ হৈ আছিল। নগৰ গঢ় লৈ উঠিছিল যদিও সেইবোৰৰ বিশেষ বিকাশ হোৱা নাছিল। লগতে শিক্ষিত মধ্যবিত্ত শ্ৰেণীৰো সুসংগঠিত বিকাশ হোৱা নাছিল। অথচ উপন্যাসৰ বিকাশৰ বাবে এনে এখন সমাজ অতি প্ৰয়োজনীয়। সেয়ে সেই সময়ৰ বৈচিত্ৰ্যহীন সামাজিক জীৱনৰ পৰা উপন্যাসৰ উপাদান সংগ্ৰহ নকৰি বৰদলৈদেৱে ঘটনাবহুল অসমৰ ইতিহাসৰ পটভূমিৰ প্ৰতি আকৃষ্ট হৈছিল।
ড° সতেন্দ্ৰনাথ শৰ্মাৰ মতে, ইতিহাসৰ পটভূমি গ্ৰহণ কৰাৰ কেইবাটাও যুক্তিসংগত কাৰণ আছিল।
সেইবোৰ হ’ল—
১. ইতিহাসত বিভিন্ন ধৰণৰ বৈচিত্ৰ্যপূৰ্ণ ঘটনাৰ সমাৱেশ থাকে।
২. অতীতৰ অসমীয়া জাতিৰ শৌৰ্য-বীৰ্য আৰু বীৰত্বৰ আদৰ্শ দাঙি ধৰিব পাৰি।
৩. অসমীয়া জাতিৰ স্বাধীনতা কিয় লোপ পাবলৈ ধৰিছিল, তাৰ কাৰণ দেখুৱাব পাৰি।
৪. ইংৰাজ ৰাজত্বৰ আগৰ অসমৰ ৰীতি-নীতি, ধৰ্মীয় বিশ্বাস, আচাৰ-ব্যৱহাৰ আৰু সংস্কৃতিৰ ছবি প্ৰকাশ কৰিব পাৰি।
৫. ঐতিহাসিক আৰু ৰাজনৈতিক ঘটনাৰ আঁৰত মানুহৰ চিৰন্তন আৰু আদিম প্ৰবৃত্তিবোৰে কেনেদৰে ক্ৰিয়া কৰে, সেই কথাও উপস্থাপন কৰিব পাৰি।
বৰদলৈৰ উপন্যাসসমূহত প্ৰেম, প্ৰণয় আৰু ইয়াৰ বিকাশে বিশেষ স্থান লাভ কৰিছে যদিও ধৰ্ম, সমাজ আৰু সংস্কৃতিৰ বিভিন্ন দিশকো তেওঁ সমান গুৰুত্ব দিছে। তেওঁৰ উপন্যাসত প্ৰেম সাধাৰণতে দেহজ অনুভূতিৰ পৰা আৰম্ভ হৈ ক্ৰমে আদৰ্শাত্মক ৰূপ লাভ কৰে। তেওঁৰ চৰিত্ৰসমূহ সাধাৰণতে সৰল আৰু পোনপটীয়া। চৰিত্ৰসমূহৰ মাজত গভীৰ মানসিক দ্বন্দ্ব বিশেষভাৱে দেখা নাযায়।
অসমীয়া গ্ৰাম্য জীৱনৰ প্ৰতি বৰদলৈদেৱৰ গভীৰ অনুৰাগ তেওঁৰ উপন্যাসত সুন্দৰভাৱে প্ৰকাশ পাইছে। অসমীয়া গীত-মাত, ধৰ্মীয় বিশ্বাস আৰু অসমৰ প্ৰাকৃতিক সৌন্দৰ্যৰ প্ৰতিও তেওঁৰ আছিল গভীৰ আকৰ্ষণ। অসমৰ নদ-নদী, পাহাৰ-পৰ্বত আৰু গ্ৰাম্য পৰিৱেশৰ প্ৰতি তেওঁৰ আন্তৰিক ভালপোৱা উপন্যাসসমূহৰ বৰ্ণনাত স্পষ্ট হৈ উঠিছে।
বৰদলৈদেৱৰ উপন্যাসৰ কাহিনীৰ পৰিণতি সাধাৰণতে নায়ক-নায়িকাৰ ব্যক্তিগত চাৰিত্ৰিক দ্বন্দ্ব বা ক্ৰিয়া-প্ৰতিক্ৰিয়াৰ ফলত হোৱা নাই। বৰং তেওঁলোকৰ নিয়ন্ত্ৰণৰ বাহিৰত থকা প্ৰতিকূল সামাজিক, ৰাজনৈতিক আৰু ঐতিহাসিক পৰিস্থিতিয়েই তেওঁলোকৰ জীৱনক প্ৰভাৱিত কৰিছে। সেই সময়ৰ শাসকসকলৰ ভোগ-বিলাস, ক্ষমতাৰ সংঘাত, স্বেচ্ছাচাৰিতা আৰু ৰাজনৈতিক অস্থিৰতাই নায়ক-নায়িকাৰ জীৱনলৈও বহু সমস্যাৰ সৃষ্টি কৰিছে।
এইদৰে ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে অসমৰ ইতিহাসক আধাৰ কৰি অসমীয়া সমাজ-জীৱনৰ ধৰ্ম, নীতি-নিয়ম, প্ৰেম-প্ৰীতি, বীৰত্ব, ঈৰ্ষা, সৰলতা আৰু মাধুৰ্য আদি বিভিন্ন দিশৰ এখন জীৱন্ত ছবি উপন্যাসত দাঙি ধৰিছিল। ইয়াৰ ফলতেই অসমীয়া উপন্যাস সাহিত্যৰ ভেটি সুদৃঢ় আৰু সমৃদ্ধ হৈ উঠিছিল।
২১। “লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা পুৰণি সাধুকথা আৰু আধুনিক চুটিগল্পৰ সংযোজক সেতুৰ দৰে।” অসমীয়া চুটিগল্পৰ জন্ম আৰু বিকাশত বেজবৰুৱাৰ অৱদানৰ বিষয়ে লিখা।
উত্তৰঃ সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাক অসমীয়া চুটিগল্প সাহিত্যৰ পথপ্ৰদৰ্শক আৰু জনক হিচাপে স্বীকৃতি দিয়া হয়। বিংশ শতিকাৰ আৰম্ভণিতে ‘জোনাকী’ আলোচনীৰ জৰিয়তে তেওঁ অসমীয়া চুটিগল্পৰ সূচনা কৰি এই সাহিত্যধাৰাক সুদৃঢ় ভিত্তি প্ৰদান কৰে। তেওঁৰ হাততেই অসমীয়া গল্প সাহিত্য আধুনিক ৰূপ লাভ কৰে। বেজবৰুৱাৰ উল্লেখযোগ্য গল্পপুথিসমূহ হ’ল— সাধুকথাৰ কুকি, জোনবিৰি, সুৰভি, ককা-দেউতা আৰু নাতি ল’ৰা, বুঢ়ী আইৰ সাধু আৰু জুনুকা। এই গ্ৰন্থসমূহে অসমীয়া গল্প সাহিত্যৰ বিকাশত গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা পালন কৰিছে।
ড° মহেশ্বৰ নেওগে বেজবৰুৱাক “পুৰণি সাধুকথা আৰু আধুনিক চুটিগল্পৰ মাজৰ সংযোগ সেতু” বুলি অভিহিত কৰিছে। তেওঁৰ গল্পত হাস্য-ব্যংগ, সমাজচেতনা আৰু অসমীয়া জাতীয় জীৱনৰ প্ৰতিফলন স্পষ্টভাৱে দেখা যায়। তেওঁ সমাজৰ কুসংস্কাৰ, অন্ধবিশ্বাস, ভণ্ডামি আৰু ফোপোলা আভিজাত্যৰ বিৰুদ্ধে তীক্ষ্ণ ব্যংগৰ আশ্ৰয় লৈছিল। ভেমপুৰীয়া মৌজাদাৰ, ভোকেন্দ্ৰ বৰুৱা, ধৰ্মধ্বজ ফয়চলা নবীচ, জগৰামণ্ডলৰ প্ৰেমানিভয় আদি গল্পত সমাজ-সংস্কাৰমূলক মনোভাৱ সুস্পষ্টভাৱে প্ৰকাশ পাইছে।
আনহাতে, ভদৰী, জলকুঁৱৰী, এবাবাৰী, কন্যা, কেঁহোকলি আৰু পাতমুগী আদি গল্পত গাঁৱলীয়া জীৱনৰ সৰলতা, মানৱীয় অনুভূতি আৰু প্ৰকৃতিৰ মনোমোহা ৰূপ চিত্ৰিত হৈছে। এই গল্পসমূহত বেজবৰুৱাৰ সংবেদনশীল দৃষ্টিভংগী আৰু শিল্পসুলভ প্ৰকাশভংগী সুন্দৰভাৱে প্ৰতিফলিত হৈছে।
বেজবৰুৱাৰ গল্পৰ পৰিসৰ কেৱল অসমীয়া সমাজতেই সীমাবদ্ধ নাছিল। তেওঁ বঙালী আৰু উৰিয়া সমাজৰ পটভূমিতো কিছুমান উল্লেখযোগ্য গল্প ৰচনা কৰিছিল। লাওখোলা আৰু পুত্ৰবান পিতা গল্পত বঙালী সমাজৰ চিত্ৰ আৰু ৰতনমুণ্ডা, দচমন্তৰ আদি গল্পত উৰিয়া সমাজৰ জীৱনধাৰাৰ প্ৰতিফলন দেখা যায়। ইয়াৰ ফলত তেওঁৰ সাহিত্যচিন্তাৰ বিস্তৃতি আৰু সমাজ-অৱলোকনৰ গভীৰতা স্পষ্ট হয়।
তেওঁৰ কিছুমান গল্পত সাধুকথাৰ প্ৰভাৱ স্পষ্টভাৱে পৰিলক্ষিত হয়। সেইবাবে কেতবোৰ গল্প সাধুকথা আৰু আধুনিক চুটিগল্পৰ মাজৰ সংযোগসূত্ৰ যেন অনুভৱ হয়। যদিও তেওঁৰ গল্পত মনস্তাত্ত্বিক বিশ্লেষণ অপেক্ষাকৃত কম, তথাপি হাস্যৰস, ব্যংগ, সমাজচেতনা আৰু ভাষাৰ স্বকীয়তাই গল্পসমূহক স্থায়ী মূল্য প্ৰদান কৰিছে।
সামগ্ৰিকভাৱে ক’ব পাৰি যে লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই অসমীয়া চুটিগল্প সাহিত্যৰ ভেটি স্থাপন কৰিছিল। তেওঁৰ সৃষ্ট পথ অনুসৰণ কৰিয়েই পিছৰ গল্পকাৰসকলে অসমীয়া গল্প সাহিত্যক অধিক সমৃদ্ধ আৰু বিকশিত কৰিছে। সেইবাবে অসমীয়া সাহিত্যৰ ইতিহাসত বেজবৰুৱাৰ স্থান সদায় গৌৰৱময় আৰু চিৰস্মৰণীয় হৈ থাকিব।
চমু উত্তৰ দিয়াঃ
১। ড° বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যই ৰচনা কৰা দুখন গল্পপুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ (ক) ‘কলং আজিও বয়’ আৰু (খ) ‘সাতসৰী’।
২। মামণি ৰয়ছম গোস্বামীয়ে লিখা দুখন গল্পপুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ (ক) ‘সংস্কাৰ আৰু উদয়ভানুৰ চৰিত্ৰ’ আৰু (খ) ‘হৃদয় এক নদীৰ নাম’।
৩। ‘ব্যর্থতাৰ দান’ চুটিগল্প পুথিখনৰ ৰচক কোন? তেওঁ কোন যুগৰ গল্পকাৰ?
উত্তৰঃ লক্ষীৰ শৰ্মা। তেওঁ আৱাহন যুগৰ গল্পকাৰ।
৪। ‘গোলাম’ আৰু ‘শৃঙ্খল’ শীর্ষক গল্পপুথি দুখনৰ ৰচকৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ ‘গোলামৰ ৰচক সৌৰভ কুমাৰ চলিহা আৰু ‘শৃঙ্খল’ৰ ৰচক ড° ভৱেন্দ্ৰনাথ শইকীয়া।
৫। জ্ঞানপীঠ বঁটা লাভ কৰা অসমীয়া মহিলা সাহিত্যিক গৰাকীৰ নাম কি? তেওঁ লিখা এখন গল্পপুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ জ্ঞানপীঠ বঁটা লাভ কৰা অসমীয়া সাহিত্যিকগৰাকীৰ নাম হ’ল মামণি ৰয়ছম গোস্বামী। তেওঁ লিখা এখন গল্পপুথি হ’ল ‘হৃদয় এক নদীৰ নাম’।
৬। কথা সাহিত্যিক যোগেশ দাসে লিখা দুখন গল্পপুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ ‘পপীয়া তৰা’ আৰু ‘ত্রিবেণী’।
৭। যুদ্ধোত্তৰ যুগৰ চাৰিগৰাকী আগশাৰীৰ গল্পকাৰৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ চৈয়দ আব্দুল মালিক, মহিম বৰা, যোগেশ দাস আৰু ভবেন্দ্রনাথ শইকীয়া।
৮। কোন শতিকাত অসমীয়া চুটিগল্পৰ উদ্ভৱ হয়?
উত্তৰঃ ঊনবিংশ শতিকাৰপৰা।
৯। মামণি ৰয়ছম গোস্বামীয়ে লিখা দুখন গল্পপুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ ‘চিনাকি মৰম’ আৰু ‘কইনা’।
১০। অসমীয়া চুটিগল্পৰ জনক কোন?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা।
১১। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ চুটিগল্পৰ পুথি এখনৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ জোনবিৰি।
১২। সাহিত্য অকাডেমি বঁটা পোৱা দুখন অসমীয়া গল্পপুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ যোগেশ দাসৰ ‘পৃথিৱীৰ অসুখ’ আৰু ভবেন্দ্রনাথ শইকীয়াৰ ‘শৃঙ্খল’।
১৩। ৰামধেনু যুগৰ দুজন খ্যাতনামা গল্পকাৰৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ চৈয়দ আব্দুল মালিক আৰু যোগেশ দাস।
১৪। ‘শিল্পীৰ জন্ম’ আৰু ‘পৃথিৱীৰ অসুখ’ –এই দুখন গল্পপুথিৰ ৰচকৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ ‘শিল্পীৰ জন্ম’ৰ ৰচক ত্রৈলোক্যনাথ গোস্বামী আৰু ‘পৃথিৱীৰ অসুখ’ৰ ৰচক যোগেশ দাস।
১৫। দুগৰাকী অসমীয়া মহিলা জনপ্রিয় গল্প লেখিকাৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ স্নেহ দেৱী আৰু নিৰুপমা বৰগোহাঞি।
১৬। অসমীয়া সাহিত্যৰ প্রথম ঔপন্যাসিক কোন?
উত্তৰঃ পদ্মনাথ গোহাঞি বৰুৱা।
১৭। বীৰেন্দ্ৰ কুমাৰ ভট্টাচাৰ্যৰ দুখন উপন্যাসৰ নাম উল্লেখ কৰা।
উত্তৰঃ ‘ইয়াৰুইঙ্গম’ আৰু ‘মৃত্যুঞ্জয়’।
১৮। বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাই কি ছদ্মনামত উপন্যাস লিখিছিল?
উত্তৰঃ বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাই ‘বীণা বৰুৱা’ আৰু ‘ৰাস্না বৰুৱা’ –এই ছদ্মনামত লিখিছিল।
১৯। কোনখন উপন্যাসৰ বাবে বিৰিঞ্চি কুমাৰ বৰুৱাই জ্ঞানপীঠ বঁটা লাভ কৰিছিল?
উত্তৰঃ মৃত্যুঞ্জয়।
২০। কোনখন উপন্যাসৰ বাবে চন্দ্ৰপ্ৰসাদ শইকীয়াই সাহিত্য অকাডেমি বঁটা লাভ কৰিছিল?
উত্তৰঃ মহাৰথী।
Note: If you find any mistakes in this CHAPTER, please let us know or correct them yourself. Thank you.
