Class 9 Social Science Chapter 8 Assamese Medium অধ্যায়ৰ প্ৰশ্ন-উত্তৰসমূহ SCERT, NCERT আৰু SEBA–ৰ তালিকাত Assamese Medium ৰ বাবে উপলব্ধ। নৱম শ্ৰেণীৰ সমাজ বিজ্ঞানৰ Chapter 8 ভাৰতবৰ্ষৰ ভূগোলৰ সকলো প্ৰশ্ন-উত্তৰ দিয়া হৈছে, যাতে আপুনি বিভিন্ন অধ্যায়ৰ ভিতৰত সহজে বিচাৰি আপোনাৰ আৱশ্যক অধ্যায়টো বাচি ল’ব পাৰে। এই পাঠটোত সকলো অনুশীলনী প্ৰশ্ন-উত্তৰ সামৰি লোৱা হৈছে।” Class 9 Social Science Chapter 8 Assamese Medium Question Answer in Assamese Medium, SEBA Class 9 Social Science Chapter 8 ভাৰতবৰ্ষৰ ভূগোল Notes in Assamese Medium.
Class 9 Social Chapter 8 ভাৰতবৰ্ষৰ ভূগোল
SEBA Class 9 Social Science Chapter 8 ভাৰতবৰ্ষৰ ভূগোল Notes, Class 9 Social Chapter 8 ভাৰতবৰ্ষৰ ভূগোল Question Answer In this post we have tried to explain to you that Class 9 Social Science Lesson 8 Question Answer. If you are a student or teacher of Assamese Medium, then this Social of Class 9 সমাজ বিজ্ঞান is for you.It can be very profitable for You.
Class 9 সমাজ বিজ্ঞান
Chapter 8 ভাৰতবৰ্ষৰ ভূগোল
দ্বিতীয় খণ্ড: ভূগোল
চমু আৰু দীঘল প্রশ্নোত্তৰ:
প্ৰশ্ন ১। ভাৰতবৰ্ষৰ ভৌগোলিক অৱস্থানৰ বিষয়ে লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতবৰ্ষ পৃথিৱীৰ উত্তৰ গোলাৰ্ধ আৰু এছিয়া মহাদেশৰ দক্ষিণ অংশত অৱস্থিত এখন দেশ। ই পৃথিৱীৰ অন্যতম বৃহৎ গণতান্ত্রিক দেশ। ভাৰত ৮°৪′ উত্তৰ অক্ষাংশৰ পৰা ৩৭°১৭′ উত্তৰ অক্ষাংশলৈ আৰু ৬৮°৭′ পূব দ্রাঘিমাৰেখাৰ পৰা ৯৭°২৪′ পূব দ্রাঘিমাৰেখালৈ বিস্তৃত।
২৩°৩০′ উত্তৰ অক্ষৰেখা বা কর্কটক্রান্তি ৰেখাই দেশখনৰ মাজেদি গৈ দেশখনক উত্তৰ আৰু দক্ষিণ দুই ভাগত বিভক্ত কৰিছে। এই ৰেখাৰ দক্ষিণ ভাগটো পূবে বঙ্গোপসাগৰ আৰু পশ্চিমে আৰৱ সাগৰৰ মাজত অৱস্থিত।
ভাৰতৰ মুঠ আয়তন প্ৰায় ৩,২৮৭,২৬৩ বৰ্গ কি.মি., যি পৃথিৱীৰ মোট মাটিকালিৰ প্ৰায় ২.৪ শতাংশ। আকাৰৰ দিশত ভাৰত পৃথিৱীৰ সপ্তম বৃহৎ দেশ।
চাৰিপাশৰ সীমা হ’ল —
উত্তৰে: হিমালয় পৰ্বতমালা আৰু চীন,
দক্ষিণে: ভাৰত মহাসাগৰ আৰু শ্ৰীলংকা,
পূবে: বঙ্গোপসাগৰ আৰু ম্যানমাৰ,
পশ্চিমে: আৰৱ সাগৰ আৰু পাকিস্তান।
প্ৰশ্ন ২। ভাৰতৰ উপকূলৰ দৈৰ্ঘ্য কিমান?
উত্তৰঃ ভাৰতৰ উপকূলৰ মুঠ দৈৰ্ঘ্য প্ৰায় ৬,১০০ কিলোমিটাৰ।
প্ৰশ্ন ৩। ভাৰতৰ স্থলসীমাৰ দৈৰ্ঘ্য কিমান?
উত্তৰঃ ভাৰতৰ স্থলসীমাৰ মুঠ দৈৰ্ঘ্য ১৫,২০০ কিলোমিটাৰ।
প্ৰশ্ন ৪। ভাৰতৰ ভূ-খণ্ড সম্পৰ্কে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ এছিয়া মহাদেশৰ দক্ষিণ অংশত অৱস্থিত ভাৰতৰ উত্তৰ-দক্ষিণ দৈৰ্ঘ্য প্ৰায় ৩,২১৪ কি.মি. আৰু পূব-পশ্চিম প্ৰস্থ প্ৰায় ২,৯৩৩ কি.মি.।
দেশখনৰ পূবে বঙ্গোপসাগৰ, পশ্চিমে আৰৱ সাগৰ আৰু দক্ষিণে ভাৰত মহাসাগৰৰ মাজত অৱস্থিত উপকূলৰ দৈৰ্ঘ্য প্ৰায় ৬,১০০ কি.মি। এই উপকূলত বহুতো গুরুত্বপূর্ণ বন্দর গঢ়ি উঠিছে।
ভাৰতৰ ভূখণ্ডে পশ্চিমে পাকিস্তান, উত্তৰে চীন, নেপাল, ভূটান আৰু পূবে বাংলাদেশ ও ম্যানমাৰৰ সৈতে স্থলসীমা সৃষ্টি কৰিছে। এই সীমাৰ মুঠ দৈৰ্ঘ্য হৈছে প্ৰায় ১৫,২০০ কি.মি।
প্ৰশ্ন ৫। উত্তৰ আৰু দক্ষিণ ভাৰতৰ নদীসমূহৰ মাজত চাৰিটা পাৰ্থক্য লিখা।
উত্তৰঃ
(ক) উত্তৰ ভারতের নদীবোৰ উচ্চ হিমালয়ৰ বৰফেৰে গঠিত, সেয়ে সঘন পানীৰ সোঁত সারা বছৰে থাকে। দক্ষিণ ভারতের নদীবোৰ তুলনামূলকভাৱে শুষ্ক মালভূমিৰ পৰা বৈ আহে, ফলত খৰালী সময়ত শুকাই যায়।
(খ) উত্তৰ ভারতের নদীবোৰত তিনিটা পৰ্যায় — উচ্চগতি, মধ্যগতি আৰু নিম্নগতি স্পষ্ট দেখা যায়। কিন্তু দক্ষিণ ভারতের নদীবোৰত এই পৰ্যায়সমূহ তেমনভাবে দেখা নাযায়।
(গ) উত্তৰ ভারতের নদীবোৰত পানীৰ সোঁত বেছি নহয়, কিন্তু ই বহুল পৰিমাণে গেদ কঢ়িয়াই আনে; সেয়ে ই জলবিদ্যুৎ উৎপাদনৰ বাবে উপযোগী নহয়। বিপৰীতে, দক্ষিণ ভারতের নদীবোৰ বেগবান সোঁতৰ বাবে বিদ্যুৎ উৎপাদনত উপযোগী।
(ঘ) উত্তৰ ভারতের নদীবোৰ দীঘল আৰু মোহনাত বিশাল ব-দ্বীপ সৃষ্টি কৰে, কিন্তু দক্ষিণ ভারতের নদীবোৰ তুলনামূলকভাৱে চুটি আৰু সৰু ব-দ্বীপ গঠন কৰে।
(ঙ) উত্তৰ ভারতের নদীবোৰ নাব্য, সেয়ে ইয়াৰ পাৰত বহুতো ডাঙৰ চহৰ-নগৰ গঢ়ি উঠিছে। কিন্তু দক্ষিণ ভারতের নদীবোৰ নাব্য নহয়।
প্ৰশ্ন ৬। ভাৰতৰ ভূ-প্ৰাকৃতিক ভাগ কেইটা?
উত্তৰঃ ভাৰতৰ ভূ-প্ৰাকৃতিক অঞ্চল মূলতঃ চাৰিটা —
(ক) উত্তৰ হিমালয় পৰ্বতমালা,
(খ) উত্তৰ ভারতের সমভূমি,
(গ) দাক্ষিণাত্য মালভূমি,
(ঘ) উপকূলীয় অঞ্চল।
প্ৰশ্ন ৭। উত্তৰ ভারতের হিমালয় পৰ্বতমালাৰ বৈশিষ্ট্য লিখা।
উত্তৰঃ হিমালয় পৰ্বতমালা ভাৰতৰ উত্তৰ সীমালগ্ন অঞ্চল জুৰি
বিস্তৃত। কাশ্মীৰৰ পৰা অৰুণাচল প্ৰদেশলৈ প্ৰায় ২,৫০০ কি.মি. দীঘল আৰু ২৪০-৫০০ কি.মি. বহল। ইয়াৰ গড় উচ্চতা ৮,০০০ মিটাৰৰো অধিক।
মূল বৈশিষ্ট্যসমূহ:
(ক) বহু নিযুত বছৰ আগতে এই অঞ্চলত টেথিছ সাগৰ আছিল। কালক্রমে উত্তৰৰ আঙ্গাৰালেণ্ড আৰু দক্ষিণৰ গণ্ডোৱানালেণ্ড নামৰ ভূখণ্ড দুটা ওচৰ চাপি আহি এই অঞ্চলত পৰ্বত গঠন কৰে — যাৰ ফলত হিমালয়ৰ সৃষ্টি হয়।
(খ) হিমালয় একে সময়ত গঠিত হোৱা নহয়; বহু পৰ্যায়ত সৃষ্টি হৈছে। প্ৰায় ৭ নিযুত বছৰ ধৰি চলি থকা ভূমিকম্পীয় প্ৰক্ৰিয়াৰ ফলত বৰ্তমানৰ ৰূপ লাভ কৰিছে।
(গ) হিমালয় কোমল শিলৰে গঠিত, সেয়ে ইয়াৰ পৰা ওলোৱা নদীবোৰ অধিক গেদ কঢ়িয়াই আনে।
(ঘ) ইয়াৰ উচ্চ শিখৰবোৰ বৰফেৰে আবৃত, যাৰ পৰা তুষাৰনৈ সৃষ্টি হয়। এই তুষাৰনৈবোৰেই বহু নদীৰ উৎস।
(ঙ) হিমালয়ক মূলতঃ তিনিখন শাৰীত ভাগ কৰা হয় — উচ্চ হিমালয়, নিম্ন হিমালয় আৰু বহিঃ হিমালয়।
প্ৰশ্ন ৮। উত্তৰ ভারতের সমভূমি অঞ্চলৰ বৈশিষ্ট্য লিখা।
উত্তৰঃ উত্তৰৰ হিমালয় আৰু দক্ষিণৰ মালভূমিৰ মাজত থকা বিস্তৃত অঞ্চলটোৱে উত্তৰ ভারতের সমভূমি গঠন কৰিছে। ই পূবে অসমৰ পৰা পশ্চিমে পাকিস্তানলৈ প্ৰায় ২,৪০০ কি.মি. দীঘল। ই মূলতঃ সিন্ধু, গংগা আৰু ব্রহ্মপুত্ৰ নদীৰ পলসুৱা মাটিৰে গঠিত।
বৈশিষ্ট্যসমূহঃ
(ক) এই অঞ্চলটোৱে পাঁচখন সৰু-বড় সমভূমি মিলাই গঠিত — পশ্চিম সমভূমি, পাঞ্জাব-হাৰিয়ানা সমভূমি, গংগা সমভূমি, উত্তৰ বংগ সমভূমি আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ সমভূমি।
(খ) হিমালয়ৰ পৰা বৈ অহা নদীবোৰ — সিন্ধু, গংগা আৰু ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু ইয়াৰ উপনৈসমূহে পলস জমা কৰি এই সমভূমি অঞ্চল গঠন কৰিছে।
(গ) পাঞ্জাব-হাৰিয়ানাৰ পশ্চিম অংশ শুকান বালি-ময়, যাক থৰ মরুভূমি বোলা হয়।
(ঘ) গংগা আৰু ইয়াৰ উপনৈসমূহে হিমালয়ৰ পৰা অনা বালি-বোকা জমা কৰি বৃহৎ গংগা সমভূমিৰ সৃষ্টি কৰিছে, যি ভাৰতৰ অন্যতম উৰ্বরা অঞ্চল।
(ঙ) এই সমভূমিত জনবসতি ঘন আৰু কৃষি ব্যাপকভাবে বিকশিত হৈছে।
প্ৰশ্ন ৯। দাক্ষিণাত্য মালভূমি অঞ্চলৰ বৈশিষ্ট্য লিখা।
উত্তৰঃ উত্তৰ ভারতের সমভূমি অঞ্চলৰ দক্ষিণে অৱস্থিত দাক্ষিণাত্য মালভূমি আকাৰত ত্ৰিভুজাকৃতি। এই অঞ্চলটো অত্যন্ত পুৰণি আৰু কঠিন শিলেৰে গঠিত।
বৈশিষ্ট্যসমূহঃ
(ক) উত্তৰৰ মালৱা মালভূমি, বিন্ধ্য পৰ্বত আৰু উত্তৰ-পূবৰ ছোটানাগপুৰ মালভূমি মিলাই এই বিশাল দাক্ষিণাত্য মালভূমিৰ সৃষ্টি হৈছে।
(খ) বিন্ধ্য, সাতপুৰা, মহাদেৱ আৰু মহাকাল পৰ্বতশ্ৰেণীয়ে ই অঞ্চলটোকে উত্তৰ আৰু দক্ষিণ দুটা ভাগত বিভক্ত কৰিছে। উত্তৰ ভাগটো অপেক্ষাকৃত সৰু আৰু ইয়াত মালৱা আৰু ছোটানাগপুৰ মালভূমি অৱস্থিত। দক্ষিণ অংশটো তুলনামূলকভাৱে বৃহৎ আৰু কুমাৰিকাপৰ্যন্ত বিস্তৃত।
(গ) পশ্চিমঘাটৰ দিশে ই ওখ আৰু পূবঘাটৰ দিশে ঢালু। এই ঢালৰ ফলত দক্ষিণ ভারতের অধিকাংশ নদী পশ্চিমৰ পৰা পূবে বৈ গৈ বঙ্গোপসাগৰত পৰে। মহানদী, গোদাবৰী, কৃষ্ণা, পেনাৰ আৰু কাৱেৰী এই নদীবোৰৰ ভিতৰত মুখ্য।
(ঘ) বিন্ধ্য আৰু সাতপুৰা পৰ্বতৰ মাজত অঞ্চলটো পূবৰ পৰা পশ্চিমলৈ ঢাল খোৱা। সেইবাবে নৰ্মদা আৰু তাপ্তী নদী পশ্চিম দিশে বৈ গৈ কাম্বে উপসাগৰত পৰে।
প্ৰশ্ন ১০। উপকূল অঞ্চলৰ বৈশিষ্ট্য উল্লেখ কৰা।
উত্তৰঃ দাক্ষিণাত্য মালভূমিৰ পূব আৰু পশ্চিম প্রান্তত বঙ্গোপসাগৰ আৰু আৰব সাগৰৰ কাষত ভাৰতৰ উপকূলীয় অঞ্চল অৱস্থিত। এই অঞ্চল সাগৰপৃষ্ঠৰ পৰা প্ৰায় ৩০-৫০ মিটাৰ ওপৰত।
বৈশিষ্ট্যসমূহঃ
(ক) ভাৰতৰ উপকূল অঞ্চল দীঘল, কিন্তু সঙ্কীর্ণ।
(খ) ই দুটা ভাগত বিভক্ত — পূব উপকূল আৰু পশ্চিম উপকূল। পূব উপকূল বঙ্গোপসাগৰ আৰু পূর্বঘাটৰ মাজত অৱস্থিত। গঙ্গা নদীৰ মোহনাৰ পৰা কুমাৰিকালৈকে ই প্ৰায় ১,১০০ কি.মি. দীঘল আৰু গড়ে ১২০ কি.মি. বহল। এই অংশ বহু নদীৰ পলস জমা হোৱাৰ ফলত সাৰুৱা আৰু পশ্চিম উপকূলতকৈ বেছি বিস্তৃত।
(গ) পূব উপকূলত চিল্কা আৰু পলিকট হ্ৰদ আছে। ইয়াৰ উত্তৰ অংশ ‘উত্তৰ চৰ্কাৰ উপকূল’ আৰু দক্ষিণ অংশ ‘কৰমণ্ডল উপকূল’ নামে পৰিচিত।
(ঘ) পশ্চিম উপকূল আৰব সাগৰ আৰু পশ্চিমঘাট পৰ্বতৰ মাজত অৱস্থিত। কাম্বে উপসাগৰৰ পৰা কুমাৰিকালৈ ইয়াৰ বিস্তৃতি প্ৰায় ১,৫০০ কি.মি., প্ৰস্থ ১০–১৫ কি.মি.। উত্তৰাংশ ‘কংকন উপকূল’ আৰু দক্ষিণাংশ ‘মালবৰ উপকূল’ নামে জনাজাত।
প্ৰশ্ন ১১। ভাৰতৰ জলবায়ুৰ বৈশিষ্ট্য লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতৰ জলবায়ু মূলতঃ দেশখনৰ বিশালতা, অক্ষাংশ, মৌসুমী বায়ু আৰু ভূ-প্রকৃতিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। দেশখনৰ বিভিন্ন অংশত উত্তাপ, বায়ু চাপ, বতাহ আৰু আদ্ৰতাৰ তাৰতম্যৰ বাবে জলবায়ু একে নহয়।
বৈশিষ্ট্যসমূহঃ
(ক) অক্ষাংশভেদে উত্তাপৰ ভিন্নতাৰ ফলত ভাৰতৰ বিভিন্ন অংশৰ জলবায়ু বেলেগ। কর্কটক্রান্তি ৰেখাই দেশখনক উত্তৰ আৰু দক্ষিণ দু’ভাগত বিভক্ত কৰিছে — উত্তৰ অংশত তাপমাত্রা তুলনামূলক কম আৰু দক্ষিণ অংশত বেছি।
(খ) ভূ-প্রকৃতিগত বৈচিত্র্যৰ বাবে ঠাই অনুসৰি জলবায়ু পৰিবর্তিত হয়।
একে অক্ষাংশত অৱস্থিত হ’লেও দাৰ্জিলিং আৰু আগ্ৰাৰ জলবায়ু একে নহয়, উচ্চতাৰ পাৰ্থক্যৰ বাবে।
হিমালয় পৰ্বত চেঁচা বায়ুক বাধা দিয়ে, ফলত উত্তৰ ভাৰতত অতিশীত নহয়।
দক্ষিণ ভাৰত গ্ৰীষ্মমণ্ডলত হ’লেও সাগৰৰ কাষত থকাৰ বাবে মৃদু জলবায়ু থাকে।
মুম্বাইৰ দৰে সাগৰীয় অঞ্চলত সমভাবাপন্ন জলবায়ু লক্ষ্য কৰা যায়।
প্ৰশ্ন ১২। ভাৰতত মৌসুমী বায়ুৰ প্ৰভাৱ বিষয়ে টোকা লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতৰ জলবায়ুত মৌসুমী বায়ুৰ প্ৰভাৱ বিশেষ। বছৰত দুবাৰ — গ্ৰীষ্মত দক্ষিণ-পশ্চিম মৌসুমী বায়ু আৰু শীতত উত্তৰ-পূব মৌসুমী বায়ু বয়।
(ক) দক্ষিণ-পশ্চিম মৌসুমী বায়ু: আৰব সাগৰৰ পৰা জলীয় বাষ্প লৈ অহা এই বায়ু পশ্চিমঘাটত বাধা পাই প্ৰচুৰ বৰষুণ দিয়ে। এজনকৈ কংকন আৰু মালবৰ উপকূলত বছৰি ৩০০ চেন্টিমিটাৰৰো অধিক বৰষুণ হয়। বঙ্গোপসাগৰৰ দিশে গৈ ই পুনৰ জলীয় বাষ্প আহৰণ কৰি অসম আৰু মেঘালয়ত প্ৰচুৰ বৰষুণ ঘটায়।
(খ) উত্তৰ-পূব মৌসুমী বায়ু: এই বায়ু শীতকালত উত্তৰ-পূবৰ পৰা আহে। স্থলভাগৰ পৰা আহাৰ বাবে ই শুকান হয় আৰু সাধাৰণতে বৰষুণ নানিয়ে। কিন্তু বঙ্গোপসাগৰৰ ওপৰেদি যোৱাৰ সময়ত ই কিছুমান জলীয় বাষ্প পায় আৰু দক্ষিণ ভারতের কৰমণ্ডল উপকূলত কিছু বৰষুণ ঘটায়।
প্ৰশ্ন ১৩। ভাৰতৰ বৰ্ষণৰ বিতৰণৰ বিষয়ে আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ দক্ষিণ-পশ্চিম মৌসুমী বায়ুই ভাৰতৰ প্ৰধান বৰষুণৰ উৎস। তথাপি, দেশখনত বৰষুণৰ পৰিমাণ সমান নহয়।
(ক) উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চল আৰু পশ্চিমঘাটৰ পশ্চিম ঢালত বছৰি ৩০০ চেন্টিমিটাৰৰো অধিক বৰষুণ হয়।
(খ) অৰুণাচলৰ বহিঃ হিমালয় অঞ্চলে বছৰি ৪০০ চেন্টিমিটাৰৰো অধিক বৰষুণ পায়।
(গ) ৰাজস্থানৰ থৰ মৰুভূমিত বৰ্ষণ অত্যন্ত কম — বছৰি গড়ে ২০–৫০ চেন্টিমিটাৰ।
(ঘ) দাক্ষিণাত্য মালভূমিৰ পশ্চিম অংশ আৰু গুজৰাটত বছৰি ৫০–১০০ চেন্টিমিটাৰ পৰ্যন্ত বৰষুণ হয়।
(ঙ) উত্তৰ ভারতের সমভূমিত গড়ে ১০০–২০০ চেন্টিমিটাৰ পৰ্যন্ত মধ্যমীয় বৰষুণ হয়।
প্ৰশ্ন ১৪। ভাৰতৰ উদ্ভিদক কেইটা ভাগত ভগোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ ভাৰতৰ উদ্ভিদক মূলতঃ ছয় ভাগত ভাগ কৰা যায় —
(ক) চিৰসেউজীয়া উদ্ভিদ
(খ) মৌসুমীয় উদ্ভিদ
(গ) কাঁইটীয়া মজ উদ্ভিদ
(ঘ) তৃণজাতীয় উদ্ভিদ
(ঙ) ব-দ্বীপীয় উদ্ভিদ
(চ) পাৰ্বত্য উদ্ভিদ
প্ৰশ্ন ১৫। ভাৰতৰ চিৰসেউজীয়া উদ্ভিদৰ বৈশিষ্ট্য কি?
উত্তৰঃ যে অঞ্চলত বছৰি ২০০ চেন্টিমিটাৰৰো অধিক বৰষুণ আৰু গড়ে ২৫°–২৭° চেন্টিগ্ৰেড উত্তাপ থাকে, তাতে চিৰসেউজীয়া বন গঠিত হয়।
এই বনবিলাকত ওখ ওখ গছৰ আধিক্য থাকে, যিবোৰ প্ৰায় ৪৫ মিটাৰ পৰ্যন্ত ওখ হয়। বেত, বাঁহ, ঢেঁকীয়া আদি উদ্ভিদো পোৱা যায়। বছৰৰ কোনো সময়তে এই গছৰ পাত নসৰে, সেয়ে ইয়াক চিৰসেউজীয়া বুলি কোৱা হয়।
এই বনত শিশু, চন্দন, ৰবৰ আদি মূল্যবান গছ পোৱা যায়। পশ্চিমঘাট, অৰুণাচলৰ নামনি অঞ্চল, অসম, মণিপুৰ, মিজোৰাম আৰু আন্দামান-নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জত এই ধৰণৰ বন দেখা যায়।
প্ৰশ্ন ১৬। ভাৰতৰ পাৰ্বত্য উদ্ভিদৰ বৈশিষ্ট্য লিখা।
উত্তৰঃ পাৰ্বত্য উদ্ভিদৰ ধৰণ উচ্চতা আৰু ঢালৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। উচ্চতাৰ পাৰ্থক্যৰ বাবে হিমালয় অঞ্চলত বিভিন্ন স্তৰৰ উদ্ভিদ দেখা যায়।
(ক) প্ৰায় ১,০০০ মিটাৰ উচ্চতা পৰ্যন্ত অঞ্চলত শাল আৰু বাঁহজাতীয় মৌসুমীয় অৰণ্য থাকে।
(খ) ১,০০০–২,০০০ মিটাৰ উচ্চতাৰ অঞ্চলত ওক আৰু চিৰসেউজীয়া গছ দেখা যায়।
(গ) ১,৬০০–৩,০০০ মিটাৰ উচ্চতাত দেৱদাৰু, সৰল আদি গছ প্ৰচুৰ।
(ঘ) ইয়াৰো ওপৰত ঠান্ডা অঞ্চলত মাত্ৰ ঘাস আৰু সৰু ঝোপঝাড় প্ৰজাতিৰ উদ্ভিদ দেখা যায়।
প্ৰশ্ন ১৭। ভাৰতৰ বৰ্তমান জনসংখ্যা আৰু ঘনত্ব কিমান?
উত্তৰঃ ২০১১ চনৰ জনগণনা অনুসৰি ভাৰতৰ জনসংখ্যা আছিল ১২১,০১,৯৩,৪২২ জন, আৰু জনসংখ্যাৰ ঘনত্ব প্ৰতি বৰ্গ কিলোমিটাৰত ৩৮২ জন।
প্ৰশ্ন ১৮। জনপ্রব্ৰজনৰ প্ৰকাৰসমূহ লিখা।
উত্তৰঃ মানুহে স্থায়ী বা অস্থায়ীভাবে বাসস্থান সলাই অন্য ঠাইলৈ গমন কৰাক জনপ্রব্ৰজন বোলা হয়।
প্ৰধানতঃ দু’ধৰণৰঃ
(ক) আভ্যন্তৰীণ প্রব্ৰজন: দেশৰ ভিতৰতে হোৱা প্ৰব্ৰজন।
(i) আন্তঃৰাজ্যিক — এক ৰাজ্যৰ পৰা অন্য ৰাজ্যলৈ গমন।
(ii) ৰাজ্যৰ ভিতৰতে — জিলা বা অঞ্চলৰ মাজত গমন।
এই দু’ধৰণৰ ক্ষেত্ৰত চাৰিধৰণৰ সোঁত দেখা যায় —
১. গাঁওৰ পৰা গাঁওলৈ, ২. গাঁওৰ পৰা চহৰলৈ, ৩. চহৰৰ পৰা গাঁওলৈ, ৪. চহৰৰ পৰা চহৰলৈ।
(খ) বাহ্যিক প্রব্ৰজন: ভাৰত আৰু অন্য দেশৰ মাজত হোৱা জনচলাচলক বাহ্যিক বা আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় প্রব্ৰজন বোলা হয়।
অতিৰিক্ত অতি চমু প্রশ্নোত্তৰ (মূল্যাংক ১ নম্বৰ):
প্রশ্ন ১। ভাৰতবৰ্ষ পৃথিৱীৰ কোন গোলার্ধত অৱস্থিত?
উত্তৰ: উত্তৰ গোলার্ধত।
প্রশ্ন ২। আকাৰ হিচাপেত ভাৰতবৰ্ষৰ স্থান পৃথিৱীৰ ভিতৰত কিমান?
উত্তৰ: সপ্তম স্থানত।
প্রশ্ন ৩। ভাৰতবৰ্ষৰ মুঠ মাটিকালি কিমান?
উত্তৰঃ ৩,২৮৭,২৬৩ বর্গ কিলোমিটাৰ।
অতিৰিক্ত চমু প্রশ্নোত্তৰ (মূল্যাংক ২/৩ নম্বৰ):
প্রশ্ন ১। ভাৰতবৰ্ষৰ অৱস্থিতি আৰু আকাৰৰ বিষয়ে এটি টোকা লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতবৰ্ষৰ অৱস্থিতি: ভাৰতবৰ্ষ ৮০৪/২৮” উত্তৰৰ পৰা ৩৭০১৭/৫৩৩″ উত্তৰ অক্ষৰেখা আৰু ৬৮০৭/৩৩/ পূবৰ পৰা ৯৭°২৪/৪৭” পূব দ্রাঘিমাৰেখাৰ মাজত অৱস্থিত।
ভাৰতবৰ্ষৰ আকাৰঃ ভাৰতবৰ্ষ এখন বিশাল দেশ। ই আকাৰত পৃথিৱীৰ দেশসমূহৰ ভিতৰত সপ্তম স্থান অধিকাৰ কৰিছে। এই দেশ ব্রিটিছ যুক্তৰাষ্ট্ৰতকৈ ১৩ গুণ আৰু জাপানতকৈ ৪ গুণ ডাঙৰ। ভাৰতবৰ্ষৰ মুঠ মাটিকালি হৈছে ৩,২৮৭,২৬৩ বর্গ কি.মি.। এই দেশে পৃথিৱীৰ মুঠ মাটিকালিব ২.৪ শতাংশ ঠাই আগুৰি আছে।
প্রশ্ন ২। ভাৰতবৰ্ষৰ চাৰিসীমাটো লিখা।
উত্তৰ: ভাৰতবৰ্ষৰ চাৰিসীমাটো হ’ল-
পশ্চিমে- পাকিস্তান আৰু আৰৱ সাগৰ।
উত্তৰে-চীন, নেপাল আৰু ভূটান।
পূবে- বঙ্গোপসাগৰ আৰু ম্যানমাৰ।
দক্ষিণে- ভাৰতমহাসাগৰ আৰু শ্রীলংকা।
প্রশ্ন ৩। কোনবোৰ প্ৰাকৃতিক বৈচিত্র্যই ভাৰতবৰ্ষৰ সামাজিক আৰু অর্থনৈতিক
ভিন্নতাৰ সৃষ্টি কৰিছে?
উত্তৰঃ পৰ্বত, পাহাৰ, মালভূমি, সমভূমি, প্লাবনভূমি আদি বিভিন্ন ভূ-প্রাকৃতিক বৈচিত্র্যই ভাৰতবৰ্ষৰ সামাজিক আৰু অর্থনৈতিক ভিন্নতাৰ সৃষ্টি কৰিছে।
অতিৰিক্ত ৰচনাধর্মী প্রশ্নোত্তৰ (মূল্যাংক ৪/৫/৬ নম্বৰ):
প্ৰশ্ন ১। উত্তৰ ভাৰতৰ নদীসমূহৰ ৫ টা বৈশিষ্ট্য লিখা।
উত্তৰঃ উত্তৰ ভাৰতৰ নদীবোৰৰ কিছু বিশেষ বৈশিষ্ট্য আছে —
(ক) এই নদীবোৰ বৰফেৰে আবৃত ওখ পৰ্বতৰ পৰা উৎপত্তি হোৱাত ইবোৰত সাৰাবছৰ পানীৰ ধাৰা বহি থাকে।
(খ) ইহঁতৰ উপত্যকা বহল আৰু সমতল অঞ্চলৰ মাজেদি বৈ যোৱাৰ ফলত পানীৰ গতি ধীৰ হয়।
(গ) এই নদীবোৰ নাব্য হোৱাত বহু ডাঙৰ চহৰ আৰু বানিজ্যকেন্দ্ৰ ইহঁতৰ কinate গঢ়ি উঠিছে।
(ঘ) উত্তৰ ভাৰতৰ নদীবোৰ দীঘল আৰু ইয়াৰ মোহনাত বিস্তৃত ব-দ্বীপ গঠন হয়।
(ঙ) নদী উপত্যকাসমূহ পলসুৱা হোৱাত এই অঞ্চলবোৰ অত্যন্ত উৰ্ব্বৰা আৰু ঘন বসতিপূর্ণ।
প্ৰশ্ন ২। হিমালয় পৰ্বতমালা কেইটা শাৰীত ভাগ কৰা যায়? সংক্ষিপ্তে লিখা।
উত্তৰঃ হিমালয় পৰ্বতমালাক তিনিটা মুখ্য শাৰীত ভাগ কৰিব পাৰি —
(ক) উচ্চ হিমালয়: হিমালয়ৰ একেবাৰে উত্তৰভাগত অৱস্থিত এই অংশটো সদায় বৰফেৰে আবৃত থাকে। ইয়াৰ গড় উচ্চতা প্ৰায় ৬,০০০ মিটাৰ।
(খ) মধ্য হিমালয়: উচ্চ হিমালয়ৰ দক্ষিণত অৱস্থিত এই শ্ৰেণীৰ গড় উচ্চতা প্ৰায় ৪,০০০ মিটাৰ। ই প্ৰায় ৬০-৮০ কি.মি. বহল।
(গ) বহিঃ হিমালয় বা শিৱালিক: এইটো হিমালয়ৰ সৰ্বাধিক দক্ষিণত থকা অংশ। ইয়াৰ গড় উচ্চতা প্ৰায় ১,০০০ মিটাৰ আৰু ই গংগা-ব্ৰহ্মপুত্ৰ সমভূমিৰ লগত মিলি গৈছে।
প্ৰশ্ন ৩। উত্তৰ ভাৰতৰ সমভূমিবোৰৰ নাম আৰু সংক্ষিপ্ত বৰ্ণনা লিখা।
উত্তৰঃ উত্তৰ ভাৰতৰ সমভূমি মূলতঃ পাঁচ ভাগত বিভক্ত —
(ক) পশ্চিম সমভূমি: পঞ্জাব আৰু হাৰিয়ানাৰ খৰাং অঞ্চল মিলি এই সমভূমি গঠন কৰিছে।
(খ) পঞ্জাব-হাৰিয়ানা সমভূমি: শতদ্রু, বিপাশা আৰু ৰাবি নদীৰ পলসে গঠিত।
(গ) গংগা সমভূমি: গংগা আৰু যমুনা নদীৰ সোঁতৰ ফলত উত্তৰ প্ৰদেশ, বিহাৰ আৰু পশ্চিমবংগত সৃষ্টি।
(ঘ) উত্তৰবংগ সমভূমি: হিমালয়ৰ পৰা নামি অহা নদীবোৰে এই অঞ্চলৰ পলস জমা কৰি সৃষ্টি কৰিছে।
(ঙ) ব্ৰহ্মপুত্ৰ সমভূমি: ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু তাৰ উপনদীবোৰে পলস জমা কৰি অসমৰ উৰ্ব্বৰা সমভূমি গঠন কৰিছে।
প্ৰশ্ন ৪। ভাৰতীয় দ্বীপসমূহৰ বিষয়ে সংক্ষেপে লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতৰ দ্বীপসমূহ দুটা গোটত বিভক্ত —
(ক) লাক্ষাদ্বীপ: মালবৰ উপকূলৰ পশ্চিমত অৱস্থিত। ২৫ টা সৰু-বৰ দ্বীপৰ সমষ্টি। মাটিকালি ৩২ বৰ্গ কি.মি. আৰু ৰাজধানী কাভাৰাট্টি।
(খ) আন্দামান-নিকোবৰ দ্বীপপুঞ্জ: বংগোপসাগৰত অৱস্থিত। মোট ২১৫ টা দ্বীপৰে গঠিত এই অঞ্চলৰ দৈৰ্ঘ্য প্ৰায় ৫৯০ কি.মি. আৰু মাটিকালি ৮,২৪৯ বৰ্গ কি.মি.।
প্ৰশ্ন ৫। ভাৰতত বছৰত কেইটা ঋতু অনুভূত হয়? সংক্ষেপে লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতত বছৰৰ ভিতৰত চাৰিটা মুখ্য ঋতু অনুভূত হয় —
(ক) প্ৰাক্-শীতকাল (অক্টোবৰ–ডিচেম্বৰ): উত্তাপ হ্ৰাস পায়, বৰষুণ কমে।
(খ) শীতকাল (ডিচেম্বৰ-মাৰ্চ): বৰষুণ কম আৰু তাপমাত্রা নিচ।
(গ) প্ৰাক্-বৰ্ষাকাল (মাৰ্চ-মে): উত্তাপ আৰু আর্দ্রতা বৃদ্ধি পায়।
(ঘ) বৰ্ষাকাল (জুন-ছেপ্টেম্বৰ): মৌচুমী বতাহৰ প্ৰভাৱত প্ৰচুৰ বৰষুণ হয়।
প্ৰশ্ন ৬। ভাৰতৰ মৌচুমীয় উদ্ভিদৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ মৌচুমীয় উদ্ভিদ ভাৰতৰ প্ৰায় সকলো ঠাইতে দেখা যায়। বছৰি ১০০–২০০ চেমি বৰষুণ আৰু গড়ে ২৭° সে. উত্তাপ থকা অঞ্চলত ই জন্মে। শীতত পাত সৰি যায়। শাল, চেগুণ, শিমলু, শিশু, অর্জুন আদি গছ মৌচুমীয় অৰণ্যৰ মুখ্য উদ্ভিদ। অসম, পশ্চিমবংগ, বিহাৰ, মধ্যপ্ৰদেশ, তামিলনাডু আদি ঠাইত এই বন দেখা যায়।
প্ৰশ্ন ৭। ভাৰতৰ কাঁইটীয়া মৰু উদ্ভিদৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ বছৰি ৫০ চেমি.তকৈ কম বৰষুণ হোৱা শুকান অঞ্চলত এই উদ্ভিদ জন্মে। বালিযুক্ত মাটিত পানীৰ অভাৱৰ বাবে গছবোৰৰ পাত কাঁইটীয়া হয়। ৰাজস্থানৰ থাৰ মৰুভূমি আৰু পঞ্জাবৰ দক্ষিণ-পশ্চিমত একাচিয়া, কেক্টাছ, খেজুৰ আদি উদ্ভিদ দেখা যায়।
প্ৰশ্ন ৮। ভাৰতৰ তৃণজাতীয় উদ্ভিদৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ বছৰি ৫০–১০০ চেমি বৰষুণ হোৱা অঞ্চলত তৃণজাতীয় উদ্ভিদ জন্মে। ইবোৰ সাধাৰণতে ঘাঁহ, কাঁইটীয়া গছ আৰু চাপৰ জোপোহাৰে গঠিত। পঞ্জাব, ৰাজস্থানৰ পূব, উত্তৰ প্ৰদেশৰ একাংশ আৰু দাক্ষিণাত্য মালভূমিত ইয়াৰ প্ৰাধান্য। তৰাই অঞ্চলতো নল, খাগৰি, ইকৰা আদি ঘাঁহ দেখা যায়।
প্ৰশ্ন ৯। ভাৰতৰ ব-দ্বীপীয় উদ্ভিদৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ ব-দ্বীপীয় উদ্ভিদ উপকূলীয় অঞ্চলত পোৱা যায়, য’ত সাগৰ পানীৰ লৱণতা সত্ত্বেও পলসুৱা মাটিৰ বাবে উদ্ভিদ জন্মে। গংগা-ব্ৰহ্মপুত্ৰ ব-দ্বীপ (সুন্দৰবন), মহানদী, গোদাৱৰী, কৃষ্ণা, কাবেৰী ব-দ্বীপ আৰু কচ্ছ উপসাগৰত এই উদ্ভিদ দেখা যায়। সুন্দৰী, নাৰিকল, তাল আদি গছ ইয়াৰ উদাহৰণ।
প্ৰশ্ন ১০। ভাৰতীয় অৰ্থনীতিত কৃষিখণ্ডৰ ভূমিকা কেনেকৈ গুৰুত্বপূর্ণ?
উত্তৰঃ কৃষি ভাৰতীয় অৰ্থনীতিৰ মূল স্তম্ভ। ইয়াৰ কাৰণ
(ক) দেশৰ জনসাধাৰণে খাদ্যৰ বাবে কৃষিৰ ওপৰতে নিৰ্ভৰ কৰে।
(খ) প্ৰায় ৬০% লোক কৃষিক্ষেত্ৰত নিয়োজিত।
(গ) দেশীয় আয়ৰ সৰ্বাধিক অংশ কৃষিৰ পৰা আহে।
(ঘ) বহু উদ্যোগ কৃষি উৎপাদনৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল আৰু কেঁচামাল যোগায়।
প্ৰশ্ন ১১। ভাৰতীয় অৰ্থনীতিত উদ্যোগখণ্ডৰ ভূমিকা কেনেকৈ গুরুত্বপূর্ণ?
উত্তৰঃ (ক) স্বাধীনতাৰ পিছত উদ্যোগ খণ্ডৰ অৰিহণা ব্যাপকভাবে বৃদ্ধি পাইছে।
(খ) উদ্যোগসমূহে বহুলোকক কর্মসংস্থান প্ৰদান কৰিছে।
(গ) গুৰু উদ্যোগসমূহে আন্তঃগাঁথনি উন্নয়নত সহায় কৰিছে।
(ঘ) উদ্যোগখণ্ডে ভোগবস্তুৰ উৎপাদন বৃদ্ধি কৰি জনতাৰ চাহিদা পূৰণ কৰিছে।
Class 9 Social Science Chapter 8 Assamese Medium This post will walk you through all the important details of this fascinating lesson from the সমাজ বিজ্ঞান textbook. With clear explanations of the key concepts, questions, and answers, this guide is designed to make your learning experience both engaging and rewarding.
Note – আমাৰ উত্তৰ সমূহত ভূলো থাকিব পাৰে গতিকে ধ্যান সহকাৰে পঢ়ক ধন্যবাদ।